Vrije Universiteit Amsterdam
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
De Vrije Universiteit Amsterdam (Engelse naam: VU University Amsterdam, afkorting: VU) is de enige algemene protestantse universiteit van Nederland. Het VU complex is gevestigd aan de De Boelelaan in Buitenveldert, nabij de Zuidas. In 2011 telt de VU 24.376 studenten. Het motto van de universiteit is 'VU is verder kijken'.
De VU is een van de twee universiteiten in Amsterdam. De andere is de Universiteit van Amsterdam (UvA). De VU heeft ook een eigen academisch ziekenhuis, het VU medisch centrum (VUmc). De VU is een bijzondere universiteit: zij gaat niet uit van de overheid, maar van de VU-Vereniging (destijds de ‘Vereniging voor Hooger Onderwijs op Gereformeerden Grondslag’) die de bestuurlijke koepel vormt boven de Vrije Universiteit.
Inhoud |
Geschiedenis [bewerken]
De VU is opgericht op 20 oktober 1880 door een groep orthodox-protestante christenen onder leiding van Abraham Kuyper (tevens oprichter van de Anti-Revolutionaire Partij), omdat zij de al bestaande theologie-opleidingen aan andere universiteiten te vrijzinnig vonden. Het woord vrij in de naam doelt op het vrij zijn van bemoeienissen van kerk en staat, daar zij alleen gebonden was aan het Woord van God.[2] De VU heeft tot de jaren 70 een sterke binding gehad met de Gereformeerde Kerken in Nederland (terug te zien aan de lijst met alumni en oud-hoogleraren). Zo bestond er in de Gereformeerde Kerken een apart deputaatschap dat de verstandhouding tussen de Kerk en de VU regelde.
In 1905 kregen de afgestudeerden van de Vrije Universiteit dezelfde rechten als die van openbare universiteiten (de zgn. effectus civilis), en hieraan werd als voorwaarde een tijdpad verbonden voor uitbreiding tot een volledige universiteit met het gehele "klassieke" aanbod aan faculteiten. In 1930 diende de VU tenminste vier faculteiten te hebben, in 1950 vijf. In 1930 werd de faculteit der wis- en natuurkunde als vierde faculteit opgericht, in 1950 volgde ten slotte de felbegeerde faculteit der geneeskunde (in de jaren twintig waren al pogingen gedaan om een medische faculteit op te richten, maar die liepen uiteindelijk op niets uit). Vanaf 1970 werd de VU op dezelfde wijze volledig bekostigd als de openbare universiteiten.
Het hoofdgebouw van de VU was vroeger in het centrum van Amsterdam te vinden. Door het toenemende aantal studenten verhuisde de universiteit in 1973 naar de huidige locatie aan de De Boelelaan.
Samen met de Theologische Universiteit van de Gereformeerde Kerken in Kampen was de VU de universiteit waar traditioneel de predikanten voor de Gereformeerde Kerken in Nederland werden opgeleid.
Samenwerkingsverbanden [bewerken]
De universiteit werkt nauw samen met de Christelijke Hogeschool Windesheim te Zwolle.
Samen met de Universiteit van Amsterdam zette de VU het Amsterdam University College (AUC) op. Het AUC is een Engelstalige liberal arts college en heeft haar eigen campus waarop de studenten leren en leven. Daarnaast deelt de VU ook de faculteit der tandheelkunde (ACTA) met de UvA.
Griffioen [bewerken]
Het beeldmerk van de VU is de griffioen. Dit fabeldier uit de oosterse en Griekse oudheid heeft het onderlijf van een leeuw, de kop en vleugels van een adelaar en de oren van een paard. De gedemystificeerde bijnaam van de griffioen luidt echter 'VU-kip'. De griffioen staat voor het wetenschappelijke én voor het 'vrije' van de VU: midden in de werkelijkheid, nieuwsgierig, dynamisch en niet-voor-één-uitleg-vatbaar.
(Oud-)medewerkers en studenten [bewerken]
 Zie Lijst van oud-studenten van de Vrije Universiteit Amsterdam voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
Tot de jaren 50 nam de VU (door haar gereformeerde grondslag) hoofdzakelijk personeel met een gereformeerde levensovertuiging aan.[3] Verreweg de meeste studenten behoorden in de periode voor de jaren 60 tot de Gereformeerde Kerken in Nederland.[4]
Rector magnificus [bewerken]
| Zie Lijst van rectores magnifici van de Vrije Universiteit Amsterdam voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
Sinds 2013 is Frank van der Duyn Schouten rector magnificus van de VU. Hij volgt hiermee Lex Bouter op die sinds 2006 deze functie bekleedde.
Bekende hoogleraren [bewerken]
| Zie Lijst van medewerkers van de Vrije Universiteit Amsterdam voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
- Cornelis Augustijn (1928-2008), gereformeerde theoloog, hoogleraar kerkgeschiedenis
- Jan Peter Balkenende (1956), geschiedkundige, rechtsgeleerde, oud-bijzonder hoogleraar christelijk sociaal denken over maatschappij en economie; 2002-2010 CDA-premier van Nederland
- Herman Bavinck (1854-1921), gereformeerde theoloog, hoogleraar dogmatiek en ethiek
- Arie van Deursen (1931-2011), oud-hoogleraar nieuwe geschiedenis
- Jan Jacob van Dijk (1964), politicoloog, hoogleraar christelijk-sociaal denken en Tweede Kamerlid CDA
- Herman Dooyeweerd (1926-1965), gereformeerde filosoof, grondlegger van de Wijsbegeerte der Wetsidee
- Joris van Eijnatten (1964), geschiedkundige, hoogleraar cultuurgeschiedenis
- James Kennedy (1963), Amerikaans geschiedkundige, oud-hoogleraar contemporaine geschiedenis
- Abraham Kuyper (1837-1920), gereformeerde theoloog, journalist en staatsman (stichter Vrije Universiteit en eerste rector magnificus, oprichter dagblad De Standaard, oprichter ARP, mede-oprichter Gereformeerde Kerken in Nederland, ontwikkelaar van het neocalvinisme en minister-president van 1901 tot 1905)
- Herman Huber Kuyper (1864-1945), gereformeerde theoloog, hoogleraar kerkrecht (zoon van Abraham Kuyper)
- Gerrit Arie Lindeboom ((1905-1986), hoogleraar interne geneeskunde en encyclopedie der medische wetenschappen
- Peter Nijkamp (1946), econometrist, hoogleraar regionale economie en economische geografie en voormalig voorzitter van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek
- Frederik Lodewijk Rutgers (1836-1919), gereformeerde theoloog, hoogleraar kerkgeschiedenis en kerkrecht
- Jan Smit (1948), hoogleraar paleontologie (een van de grondleggers van de inslagtheorie inzake het uitsterven van de dinosauriërs)
- Andrew S. Tanenbaum (1944), Amerikaans informaticus, akademiehoogleraar
Faculteiten [bewerken]
De opleidingen van de VU zijn ondergebracht in twaalf faculteiten. Elke faculteit beslaat een bepaald wetenschapsgebied. Deze zijn dan weer onderverdeeld in specifieke vakgebieden. De twaalf faculteiten zijn:
- Faculteit der Aard- en Levenswetenschappen
- Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam (gezamenlijk met UvA)
- Faculteit der Bewegingswetenschappen
- Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde
- Faculteit der Exacte Wetenschappen
- Faculteit der Geneeskunde (opgegaan in VU medisch centrum)
- Faculteit der Godgeleerdheid
- Faculteit der Letteren
- Faculteit der Psychologie en Pedagogiek
- Faculteit der Rechtsgeleerdheid
- Faculteit der Sociale Wetenschappen
- Faculteit der Wijsbegeerte
Literatuur [bewerken]
- De geschiedenis van de VU wordt beschreven in het boek Een hoeksteen in het verzuild bestel. De Vrije Universiteit 1880-2005 ISBN 90-351-2867-2, 2005, van de hand van Arie van Deursen.
Noten
Externe links |
 |
Zie de categorie Vrije Universiteit Amsterdam van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Universiteiten in Nederland | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
| Santandergroep |
|---|
|
Aalborg · Bari · Bayreuth · Cantabria · Catania · Cluj-Napoca · Cyprus · Eindhoven · Gent · Giessen · Göteborg · Grenoble · Las Palmas de Gran Canaria · Le Havre · León · Luik · Malmö · Malta · Minho · Olsztyn · Patras · Plovdiv · Porto · Poznań · Pyreneeën · Rennes I · Rennes II · Rouen · Sofia · Tarragona · Triëst · Trondheim · Valencia · Valladolid · Wrocław |
