Universiteit Maastricht

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Universiteit Maastricht
Maastricht University
UM, Minderbroedersberg.jpg
Afkorting UM
Motto Leading in Learning
Locatie Maastricht, Nederland
Opgericht 1976
Type Vrij onderwijs
Rector Prof. dr. Luc Soete
Studenten 15.924 (2012-13) [1]
Staf 3.859 (2012) [1]
Lid van EUA, SAE
Website
Portaal  Portaalicoon   Onderwijs
Tweede Minderbroederskerk, bestuurszetel UM

De Universiteit Maastricht (afgekort: UM) is een van de jongste universiteiten van Nederland, gevestigd in Maastricht. De universiteit werd opgericht onder de naam Rijksuniversiteit Limburg en werd omgedoopt tot Universiteit Maastricht in 1996. Sinds 2008 wordt Maastricht University als internationale naam gebruikt. De UM heeft in haar korte bestaan een solide reputatie opgebouwd en wordt thans tot de beste jonge universiteiten ter wereld gerekend.[2]

In 2013 studeerden er bijna 16.000 studenten aan de Universiteit Maastricht, van wie 47% afkomstig uit het buitenland, en werkten er bijna 4.000 medewerkers.[1] Het onderwijs is grotendeels Engelstalig. In 2013 kreeg de UM als tweede universiteit van Nederland het bijzondere kwaliteitskenmerk internationalisering van de Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO).

Naast reguliere opleidingen heeft de UM ook een liberal arts college, University College Maastricht, en het Maastricht Science Programme, in dezelfde liberal arts traditie.

Geschiedenis[bewerken]

Voorgeschiedenis: (semi-)academisch onderwijs in Maastricht[bewerken]

Jezuïetencollege en illustere school[bewerken]

Van 1575 tot 1639 en van 1673 tot 1773 bestierden de jezuïeten in Maastricht zowel de Latijnse Stadsschool als een eigen College. Dit laatste bereidde studenten voor op wetenschappelijk onderwijs (onder andere Latijn, Grieks en retorica), hoewel men voor vervolgstudies altijd naar elders moest uitwijken (Leuven, Keulen). Beide scholen waren gevestigd op het uitgestrekte kloosterterrein van de jezuïeten tussen de Bredestraat en Achter het Vleeshuis. De opheffing van de orde door de paus in 1773 betekende het einde van het Maastrichtse College.[3]

In 1682 werd in Maastricht een illustere school (Atheneum Illustre) gevestigd, waarmee de stad één van de laatste grotere steden in de Republiek der Verenigde Nederlanden was dat een dergelijk instituut voor hoger onderwijs kreeg toegewezen. De financiering van de school was in het tweeherige Maastricht problematischer dan elders. Het Atheneum Illustre was vooral bedoeld als protestantse tegenhanger van het jezuïetencollege. De school deelde een pand in de Sint-Jacobstraat met de Gereformeerde Latijnse Stadsschool. Oraties vonden plaats in de Sint-Janskerk. De school telde aanvankelijk drie hoogleraren: theologie, filosofie en Grieks (gecombineerd met retorica). De Franse predikant Jaques du Rondel was de eerste regent. In 1764 werd een vierde hoogleraar aangesteld in de aardrijkskunde en sterrenkunde; in 1779 een vijfde in de Oosterse talen. Daarnaast was er een ereprofessoraat voor anatomie en geneeskunde, gecombineerd met de functie van militair arts van het garnizoen. De Leidenaar Adrien Pelerin werd in 1736 de eerste hoogleraar geneeskunde.[4]

In tegenstelling tot vergelijkbare instituten in steden als Utrecht, Harderwijk en Nijmegen verkreeg de Maastrichtse school nooit het ius promovendi (promotierecht) en kon dus niet uitgroeien tot een volwaardige universitaire instelling. Na de komst van de Fransen in 1794 (en de verwoesting van het gebouw tijdens het voorafgaande beleg) hield de school op te bestaan. De school had op dat moment slechts 10 tot 12 studenten.[5]

École centrale, van 1800 tot 1804 gevestigd in het voormalige Dominicanenklooster

École centrale en collegium maximum[bewerken]

In 1797 ging in het door Frankrijk geannexeerde Maastricht de École centrale du Département de la Meuse-Inférieure van start, een para-universitair opleidingsinstituut dat in alle 95 Franse departementshoofdsteden werd opgericht.[6] Het instituut was gevestigd in het door de overheid genaaste Tweede Minderbroedersklooster op de Minderbroedersberg, vanaf 1800 in het Dominicanenklooster in de Helmstraat. Eén van de acht hoogleraren was Jan Pieter Minckeleers (natuur- en scheikunde). Al in 1804 werd de École centrale gedegradeerd tot École secondaire, in feite een gewone middelbare school.[7]

Van 1852 tot 1967 was in het gebouw van de huidige Economische Faculteit aan de Tongersestraat het Canisianum gevestigd, een zogenaamd collegium maximum of theologische faculteit van de heropgerichte jezuïetenorde. Vanaf 1934 bezat deze faculteit pauselijk promotierecht. Grote bekendheid genoot de uitgebreide bibliotheek van het Canisianum met meer dan een kwart miljoen banden, vooral op het gebied van de geesteswetenschappen. Na opheffing van de faculteit viel de bibliotheek uiteen. Een deel van de collectie, zo'n 135.000 merendeels oudere werken, ging vanaf 1971 deel uitmaken van de universiteitsbibliotheek van de in oprichting zijnde UM. De kostbaarste handschriften, sommige uit de 15e eeuw, gingen aanvankelijk naar het Berchmanianum in Nijmegen, maar kwamen uiteindelijk toch in de UM-bibliotheek terecht.[8]

Sjeng Tans, mede-oprichter UM

Rijksuniversiteit Limburg (1976-1996)[bewerken]

Poort vm. Jezuïetenklooster, thans School of Business and Economics. Hier begon de UM in 1974

Voorbereidingen: Achtste Medische Faculteit en SWOL[bewerken]

Gedurende de 20e eeuw heeft men vanuit Maastricht herhaaldelijk gepoogd wetenschappelijk onderwijs naar de stad te halen. In 1911 al, toen er sprake was van de oprichting van een katholieke universiteit in Nederland, stelde Maastricht zich kandidaat, maar de keuze viel in 1923 op het meer centraal in katholiek Nederland gelegen Nijmegen. In 1947 werden pogingen gedaan een technische hogeschool binnen te halen, maar deze ging naar Eindhoven. Ook waren er plannen voor een Belgisch-Nederlandse universiteit, bedoeld voor zowel Belgisch als Nederlands Limburg. Zelfs de Maastrichtse Nobelprijswinnaar Peter Debije werd ingeschakeld om in Maastricht een dépendance van een gerenommeerde Amerikaanse universiteit te vestigen.[9]

Vanaf 1951 werd ingespeeld op plannen voor een achtste medische faculteit in Nederland. In 1965 werden deze plannen concreet en werd de Stichting Wetenschappelijk Onderwijs Limburg (SWOL) opgericht. Eén van de grote drijfkrachten achter deze stichting was de Maastrichtenaar Sjeng Tans, van 1965 tot 1969 partijvoorzitter van de Partij van de Arbeid. Een beweegreden voor het Kabinet-De Jong om in 1969 te besluiten de nieuwe medische faculteit in Maastricht te vestigen, was de wens van het parlement om de door de mijnsluitingen zwaar getroffen provincie Limburg nieuwe kansen te bieden.

De aankondiging van dit nieuws in de Troonrede van 1969 ontketende in Maastricht en Limburg een ongekende golf van enthousiasme: vlaggen gingen in top, kerkklokken luidden en mensen gingen de straat op om feest te vieren.[10]

Hal rechtenfaculteit

Stichting, aarzelend begin en stormachtige groei[bewerken]

Na een korte periode van voorbereiding startte in september 1974, ruim twee jaar vóór de officiële oprichting, het onderwijs aan de achtste medische faculteit met een vijftigtal studenten. Huisvesting werd gevonden in het enkele jaren eerder leeggekomen, uit de jaren 1930 daterende complex van de jezuïeten aan de Tongersestraat.

Met de ondertekening van de oprichtingsoorkonde tijdens een plechtigheid in de Sint-Servaaskerk verrichtte koningin Juliana op 9 januari 1976 de openingshandeling en was de Rijksuniversiteit Limburg (RL) een feit. Harmen Tiddens werd de eerste rector magnificus van de nieuwe, door het rijk bekostigde universiteit; Sjeng Tans werd de eerste voorzitter van het college van bestuur. Als mede-oprichter van de universiteit wordt Tans jaarlijks geëerd in de Tanslezing en met de uitreiking van de Tanspenning (voor belangrijke verdiensten voor de UM).

Na de oprichting van de Faculteit Geneeskunde in 1974, werd al snel duidelijk dat de jonge universiteit door de economische crisis op minder geld kon rekenen dan aanvankelijk gedacht. Dit remde in de beginjaren de groei. In juni 1979 ontvingen de eerste 43 studenten hun doctoraalbul. In 1980 ging de voor Nederland nieuwe opleiding Sociale Gezondheidkunde van start. Hieruit zou later de Faculteit der Gezondheidswetenschappen ontstaan. Omdat het aantal studenten aan deze relatief dure opleidingen beperkt was, stagneerde de ontwikkeling aanvankelijk. In de jaren 1980 werd daarom ingezet op goedkopere, populaire studierichtingen die grote aantallen studenten zouden trekken. Dit streven werd gesteund door de Tweede Kamer, die op 21 december 1978 een motie had aangenomen waarin de minister werd opgedragen ervoor te zorgen dat de RL in 1990 een volwaardige universiteit met 6000 studenten zou zijn. In 1982 ging de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van start. In 1984 volgde de Faculteit der Economische Wetenschappen. Later kwamen daar nog de faculteiten Cultuurwetenschappen (1991) en Psychologie (1995) bij.

Zo groeide de universiteit, na een aarzelende start, uiteindelijk toch vrij snel uit tot een volwaardige universiteit, eerst vooral door politieke steun, later met name door de keuze om af te wijken van het gangbare groeimodel van Nederlandse universiteiten. Gekozen werd voor internationaal gerichte opleidingen (Europese Studies, Internationale Bedrijfskunde, European Law School en European Public Health) en voor opleidingen die voor Nederlandse begrippen nieuw waren (bijvoorbeeld Kennistechnologie en Cultuurwetenschappen). De sterke groei van het aantal studenten in de jaren 1980 en 1990 betrof met name niet-Limburgse studenten: was in 1984 nog meer dan de helft van de studenten afkomstig uit Limburg (48% uit Zuid-Limburg); tien jaar later was dit aandeel geslonken tot minder dan één derde.[11]

Universiteit Maastricht / Maastricht University (1996-nu)[bewerken]

Campus Randwyck vanaf de Sint-Pietersberg

In 1996 veranderde de naam van de instelling in Universiteit Maastricht, mede vanwege de naamsbekendheid van Maastricht in verband met het Verdrag van Maastricht. In 2008 werd internationaal de naam Maastricht University ingevoerd. Het logo, met de letters UM, bleef behouden.[12] Sinds 2001 bestaat er een grensoverschrijdend samenwerkingsverband tussen de wetenschappelijke instellingen van Maastricht en Hasselt onder de naam Transnationale Universiteit Limburg (tUL). In 2002 werd de bachelor-masterstructuur ingevoerd. In hetzelfde jaar ging het University College Maastricht van start. In 2004 werd de Maastricht Graduate School of Governance opgericht. Vanaf 2006 zijn een aantal studierichtingen op de voertaal Engels overgeschakeld. Anno 2014 vindt een groot deel van het onderwijs plaats in het Engels. Deze beslissing heeft geleid tot een nieuwe stroom van buitenlandse studenten.

Veertig jaar nadat de eerste studenten aan hun studie geneeskunde begonnen aan de achtste medische faculteit, telt de Maastrichtse universiteit thans zes faculteiten, bijna 16.000 studenten en bijna 4.000 medewerkers (cijfers 2012[13]), waarmee de UM inmiddels tot de middelgrote universiteiten van Nederland gerekend kan worden. De sterkte groei in de periode na 2000 is voornamelijk toe te schrijven aan niet-Nederlandse studenten.

Eind 2012 kondigde de rector magnificus van de UM aan door te willen groeien naar 25.000 studenten.[14] Hoewel in latere berichten werd ontkend dat dit streven een officiële doelstelling is, steekt de universiteit niet onder stoelen en banken dat zij grote ambities heeft, niet alleen qua aantallen studenten, maar ook met betrekking tot de rol die de universiteit in de Maastrichtse en Euregionale samenleving wil spelen.

Organisatie[bewerken]

Promotieplechtigheid aan de UM

Academisch leven[bewerken]

Het academisch jaar wordt jaarlijks volgens universitaire traditie geopend met een ochtendsymposium in het Oud Gouvernement, gevolgd door een defilé van het College van Bestuur en hoogleraren (in toga) over het Vrijthof naar het Theater aan het Vrijthof, waar de openingsrede plaats vindt en een aantal prijzen wordt uitgereikt, onder andere de Edmond Hustinxprijs voor de Wetenschap en de Dr. J.G.H. Tanspenning. De openingsrede wordt uitgesproken door een bekend persoon uit wetenschap of samenleving, in 2004 bijvoorbeeld Helmut Kohl en in 2012 Frans van Vught.

Elk jaar vindt rond 9 januari de dies-viering plaats in de Sint-Janskerk. Hierbij worden traditioneel eredoctoraten en onderwijs- en studentenprijzen uitgereikt. Eredoctoraten werden uitgereikt aan onder anderen Sjeng Tans (1981), Christiaan F. Beyers Naudé (1989), William Baumol (1996) Willem Levelt (2001), Henk Hofland (2001), Jacques Drèze (2005) en Paul Crutzen (2013).[15]

Bestuur[bewerken]

Het huidige college van bestuur (CvB) van de Universiteit Maastricht bestaat uit: Martin Paul (voorzitter), Nick Bos (vice-voorzitter) en Luc Soete (rector magnificus).

De eerste voorzitter van het College van Bestuur was mede-oprichter van de universiteit Sjeng Tans. De voorgangers van de huidige voorzitter van het CvB, prof. Martin Paul, waren Loek Vredevoogd (?-1994), Karl Dittrich (1994-2003) en Jo Ritzen (2003-'11). Recente vice-voorzitters waren: Anne Flierman (?-2005) en André Postema (2005-'13).

De eerste rector magnificus was Harmen Tiddens (1976-'79). Zijn opvolgers waren achtereenvolgens: Wynand Wijnen (1979-'81), Hendrik Coenraad Hemker (1982-'85), Vic Bonke (1985-'91), Job Cohen (1991-'93 en 1995-'97), Hans Philipsen (1993-'95), Arie Nieuwenhuijzen Kruseman (1998-2003), Gerard Mols (2004-'12) en Luc Soete (2012).

Geneeskunde (FHML) en Psychologie (FPN)

Faculteiten[bewerken]

De UM kent zes faculteiten, die meestal met de Engelse benaming worden aangeduid:

Een aantal faculteiten bieden onderwijs aan via zogenaamde 'schools':

  • School of Health Professions Education (valt onder FHML);
  • University College Maastricht (valt onder FHS);
  • Department of Knowledge Engineering (voorheen: MICC Maastricht ICT Competence Center; valt onder FHS);[16]
  • Maastricht Graduate School of Governance (FHS);
  • International Centre for Integrated assessment & Sustainable development (FHS)
Hersenonderzoekscentrum Brains Unlimited, onderdeel van de Health Campus in Randwyck

Onderzoeksinstituten[bewerken]

Zoals aan elke universiteit, zijn er aan de diverse faculteiten van de UM onderzoekscellen verbonden.[17] Daarnaast zijn er een aantal semi-onafhankelijke onderzoeksinstituten:[18]

  • Care and Public Health Research Institute (CAPHRI)
  • Cardiovascular Research Institute Maastricht (CARIM)
  • European Centre for Corporate Engagement (ECCE)
  • Experimental Psychopathology (EPP)
  • School for Oncology and Developmental Biology (GROW)[19]
  • H&G Maastricht Brain & Behaviour Institute
  • International Centre for Integrative Studies (ICIS)
  • Institute for Globalisation and International Regulation (IGIR)[20]
  • Maastricht Accounting, Auditing & Information Management Research (MARC)[21]
  • Maastricht Brain Imaging Centre (M-BIC of Brains Unlimited)
  • Maastricht Centre for Human Rights (MCHR)
  • Maastricht European Institute for Transnational Law Research (METRO)
  • Maastricht Research Institute/School of Economics and Organizations (METEOR)
  • Montesquieu Institute (centrum voor Europese parlementaire geschiedenis & constitutionele ontwikkeling)
  • Maastricht University Centre for International Cooperation in Academic Development (MUNDO)
  • Nutrition and Toxicology Research Institute Maastricht (NUTRIM)
  • Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA)
  • Maastricht Economic and social Research and training centre on Innovation and Technology (UNU-MERIT), onderdeel van de Universiteit van de Verenigde Naties

Onderwijs[bewerken]

Door het probleemgestuurd onderwijs zijn er weinig grote collegezalen in Maastricht; hier ondergronds in de tuin van het Jezuïetenklooster
Leslokaal in stijl met 18e-eeuws stucwerk (FASoS, Huis Soiron)
Universiteitsbibliotheek, locatie Binnenstad
Interieur Universiteitsbibliotheek, Randwyck

Probleemgestuurd onderwijs en internationale oriëntatie[bewerken]

De Universiteit Maastricht is in Nederland grondlegger van het probleemgestuurd onderwijs, waarbij de studenten kennis maken met de lesstof aan de hand van concrete situatie. Om die reden worden er relatief weinig hoorcolleges gegeven en relatief veel werkcolleges. Het onderwijs heeft een sterk internationale oriëntatie. Bijna alle zestien Bacheloropleidingen en bijna alle Master- en PhD-opleidingen worden in het Engels aangeboden. Met name de opleidingen Europese Studies, International Business en International Economic Studies trekken veel buitenlandse studenten. Dat geldt ook voor het University College Maastricht en de European Law School. Inmiddels komt 46% van de Maastrichtse studenten uit het buitenland (van de masterstudenten meer dan de helft).[22] Daarmee is de Universiteit Maastricht een van de meest internationale universiteiten in Europa.

De UM participeert in een aantal samenwerkingsverbanden, zoals de Transnationale Universiteit Limburg (tUL), een samenwerking met de Universiteit Hasselt in Diepenbeek (België). In een eerder stadium was er sprake van het samenwerkingsverband ALMA: Aken, Luik, Maastricht - Alliantie.

Onderwijsbeoordeling[bewerken]

Landelijk[bewerken]

De laatste jaren speelt onderwijsaccreditatie een steeds grotere rol bij de keuze van studenten voor een bepaalde hogeschool of universiteit. Vanaf 2004 gooide de Universiteit Maastricht jaar op jaar hoge ogen in het onderzoek Kennis in Kaart van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.[23]. Vanaf 2009 worden alle hoger onderwijsopleidingen in Nederland beoordeeld door de Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie, die de UM steeds positief beoordeelt.

In de door het Centrum Hoger Onderwijs Informatie (CHOI) gepubliceerde Keuzegids Masters 2014 behoort de Universiteit Maastricht tot de beste vier van Nederland. Maastricht heeft die positie vooral te danken aan de masteropleidingen international business, internationaal belastingrecht, European studies, criminologie, gezondheidswetenschappen en pedagogiek en onderwijskunde. Twee derde van de Maastrichtse masteropleidingen (28 van de 41) behaalden een top 3 positie, waarvan er 14 binnen hun categorie op de eerste plaats stonden.[24] Ook de Maastrichtse bacheloropleidingen werden door de gids positief beoordeeld: in de Keuzegids Hoger Onderwijs 2011 behaalden 13 van de 16 UM-bacheloropleidingen een top 3 positie. De Liberal Arts & Sciences opleiding van het University College kreeg zelfs een Triple A status van de gids.[25]

Internationaal[bewerken]

Ook bij de internationale 'rankings' scoort de Universiteit Maastricht goed. Na een jarenlange reeks van stijgingen, daalde de UM in 2013 enkele plaatsen op de QS World University Rankings en staat thans op plaats 121 in deze ranking (107 in 2012).[26] In de Times Higher Education World University Rankings (THE) steeg de UM daarentegen in 2013 naar plaats 98 (115 in 2012) en kwam daarmee voor het eerst in de top 100 van beste universiteiten wereldwijd.[27] Op het gebied van geneeskunde en gezondheidswetenschappen bereikte de universiteit de 43e plaats wereldwijd.[28] In een andere belangrijke ranking, de Academic Ranking of World Universities (ARWS of 'Shanghai Ranking') wordt de UM ingedeeld in de categorie "200 tot 300 beste universiteiten".[29]

Twee van deze accreditatieorganisaties, QS en THE, publiceren tevens jaarlijks een lijst met de beste 'jonge' universiteiten. QS plaatste de Universiteit Maastricht in 2013 op de 7e plaats; THE op de 6e plaats.[30] In een commentaar schreef de hoofdredacteur van Times Higher Education, Phil Baty: "(...) this table highlights one truly remarkable performer: Maastricht University. Founded as recently as 1976, it has jumped dramatically into the 100 Under 50 top 10 – reflecting its steady rise up the traditional rankings, too. It is another sign of Dutch higher education’s strength in depth."[31]

Sinds 2007 bezit de School of Business and Economics van de UM de zogenaamde Triple Crown accreditatie (AACSB, EQUIS en AMBA).[32] Slechts 58 hoger onderwijs instellingen bezitten deze drievoudige accreditatie [33]. In een onderzoek van de Financial Times uit 2010 eindigde de business school van de UM op plaats 51 in de top 100 van beste Europese business schools.[34]

Gedistingeerde hoogleraren[bewerken]

Locaties[bewerken]

De Universiteit Maastricht is deels gevestigd in oude panden in het historische centrum van de stad, deels in nieuwbouw in de wijk Randwyck. De UM heeft verder een bescheiden nevencampus in Venlo en steunpunten in Brussel en Bangalore (India).

Rechtenstudenten in het Oud Gouvernement

Campus Binnenstad[bewerken]

Hoewel het aanvankelijk de bedoeling was dat de Universiteit Maastricht zou uitgroeien tot een campusuniversiteit, werd al vrij snel gekozen voor huisvesting in leegstaande kloosters en andere gebouwen in het centrum van de stad. Deze beslissing heeft geleid tot het behoud en hergebruik van een groot aantal monumentale panden. Vier van de zes UM-faculteiten en diverse administratieve diensten zijn thans in de binnenstad gevestigd.

Jekerkwartier[bewerken]

Een groot aantal UM-gebouwen bevindt zich in het westelijk deel van het pittoreske Jekerkwartier. Door de aanwezigheid van de universiteit en enkele andere instellingen voor hoger onderwijs (de Toneelacademie Maastricht, de Jan van Eyck Academie en het Conservatorium Maastricht) wordt dit deel van het Jekerkwartier ook wel het Quartier Latin van Maastricht genoemd.

Op de Minderbroedersberg, in het voormalige Tweede Minderbroedersklooster, zetelt het College van Bestuur van de universiteit. Het College van Bestuur wordt om die reden soms spottend aangeduid als de berg ("de berg heeft besloten..."). In het gebouw bevindt zich ook de aula en een aantal administratieve afdelingen. De rechtenfaculteit van de UM is gevestigd in het Oud Gouvernement aan de Bouillonstraat. De School of Business and Economics is gehuisvest in een groot complex aan de Tongersestraat, dat voorheen een Jezuïetenklooster en -opleidingscentrum was. De universiteitsbibliotheek heeft de plaats ingenomen van de voormalige stadsbibliotheek tussen de Grote Looierstraat en de Nieuwenhofstraat. Het informatiecentrum van de UM is ondergebracht in het voormalige Bonnefantenklooster aan de Ezelmarkt. Het University College Maastricht zetelt in de Nieuwenhof, een voormalig begijnhof.

Onder de poort van de Hof van Tilly

Elders in de binnenstad[bewerken]

Veel andere universitaire instellingen zijn gehuisvest in historische panden elders in het centrum van de stad. In de vlakbij het Jekerkwartier gelegen Abtstraat bezit de universiteit enkele panden, die als overloop voor de rechten- en economische faculteit worden benut. Het talencentrum van de UM is gevestigd in een oud kanunnikenhuis aan het Sint Servaasklooster. De Faculty of Arts and Social Sciences is ondergebracht in een aantal gebouwen aan de Grote Gracht, onder andere de Hof van Tilly (genoemd naar de graaf van Tilly, de militaire gouverneur van Maastricht, die er begin 18e eeuw woonde) en het Huis Soiron (gebouwd door Mathias Soiron voor zijn broers, kanunniken van Sint-Servaas).

Toekomstige locatie Health Campus in Randwyck

Campus Randwyck[bewerken]

In de kantorenwijk Randwyck, aan de zuidoostkant van Maastricht, zijn de faculteiten Health, Medicine and Life Sciences (FHML) en Psychology and Neuroscience (FPN) gevestigd. Daar bevindt zich ook het Academisch Ziekenhuis Maastricht (azM). In 2010 werd een gezamenlijke investeringsholding van azM en UM gevormd, het Maastricht University Medical Centre Plus (MUMC+). In deze holding zullen ook alle nieuwe bedrijven en onderzoeksinstellingen die zich met life-sciences bezighouden gebundeld worden. Daarvoor wordt in Randwyck een health campus ontwikkeld. Deze campus moet niet verward worden met de prestigieuze, in 2009 afgeblazen studentencampus met sportfaciliteiten Campus Maastricht van architect Santiago Calatrava.

Campus Venlo[bewerken]

De Campus Venlo is een satelietvestiging van de UM gelegen in het centrum van Venlo. De aangeboden studie- en onderzoeksprogramma's zijn gericht op de al aanwezige kennis in de regio Noord-Limburg (agribusiness, gezonde voeding, logistiek en supply chain management). Campus Venlo is gevestigd in een pand aan de Deken van Oppensingel, vlakbij het Julianapark. De Universiteit Maastricht verzorgt hier twee Engelstalige masteropleidingen. In september 2014 start hier tevens een bacheloropleiding, die moet uitgroeien tot een volwaardig liberal arts college, het University College Venlo.[37]

Groeiplannen[bewerken]

In verband met de snelle groei van het aantal studenten, ook in de komende jaren, zoekt de UM naar uitbreidingsmogelijkheden, zowel in Randwyck als in het centrum van Maastricht. In 2013 bereikten de rijksoverheid, de gemeente Maastricht, de provincie Limburg en de universiteit overeenstemming over de aankoop van de terreinen van de leegstaande Tapijnkazerne, aan de rand van het Jekerkwartier. De bedoeling is dat een deel van het terrein bij het Stadspark wordt gevoegd en dat de bestaande, deels monumentale gebouwen in gebruik worden genomen door de UM.

Studentenleven[bewerken]

Ontwikkeling studentenwoningen, Grote Gracht
Studentenschermvereniging MAS Incontro
Studentenroeivereniging MSRV Saurus in de Belvédère-haven

Studentenhuisvesting[bewerken]

Zoals gebruikelijk aan Nederlandse universiteiten, zorgt de UM niet zelf voor studentenhuisvesting. Wel participeert de universiteit in de Stichting Studentenhuisvesting Maastricht, het Kamerburo en het Guesthouse UM. Het Guesthouse UM verhuurt ca 900 gemeubileerde kamers en studio's voor short stay (korter dan 1 jaar). De Maastrichtse woningbouwverenigingen Woonpunt, Servatius en Maasvallei hebben gezamenlijk zo'n 3000 kamers en appartementen beschikbaar voor studenten. De meeste kamers, zo'n 4000, worden verhuurd door particuliere verhuurders. De meeste studenten wonen in de centrumwijken Binnenstad, Jekerkwartier, Kommelkwartier, Statenkwartier, Boschstraatkwartier, Sint Maartenspoort en Wyck en in de dicht tegen het centrum gelegen wijken Brusselsepoort en Wyckerpoort.

Studenten Service Centrum[bewerken]

Het Studenten Service Centrum (SSC) is gevestigd in het voormalige Bonnefantenklooster in het Jekerkwartier. Het SSC verstrekt onder andere informatie over beurzen en leningen, visa en verblijfsvergunningen, in- en uitschrijving, studentenbegeleiding, studeren met een functiebeperking, het vinden van woonruimte en sporten aan de UM. Studium Generale, onderdeel van het SSC, biedt lezingen, debatten, films, theatervoorstellingen en concerten, speciaal bedoeld voor studenten. Verder organiseert het centrum de centrale introductieweek voor nieuwe studenten, de INKOM.

Studentenpastoraat[bewerken]

Het Maastrichtse studentenpastoraat Tafelstraat 13 is oecumenisch van opzet. Er wordt nauw samengewerkt met het Studenten Service Centrum van de UM en de protestantse Sint-Janskerk en de rooms-katholieke Onze-Lieve-Vrouwebasiliek, beide in de binnenstad van Maastricht gelegen. In het pand aan de Tafelstraat werken twee studentenpastores en worden wekelijks activiteiten georganiseerd.

Observant en BreakingMaas[bewerken]

De Observant is het onafhankelijk weekblad van de Universiteit Maastricht dat in 1980 werd opgericht. 'D'n Observant' is ook de naam van een kunstmatige berg bovenop het plateau van de Sint-Pietersberg. Het blad verschijnt iedere donderdag online in een Nederlandstalige en een Engelstalige versie, en in een tweetalige papieren versie. Het gedrukte blad is gratis voor leden van de universitaire gemeenschap.

Naast de Observant is er sinds 2012 een Engelstalig tv-programma, BreakingMaas genaamd. Het programma, met reportages en entertainment, wordt gemaakt door internationale studenten en is wekelijks te zien op de lokale televisiezender RTV Maastricht en op YouTube en Facebook.

Verenigingen[bewerken]

Het studentenleven speelt zich deels af bij studenten- en studieverenigingen:

Studentenoverlast[bewerken]

Aangezien het aantal studenten in de afgelopen jaren fors is toegenomen, ook aan andere hogeronderwijsinstellingen in Maastricht, heeft dat in enkele gevallen tot frictie geleid met andere bewoners, die de aanwezigheid van een groot aantal studenten in hun buurt als overlast ervaren. Bewoners van de wijk Brusselsepoort tekenden in 2013 bezwaar aan tegen de herbestemming van steeds meer panden in hun buurt tot studentenhuisvesting.[38] De sociëteit 'De Kaap' van Circumflex, de grootste studentenvereniging met ca 600 leden, is gevestigd in het Statenkwartier, waar de wrijving tussen studenten en andere bewoners zich eveneens openbaart.[39] Twee andere, grote studentenverenigingen zijn inmiddels naar locaties buiten het centrum verhuisd: KoKo naar de botermijn nabij station Maastricht en Tragos naar Fort Willem I. Ook de sociëteit van de studentenroeivereniging Saurus, die met ca 450 leden het karakter van een studentengezelligheidsvereniging draagt, is in 2011 van de binnenstad naar de Belvédère-haven verplaatst, waar zich ook het nieuwe botenhuis bevindt.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties[bewerken]

Bronnen
  • Beijer, H., e.a., Monument. Maastricht, 2006
  • Royen (red.), E. van, Maastricht Kennisstad. 850 jaar onderwijs en wetenschap. Maastricht, 2011
  • Stouthart, L., A. Jenniskens e.a. (red.), Tussen twee bruggen. Maastricht in de tijd van Baeten. Maastricht, 1985
  • Ubachs, P., en I. Evers, Historische Encyclopedie Maastricht. Zutphen, 2005
  • Ubachs, P., en I. Evers, Tweeduizend jaar Maastricht. Een stadsgeschiedenis. Zutphen, 2006
Referenties
  1. a b c UM Facts & Figures, Laatst bezocht op 19-03-2014
  2. Zie artikelen 'Maastricht University in top 10 young universities worldwide' en 'UM In The Top 10 Of Prestigious THE 100 Under 50 Ranking' op maastrichtuniversity.nl.
  3. Ubachs/Evers (2005), pp.255-256; Ubachs/Evers (2006), p.153.
  4. Harry Hillen, 'Adrien Pelerin (1698-1771), de eerste hoogleraar geneeskunde in Maastricht' (Royen, pp.91-107).
  5. Ubachs/Evers (2005), p.243; Ubachs/Evers (2006), p.133.
  6. Zie: École centrale (Révolution française) op Franse Wikipedia.
  7. Ubachs/Evers (2005), pp.159-160; Ubachs/Evers (2006), p.180.
  8. Ubachs/Evers (2005), p.128; pp.492-493.
  9. Pieter Caljé, 'Maastricht en zijn universiteit. Interacties tussen universiteit, stad en regio' (Royen, pp.234-235).
  10. W.P.G. Toonen, 'De actie tot vestiging van een universiteit in Limburg 1957-1970' (Stouthart/Jenniskens, p.251).
  11. Pieter Caljé, 'Maastricht en zijn universiteit. Interacties tussen universiteit, stad en regio' (Royen, p.239).
  12. “Belangrijke UM-data”, Maastricht University. Laatst bezocht op 8 mei 2009.
  13. Website UM - Feiten & cijfers
  14. Zie artikel 'UM: groei naar 25.000 studenten' in Dagblad De Limburger, 12 nov 2012.
  15. 'Eredoctoraten UM' op forum.mestreechonline.nl.
  16. Department of Knowledge Engineering
  17. research website
  18. Research Institutes - UM research - Research - Universiteit Maastricht
  19. GROW School for Oncology and Developmental Biology
  20. IGIR Institute for Globalisation and International Regulation
  21. MARC Maastricht Accounting, Auditing & Information Management Research
  22. Internationaal karakter UM
  23. Onderzoek 'Kennis in Kaart', Min. v. O.C.W.
  24. Zie persbericht 'Keuzegids Masters 2014: 14 UM-masteropleidingen als beste uit de bus' op website universiteit, 17-02-2014.
  25. Financiële Jaarverslag 2011, p. 12. Laatst bezocht op 30 sept 2012.
  26. QS World University Rankings 2012. QS. Geraadpleegd op 3 okt 2013.
  27. THE World University Rankings 2013-14. Times Higher Education. Geraadpleegd op 3 okt 2013.
  28. THE World University Rankings 2013-14. Times Higher Education. Geraadpleegd op 11 okt 2013.
  29. ARWS op website Shanghai Ranking
  30. Zie 2013 QS Top 50 Under 50 en THE 100 Under 50 universities 2013.
  31. Zie artikel 'UM In The Top 10 Of Prestigious THE 100 Under 50 Ranking' op maastrichtuniversity.nl.
  32. Zie artikel 'Triple Crown For University Maastricht Business School' op maastrichtuniversity.nl.
  33. Zie List of Triple Accredited Schools op Engelse Wikipedia.
  34. Financial Times - European business schools ranking 2010
  35. Dagblad De Limburger, 12 november 2011. Zie ook: Henk Volberda e.a., Re-inventing business, Van Gorcum, 2013, p.152 en 'Vision 2010 DSM' (online tekst).
  36. Bridges Weekly
  37. Zie persbericht Maastricht 'University wants to start bachelor's programme in Venlo in 2014' op website UM.
  38. Zie artikel 'Raadsmeerderheid wil opheldering studentenoverlast' in Dagblad De Limburger, 2 okt 2013.
  39. Zie artikel 'Buurt verdeeld over overlast Circumflex' in Observant, 10 jan 2013.