Universiteit Gent

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Universiteit Gent
Zegel van de Universiteit Gent
Zegel van de Universiteit Gent
Afkorting UGent
Latijnse naam Universitas Gandavum
Motto Inter Utrumque (Tussen Beide - verwerven van wijsheid en wetenschap staat centraal tussen vrede en geluk enerzijds en vorst en vaderland anderzijds)[1]
Locatie Vlag van België Gent, België
Opgericht 1817
Type Pluralistisch
Rector Prof. dr. Anne De Paepe
Studenten Gestegen 41.000[2]
Staf 9000
Lid van Associatie Universiteit Gent, CESAER, Santandergroep, U4
Website
Portaal  Portaalicoon   Onderwijs

De Universiteit Gent (UGent, tot 1991 Rijksuniversiteit Gent, tot 2003 RUG) is een universiteit in België, gelegen in de Oost-Vlaamse stad Gent en is een pluralistische onderwijsinstelling. De universiteit telt ongeveer 38.000 studenten en 8600 personeelsleden, waarvan 1556 professoren, 1175 assistenten, overige wetenschappelijke personeelsleden, 2585 administratieve en technische personeelsleden en 3306 extern gefinancierde onderzoekers. De rector is sedert 1 oktober 2013 Anne De Paepe.

Geschiedenis[bewerken]

Oprichting[bewerken]

Aula van de universiteit

De universiteit werd gesticht onder Koning Willem I als gevolg van zijn politiek om de intellectuele achterstand van het zuiden van zijn Verenigd Koninkrijk der Nederlanden, het latere België, weg te werken. Daartoe richtte hij rijksuniversiteiten op in Gent, Leuven en Luik.

De Gentse universiteit werd plechtig geopend op 9 oktober 1817 en de eerste rector was JC Van Rotterdam. In het eerste jaar telde de universiteit 190 studenten en zestien professoren, waarvan er negen uit het buitenland kwamen, voornamelijk uit Noord-Nederland en Duitsland. Zij waren verdeeld over vier faculteiten: Letteren, Rechten, Geneeskunde en Wetenschappen. De voertaal was het Latijn.

Belgische onafhankelijkheid[bewerken]

In 1830 was de studentenpopulatie aangegroeid tot 414, maar dat aantal daalde snel na de Belgische Revolutie, die de afschaffing van de faculteiten Letteren en Wetenschappen met zich meebracht. Pas vijf jaar later, met de wet op het hoger onderwijs van 1835, gaf de Belgische staat de twee faculteiten terug aan de Universiteit Gent, en kreeg ze daarbovenop de Technische Scholen toegewezen, die aan de faculteit Wetenschappen werden toegevoegd. Het duurde echter nog 35 jaar voor het bevolkingspeil van 1830 terug werd bereikt. In de universitaire wedstrijden behaalde de Gentse universiteit in deze periode wel het grootste aantal prijzen. Met wisselend succes werden in deze periode de toelatingsvoorwaarden voor studenten nu eens verstrengd en dan weer versoepeld. In het laatste kwartaal van de negentiende eeuw konden ook meisjesstudenten hogere studies aanvatten. In 1882 kwam de eerste vrouwelijke student, Sidonie Verhelst, de universiteit binnen. Zij koos voor de richting Wetenschappen. De Brusselse Emma Leclercq, die al een kandidaatsdiploma in de natuurwetenschappen van de ULB op zak had, was de eerste vrouw die het einddiploma behaalde.

In diezelfde periode vonden er nog enkele belangrijke vernieuwingen plaats. Vanaf 1876 mocht de universiteit weer zelf de academische graden toekennen. Gedurende de dertig voorgaande jaren moesten de studenten hun examens afleggen voor een centrale examencommissie in plaats van voor hun eigen professoren. De wet van 1890 maakte de wetenschappelijke opbouw van de universiteit belangrijker: de practica en het onderzoekswerk deden hun intrede en de professoren kregen nu ook assistenten in dienst.

Na de Belgische Revolutie in 1830 nam het Frans de plaats in van het Latijn als voertaal van de Gentse universiteit. Het Frans was toen de voertaal van de Belgische administratie. Tegen het einde van de negentiende eeuw begon de Vlaamse Beweging, onder impuls van Lodewijk de Raet, pogingen te ondernemen om de Gentse universiteit te vernederlandsen. De Duitse bezetter gooide echter roet in het eten. Op initiatief van de Duitse bezetter werd in 1916 de Vlaamsche Hoogeschool of Von Bissinguniversiteit opgericht, wat deel uit maakte van hun verdeel- en heerstactiek, de Flamenpolitik. Het overgrote deel van de Vlaamse beweging, waaronder de bekende drie kraaiende hanen Frans Van Cauwelaert, Camille Huysmans en Louis Franck (welke steeds gestreefd hadden voor hoger onderwijs in 't Nederlands), kantte zich van in het begin tegen deze Duitse inmenging in Belgische binnenlandse aangelegenheden en boycotte de Vlaamse Hoogeschool. Ook het overgrote deel van de Vlaamse bevolking was er tegen gekant. De Vlaamse Hoogeschool was een mislukking en werd gesteund door slechts een kleine minderheid flaminganten. Deze Vlaamsche Hoogeschool werd ongedaan gemaakt na de oorlog en als activisme of collaboratie met de Duitse bezetter beschouwd.

De vernederlandsing van de Gentse universiteit bleef de gemoederen beroeren: in 1923 voerde toenmalig kabinetsminister Pierre Nolf een wet in tot gedeeltelijke vernederlandsing van de universiteit. Hierna kreeg de RUG de schertsende bijnaam Nolfbarak. In 1930 werd de universiteit definitief vernederlandst, als eerste universiteit van België. De eerste rector van de eentalig Nederlandse Universiteit was August Vermeylen (tot 1932).

Tijdens de Tweede Wereldoorlog probeerde de Duitse bezetter van de Rijksuniversiteit een universitaire instelling met Germaanse oriëntering te maken. Professoren werden ontslagen en ex-activistische hoogleraren werden aan de universiteit opgedrongen. Naarmate de oorlog vorderde kwamen er ook meer weerstandskernen aan de Gentse universiteit.

Na de Tweede Wereldoorlog[bewerken]

In de tweede helft van de twintigste eeuw groeide de Gentse universiteit uit tot een massa-universiteit. Daar waren de maatregelen voor de democratisering van het hoger onderwijs in Vlaanderen, die in de jaren vijftig en zestig werden ingevoerd, zeker niet vreemd aan. De Universiteit Gent had in 1949 al een Sociale Dienst voor Studenten opgericht en het studentenrestaurant De Brug geopend, waar studenten dagelijks een middagmaal aan lage prijzen konden nuttigen. Toen in 1954 bij wet het Nationaal Studiefonds werd opgericht, om studiebeurzen te verlenen aan begaafde en minvermogende jongeren, steeg de studentenpopulatie opvallend snel. In 1953 waren er voor het eerst meer dan 3000 studenten ingeschreven, in 1959 werd de kaap van 4000 studenten overschreden, en tegen 1969 waren dat er meer dan 11.500. In 1964-1965 protesteerde de Universiteit Gent wel fel tegen de universitaire expansiewet, die tal van nieuwe universiteiten in het land wou oprichten.

Intussen breidde de universiteit het aantal faculteiten uit van vier naar elf, meestal door een aantal ‘scholen’ of ‘instituten’ die aan een van de bestaande faculteiten geassocieerd waren, te verzelfstandigen tot een volwaardige faculteit. Als eerste werden de Technische Scholen omgevormd tot faculteit Toegepaste Wetenschappen, in 1957. Daarna volgden de faculteit Economische Wetenschappen (1968), de faculteit Diergeneeskunde (1968), de faculteit Psychologische en Pedagogische Wetenschappen (1969), de faculteit Bio-ingenieurswetenschappen (1969) en de faculteit Farmaceutische Wetenschappen. De laatste die werd opgericht, was de Faculteit Politieke en Sociale Wetenschappen in 1992.

De Gentse universiteit kon niet ontsnappen aan de stroom van de wereldwijde studentenprotesten in de jaren zestig. In Gent kenden de protesten hun hoogtepunt in maart 1969, toen de Blandijn bezet werd door studenten en tot ‘Studentoraat’ werd uitgeroepen. Ook het rectoraat werd voor het eerst in de geschiedenis van de universiteit bezet door studenten. Enkele jaren later werd het universiteitsbestuur hervormd: voortaan zetelden er naast professoren ook vertegenwoordigers van de studenten, van de assistenten en van het overige personeel, en externen van de ‘openbare instanties, politieke, sociaal-economische en culturele milieus’. De zwaarste studentenrellen zouden overigens pas volgen in 1978, tijdens de protesten tegen de verhoging van het inschrijvingsgeld tot 10.000 BEF.[3]

Meer autonomie en naamsverandering[bewerken]

In 1991 kreeg de universiteit door een decreet van de Vlaamse Gemeenschap een grotere autonomie. De officiële benaming wijzigde van Rijksuniversiteit Gent (RUG) in Universiteit Gent. De afkorting RUG werd nog enkele jaren behouden vanwege de herkenbaarheid, maar werd in 2003 vervangen door de afkorting UGent.

Tussen 1991 en 2005 zag de Universiteit Gent haar studentenaantal verdubbelen tot ongeveer 28.000 studenten, in het academiejaar 2012-2013 waren er reeds 34.000 studenten met meer dan 40.000 inschrijvingen.[4] Door de integratie zullen er in 2013-2014 ongeveer 6.500 studenten bijkomen.

In 2013 opende de Ghent University Global Campus in Incheon, Zuid-Korea. Hiermee participeert de UGent als enige Europese universiteit in de Songdo Global University Campus.

Reputatie[bewerken]

Sinds 2003 behaalde de Universiteit Gent (onder de Belgische universiteiten) steeds de hoogste plaats in de Academic Ranking of World Universities (Jiaotong-universiteit van Shanghai).[5] Reeds in 2003 wist ze de top 100 te bereiken. In 2010, 2011 en 2012 slaagde ze hier - met respectievelijk een 90e, en twee maal een 89e plaats - opnieuw in. Geen enkele andere Belgische universiteit heeft deze top 100 ooit bereikt.[6]

Volgens het Times Higher Education Supplement (THES) van The Times is de Universiteit Gent in 2012 de tweede hoogst scorende Belgische universiteit. Wereldwijd staat UGent op de 106de plaats.[7]

De UGent is sedert 2007 bij de tien hoogst gerangschikte internationale instellingen volgens Best Places to Work in Academia Ranking van het tijdschrift TheScientist.[8][9]

Internationaal vermaarde wetenschappers doceerden aan de UGent. Professor Corneille Heymans kreeg in 1938 de Nobelprijs voor de Fysiologie (Geneeskunde). De UGent maakt deel uit van de CESEAR en Santander internationale onderzoeksgroepen.

Internationale ranking[bewerken]

In de universitaire rankings scoort de Universiteit Gent hoog. Niet zelden eindigt ze als beste Belgische universiteit (Academic Ranking of World Universities, Global University Ranking, Ranking of World Universities). Vanaf de eerste Academic Ranking of World Universities (2003) is de Universiteit Gent de hoogst gerangschikte van België. Gent staat volgens de Academic Ranking of World Universities van 2012 op plaats 89. Met name in de vakgebieden Engineering/Technology and Computer Science, Life and Agriculture Sciences, Clinical Medicine and Pharmacy en Social Sciences presteert men bijzonder goed.[10].

Academic Ranking of World Universities
Jaar Rang
2003 99
2004 101-152
2005 101-152
2006 101-152
2007 101-152
2008 101-152
2009 101-152
2010 90
2011 89
2012 89

De Universiteit Gent staat ook tussen de top 95 universiteiten in de wereld volgens het Russische Global University Ranking.

In de Ranking of World Universities staat de Universiteit Gent op de 59ste in de wereld. Daarmee is de universiteit niet enkel de beste van België maar ook de vijfde van het Europese continent, en de achtste in Europa (inclusief Groot-Brittannië).[11]

Ranking of World Universities
Jaar Rang
2012 59

Bibliotheek[bewerken]

De Gentse universiteitsbibliotheek bevindt zich in de Boekentoren, een markant gebouw van de Belgische architect Henry Van de Velde.

Einde 2007 werd een overeenkomst gesloten met Google over het digitaliseren van copyrightvrije boeken uit de collectie van de Universiteitsbibliotheek. Als een van de grootste bibliotheken in België bevat de Gentse Universiteitsbibliotheek heel wat dergelijke boeken in verschillende talen. Op termijn gaat het over enkele honderdduizenden boeken in het Nederlands, Frans, Duits, Latijn,of andere talen, zowel populaire klassiekers als zeldzame en speciale werken. Midden 2012 waren al circa 125.000 werken uit de Gentse universiteitsbibliotheek door Google Books gedigitaliseerd en wereldwijd beschikbaar gesteld. Het streefcijfer is een totaal van 300.000 werken.

Faculteiten[bewerken]

In 2004 telt de universiteit 11 faculteiten:

Opleidingen[bewerken]

Faculteit Bacheloropleidingen Masteropleidingen Master-na-Masteropleidingen
Faculteit Bio-ingenieurswetenschappen

Faculteit bio-ingenieurswetenschappen
UGent - Campus Kortrijk

  • Bio-ingenieurswetenschappen:
    • Cel- en genbiotechnologie
    • Chemie en voedingstechnologie
    • Land- en bosbeheer
    • Landbouwkunde
    • Milieutechnologie
  • Industriële wetenschappen (in Kortrijk)
    • Chemie
    • Milieukunde
  • Aquaculture
  • Bio-ingenieurswetenschappen:
    • Bos- en natuurbeheer
    • Cel- en genbiotechnologie
    • Chemie en bioprocestechnologie
    • Landbouwkunde
    • Land- en waterbeheer
    • Levensmiddelenwetenschappen en voeding
    • Milieutechnologie
  • Environmental Sanitation
  • Food Technology
  • Nutrition and Rural Development:
    • Human Nutrition
    • Rural Economics and Management
    • Tropical Agriculture
  • Physical Land Resources:
    • Land Resources Engineering
    • Soil Science
  • Rural Development (EM)
  • Industriële wetenschappen (in Kortrijk)
    • Biochemie
    • Chemie
    • Milieukunde
  • Milieusanering en -beheer
  • Technology for Integrated Water Management
Faculteit Diergeneeskunde
  • Diergeneeskunde
  • Diergeneeskunde:
    • Gezelschapsdieren
    • Herkauwers
    • Onderzoek
    • Paard
    • Varken, pluimvee en konijn
Faculteit Economie en Bedrijfskunde
  • Algemene economie
  • Bestuurskunde en publiek management
  • Bedrijfseconomie
  • Economische wetenschappen
  • Handelswetenschappen
  • Toegepaste economische wetenschappen
    • Accountancy
    • Bedrijfsfinanciering
    • Marketing
  • Toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur
    • Financiering
    • Marketing engineering
    • Operationeel management
  • Banking and Finance
  • Marketing Analysis
Faculteit Farmaceutische Wetenschappen
  • Farmaceutische wetenschappen
  • Farmaceutische zorg
  • Geneesmiddelenontwikkeling
  • Industriële farmacie
  • Klinische biologie
  • Ziekenhuisfarmacie
Faculteit Geneeskunde en Gezondheidswetenschappen
  • Biomedische wetenschappen
  • Geneeskunde
  • Lichamelijke opvoeding en bewegingswetenschappen
  • Logopedische en audiologische wetenschappen:
    • Audiologie
    • Logopedie
  • Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie
  • Tandheelkunde
  • Biomedische wetenschappen
  • Geneeskunde:
    • Aangepast programma huisarts
    • Huisarts
    • Maatschappelijke gezondheidszorg
    • Ziekenhuisarts
  • Lichamelijke opvoeding en bewegingswetenschappen:
    • Fysieke activiteit, fitheid en gezondheid
    • Sportmanagement
    • Sporttraining
  • Gezondheidsvoorlichting en -bevordering
  • Logopedische en audiologische wetenschappen:
    • Audiologie
    • Logopedie
  • Management en beleid van de gezondheidszorg
  • Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie:
    • Revalidatie en kinesitherapie bij inwendige aandoeningen
    • Revalidatie en kinesitherapie bij kinderen
    • Revalidatie en kinesitherapie bij musculoskeletale aandoeningen
    • Revalidatie en kinesitherapie bij verouderen
    • Onderwijs en vorming
  • Tandheelkunde
  • Verpleegkunde en vroedkunde
  • Arbeidsgeneeskunde
  • Endodontologie
  • Huisartsgeneeskunde
  • Jeugdgezondheidszorg
  • Kindertandheelkunde en de bijzondere tandheelkunde
  • Orthodontie
  • Parodontologie
  • Specialistische geneeskunde:
    • Anesthesie-reanimatie
    • Cardiologie
    • Dermatovenereologie
    • Fysische geneeskunde en revalidatie
    • Gastro-enterologie
    • Geriatrie
    • Gerechtelijke geneeskunde
    • Gynaecologie-verloskunde
    • Heelkunde
      – Inwendige geneeskunde
    • Klinische biologie
    • Neurochirurgie
    • Neurologie
    • Nucleaire geneeskunde
    • Oftalmologie
    • Medische oncologie
    • Orthopedische heelkunde
    • Otorinolaryngologie
    • Pathologische anatomie
    • Pediatrie
    • Plastische, reconstructieve en esthetische heelkunde
    • Pneumologie
    • Psychiatrie, meer bepaald in de kinder- en jeugdpsychiatrie
    • Psychiatrie, meer bepaald in de volwassenpsychiatrie
    • Röntgendiagnose
    • Reumatologie
    • Radiotherapie-oncologie
    • Stomatologie en mond-, kaak- en aangezichtschirurgie
    • Urgentiegeneeskunde
    • Urologie
  • Verzekeringsgeneeskunde en medische expertise
  • Ziekenhuishygiëne
Faculteit Ingenieurswetenschappen en architectuur

Faculteit ingenieurswetenschappen

  • Ingenieurswetenschappen:
    • Architectuur
    • Bouwkunde
    • Chemische technologie en materiaalkunde
    • Computerwetenschappen
    • Elektrotechniek
    • Toegepaste natuurkunde
    • Werktuigkunde - Elektrotechniek
  • Industriële wetenschappen
    • Elektromechanica (ook in Kortrijk)
    • Elektronica-ICT (ook in Kortrijk)
    • Elektrotechniek
    • Industrieel Ontwerpen (ook in Kortrijk)
    • Informatica
  • Biomedical Engineering
  • Biomedical Engineering (EM)
  • Fire Safety Engineering
  • Ingenieurswetenschappen:
    • Architectuur: architectuurontwerp en bouwtechniek
    • Architectuur: stadsontwerp en architectuur
    • Biomedische ingenieurstechnieken
    • Bedrijfskundige systeemtechnieken en operationeel onderzoek
    • Bouwkunde
    • Chemische technologie
    • Computerwetenschappen: ingebedde systemen
    • Computerwetenschappen: informatie- en communicatietechnologie
    • Computerwetenschappen: software engineering
    • Elektrotechniek: elektronische circuits en systemen
    • Elektrotechniek: informatie- en communicatietechnologie
    • Fotonica
    • Materiaalkunde: metaalkunde
    • Materiaalkunde: textielkunde
    • Toegepaste natuurkunde
    • Werktuigkunde-elektrotechniek: elektrische energietechniek
    • Werktuigkunde-elektrotechniek: mechanische constructie
    • Werktuigkunde-elektrotechniek: mechanische energietechniek
    • Werktuigkunde-elektrotechniek: maritieme techniek
    • Werktuigkunde-elektrotechniek: regeltechniek en automatisering
  • Nuclear Fusion Science and Engineering Physics (EM)
  • Photonics (EM)
  • Photonics Science and Engineering
  • Stedenbouw en ruimtelijke planning
  • Textile Engineering
  • Industriële wetenschappen
    • Elektromechanica (ook in Kortrijk)
    • Elektronica-ICT (ook in Kortrijk)
    • Elektrotechniek (ook in Kortrijk)
    • Industrieel Ontwerpen (in Kortrijk)
    • Informatica
    • Landmeten
  • Industrieel beheer
  • Nuclear Engineering
  • Toegepaste informatica
Faculteit Letteren en Wijsbegeerte

Faculteit Letteren en Wijsbegeerte

  • Afrikaanse talen en culturen
  • Archeologie
  • Geschiedenis
  • Historische taal- en letterkunde
  • Kunstwetenschappen
  • Meertalige communicatie
  • Moraalwetenschappen
  • Oosterse talen en culturen
  • Oost-Europese talen en culturen
  • Taal- en letterkunde [2]
  • Vergelijkende moderne letterkunde
  • Wijsbegeerte
  • Tolken
  • Vertalen
  • Advanced Studies in Linguistics:
    • Cognitive and Functional Linguistics
    • Linguistics in a Comparative Perspective
    • Multilingual and Foreign Language Learning and Teaching
  • American Studies
  • Archivistiek: erfgoed- en hedendaags documentbeheer
  • Literatuurwetenschappen
  • Meertalige bedrijfscommunicatie
Faculteit Politieke en Sociale Wetenschappen
  • Communicatiewetenschappen:
    • Communicatiemanagement
    • Film- en televisiestudies
    • Journalistiek
    • Nieuwe media en maatschappij
  • EU-studies
  • Politieke wetenschappen:
    • Internationale politiek
    • Nationale politiek
  • Sociologie
  • Conflict and Development
Faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen

Faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen

  • Pedagogische wetenschappen:
    • Orthopedagogiek
    • Pedagogiek en onderwijskunde
    • Sociale agogiek
  • Psychologie:
    • Bedrijfspsychologie en personeelsbeleid
    • Klinische psychologie
    • Theoretische en experimentele psychologie
  • Pedagogische wetenschappen:
    • Orthopedagogiek
    • Pedagogiek en onderwijskunde
  • Psychologie:
    • Bedrijfspsychologie en personeelsbeleid
    • Klinische psychologie
    • Onderwijs
    • Theoretische en experimentele psychologie
  • Sociaal werk
Faculteit Rechtsgeleerdheid
  • Criminologische wetenschappen
  • Rechten
  • Criminologische wetenschappen
  • Rechten
  • Advanced Studies in European Law
  • Fiscaliteit
  • Law and Economics (EM)
  • Maritieme wetenschappen
  • Notariaat
Faculteit Wetenschappen

Faculteit Wetenschappen met de plantentuin

  • Biochemie en biotechnologie
  • Biologie
  • Chemie:
    • Chemie
    • Chemie en technologie
  • Fysica en sterrenkunde
  • Geografie en geomatica:
    • Geografie
    • Landmeetkunde
  • Geologie
  • Informatica
  • Wiskunde
  • Biochemie en -technologie
  • Biologie
  • Chemie
  • Fysica en sterrenkunde
  • Geografie
  • Geologie
  • Geomatica en landmeetkunde
  • Geology
  • Marine and Lacustrine Science and Management
  • Marine Biodiversity and Conservation (EM)
  • Nematology (EM)
  • Nematology
  • Wiskundige informatica
  • Wiskunde:
    • Toegepaste wiskunde
    • Wiskundige natuurkunde en sterrenkunde
    • Zuivere wiskunde
  • Actuariële wetenschappen
  • Space Studies
  • Statistical Data Analysis
  • [1] Mogelijke combinaties: Duits - Grieks/Italiaans/Spaans/Zweeds; Engels - Duits/Grieks/Italiaans/Latijn/Spaans/Zweeds; Frans - Duits/Engels/Grieks/Italiaans/Latijn/Spaans/Zweeds; Latijn - Grieks/Italiaans/Spaans/Zweeds; Nederlands - Duits/Engels/Frans/Grieks/Italiaans/Latijn/Spaans/Zweeds
  • [2] Mogelijke combinaties: Duits; Duits - Grieks/Italiaans/Spaans/Scandinavistiek; Engels; Engels - Duits/Grieks/Italiaans/Latijn/Spaans/Scandinavistiek; Frans - Duits/Engels/Grieks/Italiaans/Latijn; Frans; Frans - Spaans/Scandinavistiek; Grieks; Iberoromaanse talen; Latijn; Latijn - Grieks/Italiaans/Spaans/Scandinavistiek; Nederlands; Nederlands - Duits/Engels/Frans/Grieks/Italiaans/Latijn/Spaans/Scandinavistiek; Scandinavistiek

Beheer[bewerken]

Raad van Bestuur[bewerken]

In de Raad van Bestuur van de UGent, het hoogste beslissingsorgaan van de instelling, zitten naast professoren ook assistenten, studenten, technisch personeel en externen. Hetzelfde geldt voor vrijwel alle andere commissies, raden en colleges.

Rectoraat[bewerken]

In 2005 werd Paul Van Cauwenberge onverwacht tot rector verkozen boven toenmalig vicerector Marc De Clercq. De vicerector werd Luc Moens. Het dagelijkse beheer van de instelling wordt ook verzorgd door een logistiek beheerder (Jeroen Vanden Berghe) en een academisch beheerder (Koen Goethals).

Op 15 mei 2013 werd de allereerste vrouwelijk rector van de Universiteit Gent verkozen: Anne De Paepe, hoogleraar humane en medische genetica. De vicerector werd moraalfilosoof Freddy Mortier.

Gentse StudentenRaad[bewerken]

De UGent kent een grote traditie wat de participatie van alle geledingen in het universiteitsbestuur betreft. De Universiteit was een voorloper op het gebied van studentenparticipatie. Zowel op centraal als facultair niveau maken studenten deel uit van het bestuur. Sinds 1971 worden deze studentenvertegenwoordigers rechtstreeks verkozen. Heden zitten er oa. vier studenten in de Raad van Bestuur van de Universiteit Gent, een aantal in elke faculteitsraad, naargelang de grootte van de respectievelijke faculteiten, en ook enkelen in alle adviesraden die zich met studentenaangeledigheden bezighouden.

Met het verdwijnen van het Gents StudentenKorps eind jaren '60 was er echter geen overlegorgaan van alle studenten meer. Om de informatiedoorstroom tussen de studentenvertegenwoordigers mogelijk te maken, werd in 1985 de Gentse StudentenRaad (GSR) opgericht,[12] met na een korte periode van inactiviteit, een heroprichting in 1997.[13] Oorspronkelijk was dit ook de koepelorganisatie van de studentenverenigingen maar aan het begin van de 21ste eeuw verloren de konventen hun stemrecht en werden ze opnieuw zelfstandig. Na enig verzet van het rectoraat werd de GSR na het Participatiedecreet van 2004 officieel erkend door de universiteit, waardoor het een eigen adviesrecht heeft verkregen.

Buiten haar hoofdfunctie als overlegorgaan staat de GSR in voor de externe studentenvertegenwoordiging, bijvoorbeeld in de Vlaamse Vereniging van Studenten (VVS) of naar de Stad Gent. Verder organiseert of ondersteunt de GSR enkele projecten zoals de Student Kick-Off, UGentMUN en het aanbieden van huurfietsen aan studenten (StudentENmobiliteit). Bovendien beheert de GSR een bijzonder fonds voor studentenvoorzieningen waarmee de studentenvertegenwoordigers de financiële middelen krijgen om hun eigen accenten, zoals de bovenstaande projecten, te leggen.

De algemene vergadering van de GSR bestaat uit 20 stemgerechtigde studenten:[14]

  • Eén student uit elke Faculteit (11 studenten in totaal)
  • De vier rechtstreeks verkozen studenten uit de Sociale Raad, een centraal adviesorgaan van de Universiteit Gent omtrent sociale voorzieningen
  • De vier studenten die in de Raad van Bestuur van de Universiteit Gent zetelen
  • De student die zetelt in het bestuurscollege van de Universiteit Gent

Elk jaar wordt door deze leden een voorzitter aangeduid die niet noodzakelijk lid moet zijn van de Gentse StudentenRaad. Naast een voorzitter wordt ook een ondervoorzitter aangesteld binnen de GSR. Voorzitter en ondervoorzitter maken deel uit van het Dagelijks Bestuur van de Gentse StudentenRaad dat uit maximaal 6 studenten kan bestaan. Het Dagelijks Bestuur wordt verder ondersteund door enkele jobstudenten die een deel van het dossierwerk voorbereiden of ondersteunen op administratief vlak.

Ondanks het model van medebestuur aan de UGent neemt de GSR, in tegenstelling tot sommige andere studentenraden,[15] ook publiek politieke standpunten in.[16] Ook was de GSR een stuwende kracht achter verschillende betogingen tegen het financieringsmodel van het hoger onderwijs.[17] [18] [19] In 2013 nomineerde de GSR Frank Mugisha voor een institutioneel eredoctoraat van de Universiteit Gent.[20]

Durf Denken[bewerken]

Durf Denken! is de slogan van de universiteit. Het moet zorgen voor een versterking van het UGent-gevoel bij studenten, personeel en alumni. De campagne werd in 2008 bekroond met een zilveren Effie-award.

Rectoren[bewerken]

1 jaar (wet van 25 september 1816)[bewerken]

  • 1817-1818: J.C. Van Rotterdam - geneeskunde
  • 1818-1819: F.P. Cassel - wetenschappen
  • 1819-1820: Jean Baptiste Hellebaut - rechten
  • 1820-1821: Johannes M. Schrant - letteren en wijsbegeerte
  • 1821-1822: François Egide Verbeeck - geneeskunde
  • 1822-1823: Jean Guillaume Garnier - wetenschappen
  • 1823-1824: Pierre De Ryckere - rechten
  • 1824-1825: Louis Vincent Raoul - letteren en wijsbegeerte
  • 1825-1826: Jacques Louis Kesteloot - geneeskunde
  • 1826-1827: J.C. Hauff - wetenschappen
  • 1827-1828: Jacques Joseph Haus - rechten
  • 1828-1829: P. Lammens - letteren en wijsbegeerte
  • 1829-1830: Jozef Kluyskens - wetenschappen
  • 1830-1831: Jacques Van Breda - wetenschappen
  • 1831-1832: Leopold Auguste Warnkoenig - rechten
  • 1832-1833: F.E. Verbeeck - geneeskunde
  • 1833-1834: Jacques Joseph Haus - rechten
  • 1834-1835: Jacques Louis Kesteloot - geneeskunde
  • 1835-1838: Daan Robberechts - rechten
  • 1838-1839: Philippe Auguste De Rote - letteren en wijsbegeerte
  • 1839-1840: Jozef Kluyskens - geneeskunde
  • 1840-1841: J. Timmermans - wetenschappen
  • 1841-1842: I. Nelis - rechten
  • 1842-1843: Georg Wilhelm Rassmann - letteren en wijsbegeerte
  • 1843-1844: Charles Van Coetsem - geneeskunde
  • 1844-1845: M. Margerin - wetenschappen
  • 1845-1846: Jean-Baptiste Minne-Barth - rechten
  • 1846-1847: Joseph Roulez - letteren en wijsbegeerte
  • 1847-1848: F. Verbeeck - geneeskunde
  • 1848-1849: E. Manderlier - wetenschappen

3 jaar (wet van 15 juli 1849)[bewerken]

  • 1849-1852: E. Manderlier - wetenschappen
  • 1852-1855: H. Lefebvre - rechten
  • 1855-1857: Constant Serrure - letteren en wijsbegeerte
  • 1857-1864: Joseph Roulez - letteren en wijsbegeerte
  • 1864-1867: Jacques Joseph Haus - rechten
  • 1867-1870: Charles Andries - wetenschappen
  • 1870-1873: Joseph Jean Fuerison - letteren en wijsbegeerte
  • 1873-1879: Floribert Soupart - geneeskunde
  • 1879-1885: Albert Callier - rechten
  • 1885-1887: Jean-Jacques Kickx - wetenschappen
  • 1887-1891: Gustave Wolters - wetenschappen
  • 1891-1894: Adhémar Motte - letteren en wijsbegeerte
  • 1894-1897: Charles Van Cauwenberghe - geneeskunde
  • 1897-1900: Polynice Van Wetter - rechten
  • 1900-1903: Gustave Van der Mensbrugghe - wetenschappen
  • 1903-1906: Paul Thomas - letteren en wijsbegeerte
  • 1906-1909: Hector Leboucq - geneeskunde
  • 1909-1912: Victor De Brabandere - rechten
  • 1912-1915: Henri Schoentjes - wetenschappen
  • 1916-1918: Pierre Hoffmann - letteren en wijsbegeerte
    • vanaf juni 1918: R. Speleers (waarnemend) - geneeskunde
  • 1918-1919: Henri Schoentjes - wetenschappen, Paul Fredericq - rechten en Henri Pirenne - letteren en wijsbegeerte
  • 1919-1921: Henri Pirenne - letteren en wijsbegeerte
  • 1921-1923: Eugène Eeman - geneeskunde
  • 1923-1924: Jean-François Heymans - geneeskunde
  • 1924-1927: Georges Van Den Bossche - rechten
  • 1927-1929: Camille De Bruyne - wetenschappen
  • 1929-1930: Jules Meuwissen - wetenschappen
  • 1930-1933: August Vermeylen - letteren en wijsbegeerte
  • 1933-1936: Albert Bessemans - geneeskunde
  • 1936-1938: Louis Fredericq - rechten
  • 1938-1939: Jean Haesaert - rechten
  • 1939-41: René Goubau - wetenschappen
    • F. Baur (waarnemend) - letteren en wijsbegeerte
    • 1940: Jean Haesaert (waarnemend) - rechten
  • 1940-1944: Guillaume De Smet - wetenschappen
  • 1944-1947: Edgard Blancquaert - letteren en wijsbegeerte
  • 1947-1950: Norbert Goormaghtigh - geneeskunde
  • 1950-1953: Albert Kluyskens Recht

4 jaar (wet van 28 april 1953)[bewerken]

Associatie[bewerken]

De Associatie Universiteit Gent, kortweg AUGent, bestaat sinds 2001, zoals het decreet het wil, uit één universiteit en één of meer hogescholen. Naast de UGent maken de Hogeschool West-Vlaanderen, de Arteveldehogeschool (Gent) en de Hogeschool Gent er deel van uit. De samenwerking werd officieel in 2003 met de oprichting van een vzw. Sinds september 2013 werden de opleidingen industriële wetenschappen van deze hogescholen overgenomen door de UGent.

Campussen en gebouwen[bewerken]

De Universiteit Gent heeft campussen en gebouwen verspreid over het grondgebied van Gent, Merelbeke en Melle. Sinds 26 september 2013 heeft de universiteit ook een campus in Kortrijk.

Panorama van de stad Gent met enkele gebouwen van de Universiteit Gent (UGent): 1 Ufo – universiteitsforum / 2 Economie & bedrijfskunde / 3 Studentenrestaurant De Brug / 4 Boekentoren – universiteitsbibliotheek / 5 Ledeganck – wetenschappen en plantentuin / 6 Blandijn – letteren & wijsbegeerte / 7 Plateau & Rozier – ingenieurswetenschappen & architectuur, letteren en wijsbegeerte / 8 Volkssterrenwacht Armand Pien / 9 Therminal – studentenhuis / 10 UZ – geneeskunde & gezondheidswetenschappen / 11 Home Boudewijn

Voor 1900[bewerken]

Bij haar ontstaan kreeg de Universiteit Gent een aantal gebouwen ter beschikking van de stad Gent. Het Jezuïetenklooster tussen de Universiteitstraat en de Voldersstraat ging naar de Letteren en Wijsbegeerte, de Baudeloobibliotheek naar de Rechten, het Pakhuis op de Korenmarkt naar de faculteit Geneeskunde en de Sint-Elooiskapel naar de Wetenschappen en Anatomie. De faculteit Geneeskunde kon ook terecht in het burgerlijk gasthuis de Bijloke voor het klinisch onderwijs. In 1818 schonk de stad Gent ook haar plantentuin en haar bibliotheek in de voormalige Baudelooabdij aan de universiteit. In 1819 liet het stadbestuur door architect Lodewijk Roelandt de Aula Academica in de Voldersstraat optrekken, bestemd voor de officiële plechtigheden van de universiteit. Het gebouw werd officieel geopend in 1826.

De Technische Scholen, die sinds hun aansluiting bij de Gentse universiteit in 1835 in het Sint-Agneetebeluik huisden, kampten voortdurend met plaatsgebrek. In 1858 verhuisden de Technische Scholen naar het voormalige Jezuïetenklooster, en in 1890 verhuisde een deel van de opleidingen naar de nieuwe gebouwen van het Instituut van de Wetenschappen in de Jozef Plateaustraat.

Tussen 1883 en 1890 vond de bouw plaats van het Instituut van de Wetenschappen in de Bataviawijk, tussen de Rozier en de Plateaustraat, bestemd voor de faculteit Wetenschappen en een deel van de ingenieursopleiding. In 1883 kreeg de Universiteit Gent van de regering een Laboratorium voor Dierkunde in de haven van Oostende. In 1899 was het nieuwe Botanisch Instituut, ten zuiden van het Citadelpark, in gebruik genomen, waarna ook de plantentuin verhuisd werd naar haar huidige locatie nabij het Citadelpark.

Ook de faculteit Geneeskunde kampte al vroeg met plaatsgebrek. Vanaf 1863 werden daarom tal van nieuwe gebouwen bijgeplaatst op de Bijloke-site en aan het aanpalende Rommelaere-complex, zowel voor de universiteit als voor het Bijlokehospitaal.

Na 1900[bewerken]

In 1918 had het algemeen studentencorps ‘Hou ende Trou’ het eerste studentenhuis gekregen in de Sint-Pietersnieuwstraat. Nadien kregen de studenten nog studentenhuizen in de Sint-Jansvest, op andere plaatsen in de Sint-Pieternieuwstraat en tot slot in de mooi gerenoveerde 'Therminal', de vroegere stookketelzaal van het Technicum.

Na 1900 zwermden enkele laboratoria verder uit in de stad, onder meer naar de Petroolstraat en naar het Flandria Palace aan het Sint-Pietersstation. Vanaf 1937 konden de technische laboratoria hun intrek nemen in het Technicum in de Sint-Pietersnieuwstraat, op de plaats van de voormalige Feyerickfabriek. In 1965 kreeg het Instituut voor Nucleaire Wetenschappen een eigen gebouw in de Proeftuinstraat, buiten de stadskern, met een kernreactor en een lineaire deeltjesversneller. Vanaf 1971 werd in Zwijnaarde de campus Ardoyen aangelegd om nog meer ruimte te bieden aan de laboratoria van de Toegepaste Wetenschappen. Een deel van de campus werd in 1984 omgevormd tot Research Park (aan de zgn. Portalis), waar startende technologische bedrijfjes en spin-offs van de universiteit een stek konden vinden.

Het Botanisch Instituut werd in 1966 weer gesloopt voor een torengebouw, dat een uitbreiding vormde van het aanpalende gebouw (campus Ledeganck) voor de kandidaturen in de Wetenschappen aan de Karel Lodewijk Ledeganckstraat dat sinds 1959 in verschillende fasen opgetrokken werd om de overbevolking in de Plateaustraat op te lossen. De licenties in de Wetenschappen kregen vanaf 1966 nieuwe gebouwencomplexen op de campus Sterre, op een voormalig militair oefenterrein aan de Krijgslaan.

In 1937 startte de bouw van een nieuw Academisch ziekenhuis ten zuidoosten van de stad Gent, aan de huidige De Pintelaan. Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog was het ruwbouwskelet af, maar daarna viel het hele project stil. Pas in 1959 werden de eerste gebouwen in gebruik genomen: de polikliniek Neus-keel-en-oor viel de eer te beurt als eerste afdeling van de Bijlokesite naar hier overgebracht te worden. Vanaf de jaren 1960 werden nog tal van andere gebouwenblokken bijgebouwd op de ziekenhuiscampus – sommige zelfs groter dan het oorspronkelijke gebouwencomplex uit 1959. In 1982 kreeg ook de faculteit Farmaceutische Wetenschappen een nieuw gebouw aan de overkant van de Cornelis Heymanslaan. En in dezelfde periode werd om organisatorisch-financiële redenen de naam Academisch Ziekenhuis gewijzigd in Universitair Ziekenhuis (UZ): het begin van de structurele werkloosheid in Europa en noodzakelijke besparingen in het personeelsbeheer lieten zich ook hier voelen. Op 5 juli 2009 werd het vijftigjarig bestaan van het ziekenhuis gevierd op het grasveld aan de ingang van het UZ in de vorm van een Vlaamse kermis met optredens van Vlaamse zangers en zangeressen.

Het toeristisch meest bekende gebouw van de UGent is de tussen 1936 en 1942 in de stijl van de Nieuwe zakelijkheid opgetrokken Boekentoren van de architect Henry Van de Velde. Het gebouw, waarin de centrale universiteitsbibliotheek ondergebracht is, staat aan de Rozier, op het hoogste punt van Gent. In 1957 startten de werken voor het aanpalende gebouw voor de faculteit Letteren en Wijsbegeerte, dat vanaf 1960 in gebruik genomen werd. De Blandijn bood echter nooit genoeg plaats voor de hele faculteit, waardoor sommige diensten in andere gebouwen bleven zitten, onder andere op het nabijgelegen Sint-Pietersplein.

Achter het Sint-Pietersplein, op de Hoveniersberg, werd in de tweede helft van de jaren zeventig een nieuw gebouw voor de faculteit Economische Wetenschappen geplaatst. In 2005/2006 kreeg dat gebouwencomplex een uitbreiding aan de Tweekerkenstraat (een ontwerp van Stéphane Beel).

De Veeartsenijschool kreeg na de Tweede Wereldoorlog een onderkomen in een nieuw gebouw op de plaats van het Casinocomplex. De sloopwerken van het Casino waren echter pas in 1956 volledig afgerond. In 1950 kreeg de Veeartsenijschool het Kasteelhof in Merelbeke, een domein van 21 hectare, om in te richten als Proefhoeve. Nog in Merelbeke startte in 1975 de bouw van een nieuwe campus voor Diergeneeskunde, die in de jaren negentig in gebruik werd genomen.

In 1960 werden nieuwe gebouwen rond de Henri Dunantlaan aan de Watersportbaan in gebruik genomen voor het Hoger Instituut voor Opvoedkundige Wetenschappen en voor het Hoger Instituut voor Lichamelijke Opvoeding. Aanpalend werd in 1976 het universitaire sportcomplex opengesteld, met een zwembad, sportzalen en sportvelden. In de jaren zeventig volgde aan de andere kant van de Dunantlaan nog een tweede nieuwbouw voor de faculteit Psychologische en Pedagogische Wetenschappen, die dertig jaar later nog een uitbreiding tot aan de Antonius Triestlaan kreeg.

Vanaf 1963 werd het gebouwencomplex aan de Voldersstraat-Universiteitsstraat uitgebreid met nieuwbouwblokken langs de Universiteitstraat en de Paddenhoek, en in de jaren negentig met verbouwde panden in de Korte Meer. Het gebouwencomplex heeft in de loop der tijd aan zeer vele faculteiten en instituten van de Gentse universiteit onderdak geboden, maar is momenteel enkel nog bevolkt door de faculteit Rechtsgeleerdheid en de faculteit Politieke en Sociale Wetenschappen.

In 1969 verwierf de Universiteit Gent ook de gebouwen aan de Coupure van de tot faculteit Bio-ingenieurswetenschappen omgevormde Rijkslandbouwhogeschool, samen met haar proefhoeve van 60 hectare in Melle.

In 1960 opende het studentenrestaurant 'De Brug', dat sinds 1949 een onderkomen had in het Technicum, haar deuren in een afzonderlijk gebouw in de Sint-Pietersnieuwstraat. Later volgde de inrichting van nog meer studentenrestaurants in verschillende gebouwen van de universiteit. In de Overpoortstraat werd eind juni 1971 een nieuw centraal studentenrestaurant in gebruik genomen dat tot 15.000 maaltijden per dag kon serveren; te klein geworden en als glasbouw ecologisch niet meer verantwoord, werd het in eind juni 2011 gesloten en verkocht. Nog in 1960 werd de eerste steen gelegd voor het Home Koningin Fabiola, het eerste studentenhome met kamers voor 224 meisjesstudenten. In 1966 volgden Home Koningin Astrid aan de Krijgslaan en Home Koning Boudewijn nabij de campus van het Academisch Ziekenhuis, in 1971 Home A. Vermeylen aan de Stalhof, en in 1973 Home Corneel Heymans (specifiek voor getrouwde studenten) aan de Isabellakaai. Naast de nieuwe gebouwen van de Arteveldehogeschool aan de Kantienberg, startte eind 2009 tussen Stalhof en de Benedictijnenstraat de bouw van een complex van homes voor 600 studenten, inclusief een studentenrestaurant dat het Overpoortrestaurant verving. Het voormalige Dominicanenklooster 'Het Pand', gelegen in Onderbergen, was in 1963 aangekocht om omgebouwd te worden tot een studentenhome, maar uiteindelijk werd het gebouw grondig gerestaureerd om dienst te doen als cultureel congres- en perscentrum van de universiteit. Er zijn ook twee musea in gevestigd: Archeologie en Geneeskunde.

Het Universitaire Forum, kortweg UFO met in de achtergrond de Gentse Vooruit.

Na de Eerste Wereldoorlog nam het rectoraat zijn intrek in het Hotel van Crombrugghe, vlak naast de Aula, tot het in 1959 verhuisde naar het vroegere kantoorcomplex van de UCO in de Sint-Pietersnieuwstraat, dat in de jaren zeventig nog met een hoogbouwtoren werd uitgebreid. In september 2009 werd in de Sint-Pietersnieuwstraat, tussen het Technicum en het Rectoraat, het Universitaire Forum, kortweg UFO, in gebruik genomen. Dit nieuwe gebouw is een ontwerp van Stéphane Beel en Xaveer de Geyter. Het bevat een auditorium met 1000 zitplaatsen (dat door een soort guillotinewand in twee verdeeld kan worden) en kantoorruimte voor enkele rectorale diensten. De Vakgroepen Geschiedenis en Archeologie kregen onderdak in het rechterdeel.

Studentenleven[bewerken]

Naast de participatie van studenten in het bestuur van de instelling zijn de studentenverenigingen, ondergebracht in 7 konventen, de kern van het studentenleven.

Bekende wetenschappers[bewerken]


Bekende alumni[bewerken]

Bekende eredoctoren[bewerken]

De universiteit reikte eredoctoraten uit aan onder meer:

Externe links[bewerken]

Bronnen

  • Simon-Van Der Meersch, A.-M. en Langendries, E., 175 Jaar Universiteit Gent/Ghent University 1817-1992. Gent: Universiteit Gent, 1992, 335p.
  • Universiteit Gent, Beknopte voorstelling, (13 oktober 2006).
  • Universiteit Gent, Historiek, (7 juli 2006).
  • Paul Van Cauwenberge, We doen het nu... voor later, toespraak bij de opening van het academiejaar 2006-2007 (3 oktober 2006).

Noten

  1. http://www.ugent.be/nl/voorzieningen/bronnen/archief/geschiedenis/weetjes/wapenschild.htm
  2. http://www.ugent.be/nl/univgent/feiten
  3. http://www.youtube.com/watch?v=1NLRSmtYryI Reportage over de protesten
  4. Recordaantal inschrijvingen
  5. Academic Ranking of World Universities 2009
  6. http://www.arwu.org/ Academic Ranking of World Universities 2003
  7. [1]
  8. TheScientist, cijfers uit 2007, destijds online te raadplegen
  9. TheScientist, cijfers uit 2008, destijds online te raadplegen
  10. http://www.shanghairanking.com/World-University-Rankings/Ghent-University.html
  11. http://www.webometrics.info/.
  12. http://www.ugentmemorie.be/gebeurtenissen/1985-gentse-studentenraad
  13. http://www.schamper.ugent.be/353/gentse-studenten-verenigd
  14. http://gsr.ugent.be/wp-content/uploads/2013/02/statuten_gsr_-_2011.pdf
  15. http://www.veto.be/jg31/veto3111/polreacties.html
  16. http://www.standaard.be/cnt/DMF20121012_00331758
  17. http://www.schamper.ugent.be/442/studenten-op-straat-tegen-plan-vdb
  18. http://www.schamper.ugent.be/458/student-trekt-ten-strijde-tegen-vandenbroucke
  19. http://www.deredactie.be/cm/vrtnieuws/videozone/programmas/journaal/2.27540?video=1.1588342
  20. http://www.mo.be/artikel/oegandese-mensenrechtenactivist-mugisha-ontvangt-eredoctoraat-aan-ugent