Beleg van Delft (1359)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Beleg van Delft
Onderdeel van de Hoekse en Kabeljauwse twisten
Datum 11 maart t/m 29 mei 1359
Locatie Delft
Resultaat De stad geeft zich over aan de Hoeken
Strijdende partijen
Hoeken Kabeljauwen
stad Delft
Leiders en commandanten
* Albrecht van Beieren
* Kerstant van den Berge
* Gerard van Heemstede
* Walraven van Borne
* Jan II van Blois
* Gijsbrecht II van Nijenrode
* Jan van Kervena
* Hendrik van der Woerd
Troepensterkte
500-700 manschappen[1] ?
Oorlog tussen de Hoeken en Kabeljauwen tussen 1350 - 1490

Eerste stroming
Slag bij Naarden · Kabeljauwse verbondsakte (1350) · Hoekse verbondsakte · Slag bij Veere (1351) · Slag bij Zwartewaal (1351) · Beleg van Medemblik (1351) · Beleg van Geertruidenberg (1351-1352) · Slag bij Soest (1356) · Beleg van Heusden (1358) · Beleg van Heemskerk (1358) · Beleg van Delft (1359) · Beleg van Kasteel Altena
Tweede stroming
Beleg van IJsselstein (1416-17) · Beleg van Gorinchem (1417) · Beleg van Dordrecht (1418) · Inname van Rotterdam (1418) · Zoen van Woudrichem (1419) · Beleg van Leiden (1420) · Beleg van Geertruidenberg (1420) · Beleg van Bergen (1424-1425) · Beleg van Schoonhoven (1425) · Slag bij Alphen aan den Rijn (1425) · Slag bij Brouwershaven (1426) · Kennemer opstand (1426) · Beleg van Haarlem (1426) · Slag bij Hoorn (1426) · Beleg van Amersfoort (1427) · Slag bij Wieringen (1427) · Beleg van Zevenbergen (1427) · Beleg van Gouda (1428) · Zoen van Delft (1428)
Derde stroming
Eerste Utrechtse Burgeroorlog (1456-1458)· Beleg van Deventer (1456) · Plundering van IJsselstein (1470) · Inname van Den Haag (1479) · Tweede Utrechtse Burgeroorlog (1481-1483) · Beleg van Leiden (1481) · Slag bij Scherpenzeel (1481) · Inname van Dordrecht (1481) · Slag bij Vreeswijk (1481) · Inname van Eemnes (1481) · Slag bij Westbroek (1481) · Inname van Hoorn (1482) · Beleg van IJsselstein (1482) · Beleg van Rhenen (1483) · Beleg van Montfoort (1483) · Beleg van Utrecht (1483)
Vierde stroming (Jonker Fransenoorlog)
Inname van Rotterdam (1488) · Mislukte invallen van Schiedam (1488-90) · Bestorming van Schoonhoven (1488) · Inname van Woerden (1488) · inname van Geertruidenberg (1489) · Aanslag op Delft (1489) · Slag op de Lek (1489) · Beleg van Gouda (1489) · Beleg van Rotterdam (1490) · Slag bij Moordrecht (1490) · Beleg van Montfoort (1490) · Slag bij Brouwershaven (1490)

Het Beleg van Delft vond plaats tussen 11 maart en 29 mei[2] 1359[3] tijdens de Hoekse en Kabeljauwse twisten. De stad had een omtrek van 3,5 kilometer en was sinds 1355 met stenen ommuurd met daarvoor aarden wallen en grachten. Dit voorval zou de geschiedenisboeken ingaan als de Opstand, beleg en onderwerping van Delft.

Achtergrond[bewerken]

De stad Delft was de voorgaande negen jaren een speelbal geweest in de twisten, maar de meerderheid van de inwoners koos voor Kabeljauwse partij. Echter was zij omgeven door Hoeken, met de naburige steden als Dordrecht, Rotterdam en de hofraad te Den Haag, zat de stad ingeklemd in een minderheid.

Op 23 augustus 1350 was de Kabeljauwse heer Claes van Swieten met 18 medestanders doodgeslagen in Delft, daarbij had de stad als enige in Holland dezelfde periode (1349-1350) zich uitgesproken om "Willem de Beyeren" als hun landsheer te erkennen. In de jaren die volgde werd het een echt Kabeljauwse partij bolwerk. Toen er in 1358 een aanslag was gepleegd op Reinoud I van Brederode, droeg de nieuwe Hollandse graaf Albrecht van Beieren zijn krijgsmannen op het Beleg van Heemskerk te beginnen, maar hoorde later ook dat een aantal van de aanslagplegers zich binnen Delft bevonden[4].

In februari 1359 trokken de Kabeljauwse heren Gijsbrecht van Nijenrode, Gerard Wisse, Jan van Kervena en Hendrik van der Woerd met hun aanhangers op plundertocht, hierbij werden de kastelen van Polanen en Binkhorst verwoest en de onderneming ging tot s'Gravenhage waar Kabeljauwse medestanders werden bevrijd uit de gevangenis om vervolgens weer binnen Delft te komen[5]

Beleg[bewerken]

Op 11 maart gaf de graaf van Holland de opdracht om alle waterwegen rond Delft te blokkeren en Kerstant van den Berge, baljuw van Delftland moest met zijn manschappen de toegangswegen op het land in de gaten houden. In de dagen erna kreeg Albrecht te horen dat mogelijk Floris van Borselen bezig was met een nieuwe opstand vanuit Heusden als ook Middelburg. Daarna vertrok Albrecht met zijn leger voorzichtig vanuit Rijswijk om Delft te omsingelen, hij liet daarbij blijdes en katapulten aan rukken en vanuit Rotterdam kwamen enkele aanvalstorens, die ter plaatsen in elkaar werden gezet. Op 23 maart zette Albrecht aan de westkant van de stad zijn kamp op, in het veengebied "Korstanghe". aan de noordoost kant lag Kerstant van den Berge voor de stad met zijn manschappen. Gerard van Heemstede en Walraven van Borne waren belast met de aanvoering van proviand en materieel.

In Delft was Gijsbrecht II van Nijenrode de grote partijleider, deze was een paar maanden daarvoor ontslagen als baljuw van Kennemerland en zijn opvolger was Reinoud I van Brederode geworden. Hier door was Van Nijenrode vanwege de aanslag in Castricum op de heer van Brederode een verdachten geworden in de ogen van Albrecht. De stad was aardig voorbereid op een beleg en er stonden zelfs afweergeschut om katapulten te beschadigen van de tegenstanders. Albrecht had echter donderbussen tot zijn beschikking, die hij niet zou inzetten, hij hanteerde liever de tactiek om zijn vijanden in te sluiten en te laten verhongeren. In de 11 weken en 2 dagen van beleg gebeurde er vrij weinig en was er bezoek van Jan van Bloys en Machteld van Lancaster als toeschouwers.

Blotenvoets moesten burgers van Delft naar Den Haag lopen voor vergiffenis.

Nasleep[bewerken]

Volgens de legende moesten alle mannelijke inwoners na de overgave op blote voeten naar Den Haag lopen en werden zij gemarteld met de zweep. In navolging moesten de vrouwen, in hun beste kleren en met losse haren, dezelfde route afleggen en smeken voor het leven van hun mannen. De stadsmuur van Delft werd op last van graaf Albrecht afgebroken om als bouwmateriaal te dienen voor het hoofdkwartier van de graaf. De burgers moesten waarschijnlijk voor de ridderzaal komen en op hun knieën om vergiffenis vragen in het aangezicht van Albrecht van Beieren als ook Machteld van Lanchaster, zijn schoonzuster.

In de volgende jaren bleef het vrij rustig in Holland, tot in 1392 Aleid van Poelgeest, een minnares van Albrecht, werd vermoord in de tuin van het Binnenhof. Wat volgde was een verbanning van de meeste Hoekse edelen.

Vondsten[bewerken]

Tijdens het graven aan de ondergrondse spoorlijn van Delft CS (2010-2017), werden er veel spullen uit de middeleeuwen gevonden. Het meest in het oogspringend voorwerp dat gevonden werd, was een ridderhandschoen dat uit de tijd van het beleg van 1359 stamde[6].

Referenties[bewerken]