Gebergte (aardrijkskunde)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Een gebergte is een verzameling vrij aaneengesloten bergen die met elkaar een topografisch geheel vormen. De geologische term orogeen omvat niet alleen gebergten maar ook vroegere gebergten die door erosie topografisch niet meer te duiden zijn als gebergte (dit heet een schiervlakte), en alleen aan patronen en structuren in gesteenten nog te herkennen zijn (bijvoorbeeld de Caledoniden in Noord-Europa).

Aardrijkskundige onderverdeling[bewerken]

Gebergten worden onderverdeeld naar hun gemiddelde topografische hoogte:

Onderverdeling naar ontstaan[bewerken]

Gebergten ontstaan door het proces van gebergtevorming, of orogenese. Door continentale collisie, de botsing van aardplaten, kunnen gebieden ontstaan waar verdikking van de korst plaatsvindt. Dit zorgt door middel van het principe van isostatie voor het topografisch "opheffen" (in de zin van naar een hogere gemiddelde hoogte brengen) van een gebied (uplift). Gebergtes kunnen ook ontstaan als twee platen langs elkaar schuiven, de Pyreneeën zijn hier een voorbeeld van.

Gebieden met een hogere topografie kunnen ook ontstaan door vulkanisme, bijvoorbeeld bij hotspotvulkanisme. Dit proces kan geologisch gezien vele malen sneller gaan dan gebergtevorming, maar duurt desondanks nog zeer lang. IJsland is hier een voorbeeld van. IJsland is gevormd uit hotspotvulkanisme gecombineerd met de ligging boven een mid-oceanische rug. Ook andere soorten vulkanisme kunnen gebergtevorming veroorzaken, zo is de Andes gevormd door back-arcvulkanisme.

Over het algemeen zal een gebergte gevormd door continentale collisie een asymmetrische structureel geologische structuur laten zien, terwijl een gebergte dat door vulkanisme ontstaan is een meer symmetrische structuur heeft.

Zie ook[bewerken]

Bergactiviteiten[bewerken]