Jansen en Janssen (Kuifje)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Jansen en Janssen (in sommige albums Jansen en Jansens) zijn sinds 1944 de Nederlandstalige namen voor de twee stuntelige detectives uit de Kuifje-strips van de Belgische tekenaar en scenarist van stripverhalen Hergé (1907-1983).

Hun oorspronkelijke, Franse namen - uit 1933 - zijn X33 en X33 bis. De codenamen komen van het kraagnummer van Belgische politieagenten, dat 22 was en twee keer op de kraag stond. Sinds 1938 heten ze in het Frans Dupond en Dupont.[1] Het duo is gebaseerd op de fictieve detectives Craig en Fry van de Franse schrijver Jules Verne (1828-1905). Hun uiterlijk op dat van Hergés vader en diens tweelingbroer, die eenzelfde bolhoed droegen.

Ze kwamen voor het eerst ten tonele in De sigaren van de farao, het vierde deel uit de Kuifje-reeks. Inmiddels zijn ze ook te aanschouwen in het eerste plaatje van Kuifje in Afrika, het tweede deel, waarbij ze - zonder bij naam genoemd te worden - gadeslaan dat Kuifje naar Afrika vertrekt. In De sigaren van de farao nemen ze een belangrijke plaats in, maar worden pas aan het eind van het verhaal bij naam genoemd en dan alleen nog in een krantenartikel.

Hoewel niet verwant, lijken ze een eeneiige tweeling. Het onderscheid tussen de twee kan worden gemaakt doordat de puntjes van de snor van Jansen recht naar beneden hangen en die van Janssen naar boven uitwaaieren. Ook in andere talen heeft de eerstgenoemde van de twee een geheel hangende snor (Dupond, Thomson, Schulze etc.). Volgens een Frans ezelsbruggetje wordt Dupond met de d van moustaches droites (rechte snor) geschreven, en Dupont met de t van moustaches troussées (opgekrulde snor) of, in de woorden van Hergé zelf, met de t van moustaches un tantinet "tire-bouchonnées".

Het duo heeft last van spoonerismes (versprekingen) en onhandig gedrag. De 'running gag' is dat ze elkaars woorden herhalen met de toevoeging: "Sterker nog...". Alhoewel enorm incompetent, worden ze voortdurend geselecteerd voor gevoelige missies, zoals de bewaking van de maanraket van professor Zonnebloem (in de albums Raket naar de maan en Mannen op de maan).

De detectives zorgen voor veel van de slapstickhumor in de serie. Overkomt een van hen een ongelukje, dan staat het vast dat de ander spoedig hetzelfde overkomt.

Om niet te willen opvallen, vermommen ze zich regelmatig. Maar dat doen ze constant door traditionele kleding te dragen die niet meer in gebruik is. Zo lopen ze rond in een Chinees mandarijnenkostuum in De Blauwe Lotus en dragen ze klassieke Griekse klederdracht in Syldavië.

In de eerdere albums waren Jansen en Janssen slechts bijfiguren, maar in de latere albums en ook in de nieuwe versies van de oude albums kregen zij en hun stereotiepe gedrag een grotere rol.

In de meeste Kuifje-vertalingen hebben de detectives een bijna identieke naam. Zo heten ze in het Engels Thomson en Thompson, in het Duits Schulze en Schultze en in het Fries Hepkema en Tjepkema.

Trivia[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Opstal, H. van (1994) Essay RG. Het fenomeen Hergé, p. 102