Cristina Deutekom

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Cristina Deutekom
Cristina Deutekom op een gala ter gelegenheid van haar 80e verjaardag in Koninklijk Theater Carré, Amsterdam
Cristina Deutekom op een gala ter gelegenheid van haar 80e verjaardag in Koninklijk Theater Carré, Amsterdam
Algemene informatie
Volledige naam Stientje Deutekom-Engel
Bijnaam L'usignolo olandese[1] ("de Nederlandse nachtegaal")
La voce[2] ("de stem")
Geboren Amsterdam, 28 augustus 1931
Overleden Amsterdam, 7 augustus 2014
Werk
Jaren actief 1963–1986
Genre(s) Klassiek
Beroep(en) Operazangeres
Zangstem Sopraan
(en) IMDb-profiel
Cristina Deutekom in 1987
Cristina Deutekom in 1987
Portaal  Portaalicoon   Muziek

Stientje Deutekom-Engel[3][4] (Amsterdam, 28 augustus 1931 – aldaar, 7 augustus 2014) was een Nederlands operazangeres. Ze begon haar loopbaan als Christine Deutekom, veranderde dat vervolgens in Christina Deutekom en liet na haar doorbraak in Italië de h uit haar voornaam weg. In 1952 trouwde ze met de bokser Jacob Deutekom.

Loopbaan[bewerken]

Al kort na haar studie aan het Amsterdamsch Conservatorium baarde zij opzien als Königin der Nacht in Mozarts Die Zauberflöte tijdens haar debuut in 1962 bij de toenmalige Stichting De Nederlandse Opera. Ze kreeg vervolgens echter slechts kleinere rollen te zingen bij het gezelschap. In 1967 maakte ze in de rol van Königin der Nacht vervolgens haar debuut aan de Bayerische Staatsoper in München, de Wiener Staatsoper en de Metropolitan Opera in New York. The New York Times noemde haar naar aanleiding van die voorstelling “the greatest Queen of the Night of our time”. In 1974 opende ze daar het seizoen naast Plácido Domingo als Elena in I vespri siciliani. Na het behalen van de Grand Prix du Disque Lirique in 1968 voor een plaatopname met Mozart-aria's was haar internationale doorbraak een feit en zong zij als Königin in vrijwel alle grote operahuizen. Na haar debuut aan het Royal Opera House Covent Garden in Londen schreef het Engelse blad Opera: “Except for Maria Callas in her prime, we have hardly heard anything of equal quality here before”.

Ze bouwde haar repertoire behoedzaam uit. Naast de Königin der Nacht zong ze Mozartrollen als Konstanze (Die Entführung aus dem Serail), Donna Anna (Don Giovanni), Fiordiligi (Così fan tutte) en Vitellia (La clemenza di Tito). Tegelijkertijd triomfeerde ze in Italië met de grote belcantopartijen van Gioacchino Rossini (Armida), Vincenzo Bellini (Norma, I puritani) en Gaetano Donizetti (Lucia di Lammermoor).

Haar carrière voerde haar inmiddels naar alle grote operahuizen van de wereld, met een repertoire dat nu ook de grote dramatische Verdi-heldinnen omvatte, zoals Abigaille in Nabucco, Lady Macbeth in Macbeth, Leonora in Il trovatore, Amelia in Un ballo in maschera, Elena in I vespri siciliani en de rollen die in commerciële opnamen zijn vastgelegd: Giselda (I Lombardi alla prima crociata) en Odabella (Attila). Ten slotte zong ze zelfs de titelrol in Giacomo Puccini's Turandot.

Deutekom zong met vrijwel alle grote tenoren van haar tijd, zoals Franco Corelli, Mario del Monaco,[5] Franco Bonisolli, Luciano Pavarotti, Plácido Domingo, José Carreras, Alfredo Kraus, Richard Tucker, Carlo Bergonzi en Nicolai Gedda. Ze beëindigde haar actieve carrière abrupt in december 1986 na hernieuwde hartklachten tijdens een voorstelling van de opera Amaya in Bilbao. Zij wijdde zich vervolgens aan jureren, het geven van masterclasses en privé onderricht. Nadat ze in 2004 werd getroffen door een herseninfarct, trok ze zich terug in huiselijke kring.

Ze was een dramatische coloratuursopraan, alhoewel de betiteling lirico spinto met een geweldige coloratuurtechniek wellicht accurater is, aangezien haar stem aanzienlijk meer kracht tentoonspreidde dan die van een coloratuursopraan. Haar stem kenmerkte zich verder door een grote beweeglijkheid en een groot bereik; haar vertolking van de Königin der Nacht wordt over het algemeen als maatstaf gezien. Volgens sommige critici bleven haar acteertalenten hierbij wat achter; anderen loven haar emotionele overgave aan de muzikale dramatiek.

In 1987 werd het Cristina Deutekom Concours naar haar vernoemd. Het concours voor nieuw operatalent werd tot en met 2009 gehouden en leverde een groot aantal prijswinnaars op, die aanzienlijke internationale carrières hebben opgebouwd. Sinds 2004 bestond er ook een variant voor jongeren, Deutekom Junior.

Ter gelegenheid van haar 80e verjaardag werd in 2011 een gala gegeven in Carré, waarbij zij zelf aanwezig was. Op initiatief van operazanger Ernst Daniël Smid trad een reeks van Nederlandse en internationale artiesten op.[6]

Op 2 augustus 2014 kwam zij thuis ongelukkig ten val, waarna ze in het VU ziekenhuis in Amsterdam werd opgenomen. Enige dagen later overleed ze aldaar. Op 14 augustus werd zij bijgezet in het familiegraf op begraafplaats Zorgvlied.[7]

Operarepertoire[bewerken]

Engagementen[bewerken]

Eerbewijzen[bewerken]

Externe link[bewerken]

Portal.svg Portaal Klassieke muziek
Bronnen, noten en/of referenties