Malmedy

Malmedy

Stad in België
Geografie
Gewest	Wallonië
Provincie	Luik
Arrondissement	Verviers
Coördinaten	50°25′N, 6°2′E
Oppervlakte – Onbebouwd – Woongebied – Andere	99,96 km² (2009) 89,32% 3,35% 7,33%
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners – Mannen – Vrouwen – Bevolkingsdichtheid	12.336 (01/01/2012) 48,17% 51,83% 123,40 inw./km²
Leeftijdsopbouw 0–17 jaar 18–64 jaar 65 jaar en ouder	(01/01/2008) 21,89% 59,26% 18,85%
Buitenlanders	4,78% (01/01/2008)
Politiek en bestuur
Burgemeester	Jean-Paul Bastin (Alternative)
Bestuur	Alternative, Forces Vives, PS
Zetels EC Alternative Forces Vives PS	21 10 6 4 1
Economie
Gemiddeld inkomen	13.571 euro/inw. (2007)
Werkloosheidsgraad	10,80% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode 4960 4960 4960	Deelgemeente Malmedy Bellevaux-Ligneuville Bévercé
Zonenummer	080
NIS-code	63049
Politiezone	Stavelot - Malmedy
Website	www.malmedy.be
Detailkaart
ligging binnen het arrondissement Verviers in de provincie Luik
Portaal    België

Malmedy (Waals: Måmdey, Duits, verouderd: Malmünd) is een stad en faciliteitengemeente voor Duitstaligen in de provincie Luik in België. De stad telt ruim 11.500 inwoners.

Overige kernen

• Arimont
• Baugnez met het museum Baugnez 44 Historical Center dat het bloedbad van Malmedy evoceert.
• Bellevaux
• Bernister
• Bévercé
• Boussire
• Burnenville
• Chôdes
• Gdoûmont
• Géromont
• Gohimont
• Lasninville
• Ligneuville
• Longfaye
• Mé
• Meiz
• Mont
• Reculemont
• Xhoffraix
• Winbomont

• 

  Kathedraal

• 

  Panorama

• 

  Vallei van Arimont

• 

  centraal plein

Geschiedenis

Malmedy ontstond rond de kort voor 650 door Remaclus gestichte abdij en behoorde sinds de 10e eeuw samen met Stavelot tot het abdijvorstendom Stavelot-Malmedy. Het plaatsje lag dichtbij de Germaans-Romaanse taalgrens, maar heeft waarschijnlijk altijd een Romaanstalige meerderheid gehad. Na de Franse annexatie van de Zuidelijke Nederlanden in 1795 behoorde het tot het departement Ourthe. Het Congres van Wenen wees de Oostkantons inclusief Malmedy in 1815 aan Pruisen toe. In dat land behoorde de stad tot het district Malmedy in de Rijnprovincie. Er werden pogingen ondernomen om het plaatsje te verduitsen, onder meer door invoering Duitstalig onderwijs en de plaatsnaamwijziging naar Malmünd (zie verder). Krachtens het Verdrag van Versailles kwam Malmedy in 1919 aan België. Van 1940 tot 1944 heerste Duitsland over Malmedy. Uit die periode stamt een gebeurtenis waardoor Malmedy een plaats in de geschiedenis heeft, het Bloedbad van Malmedy.

Volgens de officiële talentelling in Malmedy zou het aandeel Duitstaligen tussen 1920 en 1947 teruggevallen zijn van 21% tot 9,7%. Bij de vastleggen van de taalgrens in 1961-'63 werd bepaald dat Malmedy tot het Franse taalgebied behoort, maar faciliteiten voor Duitstaligen levert.

Monumenten zijn de voormalige benedictijnenabdij (gesticht ca. 650, opgeheven in 1797) en de abdijkerk (1775-1784), die in 1920 zetel van de bisschop van Eupen-Malmedy werd. Na opheffing van het bisdom in 1925 bleef de kathedrale titel behouden. De kathedraal bewaart de relieken van de Heilige Quirinus.

Naam

De naam "Malmedy" is vermoedelijk van Gallo-Romeinse oorsprong. De vroegste vermelding van het klooster Malmedy stamt uit 670: de monasterio Malmundario. Latere vormen zijn Malmedie (1287), Malmundier (1288), Malmonder (1367), Melmender (1388) en Malmeder (1451), en sindsdien werd de plaats in het lokale dialect Malmder genoemd, wat tenslotte Måmdey werd. De autoriteiten gebruikten Malmedy, zoals in Stavelot-Malmedy. Onder invloed van Duits nationalisme werd de plaats na de Pruisische annexatie in 1815 hernoemd in Malmünd (ook wel Malmünde), waarop men in het Franse taalgebied reageerde door voortaan Malmédy te schrijven; beide accenten zijn uniek voor beide talen en legden daarom een duidelijke aanspraak op de identiteit van de plaats, hoewel het strikt genomen geen historische namen waren. Na de Belgische annexatie in 1919 werd de naam weer Malmedy -zonder accent- en verdwenen geleidelijk de andere spellingen.

Politiek

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976

Partij	10-10-1976		10-10-1982		9-10-1988		9-10-1994		8-10-2000		8-10-2006		14-10-2012
Stemmen / Zetels	%	21	%	21	%	21	%	21	%	21	%	21	%	23
PS	22,19	4	14,93	2	12,63	2	14,05	2	-		9,21	1	-
P.S.+	-		-		-		-		-		-		7,75	1
MDY-LB	-		-		-		-		-		1,7	0	-
EC-LB	-		-		-		-		-		-		41,62	11
PSC-IC	48,19	12	32,14	7	-		-		-		-		-
ECOLO	-		4,39	0	-		-		15,04	2	-		-
E.C.	14,76	2	48,54	12	69,21	16	60,02	14	66,44	16	43,32	10	-
ENTITE	14,87	3	-		-		-		-		-		-
MY2000	-		-		18,16	3	-		-		-		-
A.R.C.	-		-		-		25,93	5	18,52	3	-		-
Alternative	-		-		-		-		-		26,24	6	44,28	11
Forces Vives	-		-		-		-		-		19,54	4	-
FV	-		-		-		-		-		-		6,36	0
Totaal stemmen	6759		6989		7235		7388		7590		8250		8385
Opkomst %					94,82		93,89		91,28		93,16		89,29
Blanco en ongeldig %	4,45		3,52		4,38		5,58		6,89		5,76		5,32

Bestuur 2007-2012

Het bestuur van Malmedy bestaat uit een coalitie van de lijsten Alternative, Forces Vives en de PS.

De volgende personen maken deel uit van het bestuur:

College van burgemeester en schepenen
Burgemeester	Jean-Paul Bastin (Alternative)
Schepenen	René Grenier (PS) Yves Barthelemy (Forces Vives) Carine Gentges (Alternative) Isabelle Boemer (Forces Vives) Berry Gillis (Alternative)

Op 20 augustus 2008 werd de coalitie vervangen door een andere, met André Denis als burgemeester. Hierbij maakte de gemeenteraad gebruik van de wet Courard, die het mogelijk maakt een bestaande meerderheid in de gemeenteraad omver te werpen. Malmedy is de eerste Waalse gemeente die van deze mogelijkheid gebruik maakt.

Sport

Malmedy is jaarlijks het toneel van de Grand Prix d’Europe, een internationale topwedstrijd voor mountainbikers.

Geboren

• Christian Brüls (1989), voetballer
• Freddy Herbrand (1944), tienkamper
• Hermann Huppen (1938), stripauteur
• Harald Mollers (1977), politicus
• Oliver Paasch (1971), politicus
• Henri Pousseur (1929-2009), componist
• Raoul Ubac (1910-1985), kunstschilder
• Olivier Werner (1985), voetballer

Zie ook

• Lijst van beschermd erfgoed in Malmedy

Externe link

• (fr) (de) (en) (nl) Website van de gemeente

Bronnen, noten en/of referenties

Mediabestanden

Zie de categorie Malmedy van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.