Maria Leszczyńska

Maria Leszczyńska
1703-1768
Koningin-gemalin van Frankrijk
Periode	1725-1768
Voorganger	Maria-Theresia van Spanje
Opvolger	Marie-Antoinette van Oostenrijk
Hertogin van Bar
Periode	1766
Voorganger	Stanislaus Leszczyński
Vader	Stanislaus Leszczyński
Moeder	Catharina Opalińska

Maria Carolina Sophia Felicitas Leszczyńska (Trzebnica, 23 juni 1703 – Versailles, 24 juni 1768) was de echtgenote van Lodewijk XV van Frankrijk. Door haar huwelijk in 1725 werd zij koningin van Frankrijk.

Koningin Maria Leszczyńska

Het was zuiver toeval dat Maria koningin van Frankrijk werd. Zij werd geboren in Trzebnica als enige dochter en erfgename van de Poolse koning Stanislaus I Leszczyński en van Catharina Opalińska. Toen zij zes jaar oud was werd haar vader van de troon gestoten en moest haar familie het land verlaten. Van land tot land vluchtend kwamen de Leszczyński’s uiteindelijk in de Elzas terecht.

Leven

Nadat Condé, de eerste minister, de verloving van Lodewijk XV met de Spaanse infante Marianne Victoria had ontbonden - die nog geregeld was door de regent -, werd Maria gekozen als huwelijkskandidate voor de koning, niet zonder kritiek, want de dochter van een afgette koning was geen prestigieuze of nuttige partij. Het huwelijk werd ingezegend te Fontainebleau op 5 september 1725. De nieuwe koningin was 7 jaar ouder dan haar 15-jarige echtgenoot. Het koningspaar kreeg 10 kinderen, waaronder de dauphin Lodewijk, die zelf nooit zijn vader opvolgde.

In 1733 kwam Lodewijk XV tussenbeide in de Poolse Successieoorlog ten gunste van zijn schoonvader. Door de Vrede van Wenen verloor Stanisław echter definitief zijn koninkrijk, maar kreeg hij door bemiddeling van zijn schoonzoon ter compensatie het bescheidener Lotharingen. Na de dood van haar vader schonk Maria Lotharingen aan haar echtgenoot, zoals eerder in hun huwelijksovereenkomst was beslist.

Tot 1735 leek het huwelijk vrij probleemloos, ook al toonde de koning weinig affectie aan het adres van zijn echtgenote. Maar daarna begon Lodewijk zich steeds vaker losbandig te gedragen, en de koningin moest lijdzaam toezien hoe aan het hof de koninklijke maîtresses elkaar in ijltempo opvolgden en haar vaak met misprijzen behandelden. Gekwetst in haar waardigheid trok Maria Leszynska zich steeds vaker in de verborgenheid terug. Zij werd ernstig en devoot, en verdeelde haar tijd tussen gebed en meditatie, liefdadigheid en de opvoeding van haar kinderen. Zij overleed te Versailles op 24 juni 1768, terwijl de koning intussen zonder schroom pronkte met zijn maîtresse Madame du Barry.

De “bouchée à la Reine” (gekend als vol-au-vent) zou door haar zijn aangepast. Zij at zo graag vol-au-vent à la reine, dat ze opdracht gaf om kleine vol-au-vents te laten maken: het fameuze koninginnehapje.

Kinderen

Maria bracht 10 kinderen op de wereld:

Afbeelding	Naam	Geboren	Overleden	Bijzonderheden
	Madame Louise-Elisabeth	14 augustus 1727	6 december 1759	Was de favoriete dochter van koning Lodewijk XV. Louise-Elisabeth huwde met Infante Filips van Spanje, een zoon van koning Filips V van Spanje. Samen werden zij in 1748 hertog en hertogin van Parma en Piacenza. Zij waren de ouders van Isabella, die huwde met keizer Jozef II, Ferdinand en Maria Louisa, de koningin van Spanje als vrouw van Carlos IV.
	Madame Henriëtte-Anne	14 augustus 1727	10 februari 1752	Was de jongere tweelingzus van madame Louise-Elisabeth. Bleef ongehuwd. Ze had wel een relatie met Lodewijk Filips I, hertog van Orléans.
	Madame Marie-Louise	28 juli 1728	19 februari 1733	Bleef ongehuwd, en stierf op jonge leeftijd.
	Dauphin Lodewijk Ferdinand	4 september 1729	20 december 1765	Was sinds zijn geboorte de Franse kroonprins. Huwde eerste met Infanta Maria-Theresia van Spanje, een dochter van koning Filips V van Spanje, en zusje van Infante Filips, die gehuwd was met Louise-Elisabeth, Lodewijks oudere zus. Uit dit huwelijk kwam een dochter voort, na de geboorte stierf Maria-Theresia. Hij huwde voor een tweede maal met Maria Josepha van Saksen, een dochter van koning Augustus III van Polen. Dit huwelijk werd een groot succes. De Dauphin stierf plotseling in 1765 aan tuberculose.
	Prins Philippe Lodewijk	30 augustus 1730	17 april 1733	Bleef ongehuwd, stierf op jonge leeftijd.
	Madame Marie Adélaïde	23 maart 1732	27 februari 1800	Bleef ongehuwd. Stierf in Rome, wat in die tijd tot de Kerkelijke Staat behoorde.
	Madame Victoire Louise	11 mei 1733	7 juni 1799	Stierf ongehuwd.
	Madame Sophie Philippine	27 juli 1734	2 maart 1782	Stierf ongehuwd.
Geen	Madame Thérèse Félicia	16 mei 1736	28 december 1744	Bleef ongehuwd, en stierf op jonge leeftijd. Echter werd zij wel opgevoed aan de Abdij van Fontevraud.
	Madame Louise-Marie	15 juli 1737	23 december 1787	Stierf ongehuwd. Zij sloot zich aan tot de orde van de Karmelieten.