Michael Phelps

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Michael Phelps
Phelpsbeijing-2.jpg
Persoonlijke informatie
Volledige naam Michael Fred Phelps II
Bijnaam The Baltimore Bullet
Nationaliteit Vlag van Verenigde Staten Verenigde Staten
Slag(en) Vlinderslag, Wisselslag, Vrije slag
Club North Baltimore Aquatic Club
Trainer/Coach Bob Bowman
Geboortedatum 30 juni 1985
Geboorteplaats Baltimore
Lengte 1,93 m
Gewicht 84 kg
Internationale toernooien
Debuut OS 2000
OS 18x Goud - 2x Zilver - 2x Brons
WK 26x Goud - 6x Zilver - 1x Brons
WK kortebaan 01x Goud - 0x Zilver - 0x Brons
PanPacs 13x Goud - 3x Zilver - 0x Brons
Portaal  Portaalicoon   Sport

Michael Fred Phelps II (Baltimore (Maryland), 30 juni 1985) is een Amerikaanse zwemmer.

Op de Olympische Zomerspelen 2008 in Peking won hij een recordaantal van acht gouden medailles, waarmee hij het record uit 1972 van zijn landgenoot en collega-zwemmer Mark Spitz uit de boeken zwom.[1]

Phelps behaalde eerder tijdens de Olympische Zomerspelen 2004 in Athene zes gouden medailles en tweemaal brons. Sinds 13 augustus 2008 is hij de meest succesvolle Olympiër ooit, doordat hij op die datum zijn tiende gouden medaille binnenhaalde.[2][3] Op de Olympische Zomerspelen 2012 in Londen won Phelps 4 gouden en 2 zilveren medailles, en daarmee bevat zijn Olympische prijzenkast achttien gouden medailles, twee zilveren en twee bronzen, een totaal van 22 medailles. Hij voert daarmee de lijst van succesvolste medaillewinnaars op de Olympische Zomerspelen aan.

Door acht medailles te winnen op zowel de Olympische Spelen van Athene als die van Peking, heeft Phelps tweemaal het record geëvenaard van turner Aleksandr Dityatin, gevestigd op de Olympische Zomerspelen 1980. Met de vijf gouden individuele medailles behaald in Peking evenaarde Phelps het record van schaatser Eric Heiden op de Olympische Winterspelen 1980 en turner Vitali Tsjerbo op de Olympische Zomerspelen 1992.

Verloop carrière[bewerken]

Phelps maakte zijn debuut bij een groot internationaal toernooi tijdens de Olympische Spelen van 2000 in Sydney, als vijftienjarige werd hij vijfde op de 200 meter vlinderslag. Een half jaar later verbrak hij het wereldrecord op datzelfde onderdeel, met zijn vijftien jaar en negen maanden was hij de jongste mannelijke zwemmer[4] ooit die een wereldrecord zwom. Bij de wereldkampioenschappen langebaanzwemmen van 2001 pakte hij goud op de 200 meter vlinder, opnieuw in een nieuw wereldrecord.

In de aanloop naar de Spelen van 2004 toonde Phelps steeds vaker zijn talent en veelzijdigheid; hij verbrak de wereldrecords op de 200 en 400 meter wisselslag. Bij de WK van 2003 won Phelps vier keer goud, waarvan drie op een individueel nummer.

Phelps maakte er voor de Spelen van Athene dan ook geen geheim van dat hij het record van Spitz wilde verbreken, zijn illustere landgenoot die op de Spelen van 1972 zeven keer goud veroverde. Het werd uiteindelijk zes keer goud, maar Phelps behaalde wel een medaille op elk van de acht onderdelen waarbij hij aan de start kwam. Zo werd hij als tiener de eerste Olympiër sinds de turner Aleksandr Dityatin in 1980 die acht medailles veroverde tijdens dezelfde Spelen. Phelps won brons op de 200 meter vrije slag, in een race die al snel the race of the century werd genoemd, hij werd enkel vooraf gegaan door Ian Thorpe en Pieter van den Hoogenband, de drie werden slechts door 0,61 seconden gescheiden. Vier dagen later raakte Phelps in een bloedstollende strijd verwikkeld op de 100 meter vlinderslag. Hij kwam beter uit bij de finish en klopte zo zijn landgenoot Ian Crocker met 0,04 seconden.

Bij de wereldkampioenschappen van 2005 probeerde Phelps enkele nieuwe onderdelen uit. Op de 400 meter vrije slag lukte het hem niet om de finale te bereiken en op de 100 meter vrije slag werd hij zevende. Het werd uiteindelijk vijf keer goud en één keer zilver voor The Baltimore Bullet. Op de 100 meter vlinderslag moest hij dit keer wel de duimen leggen voor Ian Crocker, die een nieuw wereldrecord zwom en daarmee zijn revanche voor de Olympische Spelen beet had.

In 2007 kwam Phelps bij de WK in actie op zeven nummers, die hij allemaal won. Phelps verbaasde het meest op de 200 meter vrije slag; hij verbrak het zes jaar oude wereldrecord van Ian Thorpe. Op de 100 meter vlinderslag beleefden Phelps en Crocker een déjà vu; Phelps kwam net als bij de Spelen van Athene beter uit bij het aantikken en versloeg Crocker met 0,05 seconden. Diezelfde Crocker ontnam Phelps de kans op acht keer goud, in de series van de wisselslagestafette startte Crocker 0,01 seconde te snel, waardoor het Amerikaanse dreamteam gediskwalificeerd werd.

Op de Spelen van Peking in 2008 kwam Phelps aan de start op dezelfde acht nummers als bij de vorige Spelen van Athene. Ditmaal slaagde Phelps wel in zijn opzet om acht gouden medailles te winnen, en hiermee het record van zeven van Mark Spitz uit 1972 alsnog te verbreken. Tevens waren zijn vijf gouden individuele medailles een evenaring van het record van schaatser Eric Heiden uit 1980. Samen met zijn vier individuele gouden medailles uit Athene bracht hij zijn totaal op negen: ook dit was een nieuw record. Bijzonder was dat Phelps zeven wereldrecords zwom, viermaal individueel en drie samen met zijn teamgenoten op de estafettes. Het enige onderdeel waarop hij het wereldrecord niet verbrak was de 100 meter vlinderslag. De finale van dit nummer was memorabel wegens de spannende finish. Met een verschil van 0,01 seconde[5] op Milorad Čavić overtrof deze zelfs de nipte overwinningen op Crocker in 2004 en 2007 op hetzelfde nummer.

Op de wereldkampioenschappen zwemmen 2009 was Phelps minder goed voorbereid dan bij de grote toernooien in de voorgaande jaren. Na het succes van Peking had hij een maandenlange pauze[6] ingelast, waarin hij voor het eerst veel tijd doorbracht buiten het zwembad, bijvoorbeeld in TV programma's. Dit was te merken in Rome, waar Phelps deelnam aan slechts drie individuele nummers. Opvallend was zijn nederlaag op de 200 meter vrije slag, toegebracht door Paul Biedermann uit Duitsland, die daarbij ook nog eens Phelps' wereldrecord van de Spelen van 2008 verbrak. Biedermann gaf aan geprofiteerd te hebben van zijn snelle zwempak[7], deze pakken werden per 1 januari 2010 verboden[8]. Overigens profiteerde ook Phelps van een snel pak; hij verbrak zijn eigen wereldrecord op de 200 meter vlinderslag, en dook op de 100 meter vlinderslag als eerste zwemmer in de geschiedenis onder de 50 seconden met 49,82.

Op de wereldkampioenschappen zwemmen 2011 in Shanghai, Phelps' zesde opeenvolgende wereldkampioenschappen op de langebaan, won hij net als in 2009 zilver op de 200 meter vrije slag, nu achter landgenoot Ryan Lochte. Een dag later won Phelps zijn eerste goud van het toernooi, op de 200 meter vlinderslag, het onderdeel waarop hij 10 jaar eerder zijn eerste wereldtitel won. Hiermee zette hij een record: hij werd de eerste zwemmer die vijfmaal wereldkampioen werd op hetzelfde onderdeel. Later in het toernooi werd Phelps, op de 200 meter wisselslag, opnieuw verslagen door Ryan Lochte en werd hij voor de derde keer op rij wereldkampioen op de 100 meter vlinderslag. Samen met Peter Vanderkaay, Ricky Berens en Ryan Lochte sleepte hij de wereldtitel in de wacht op de 4x200 meter vrije slag Op de laatste dag won Phelps samen met Nick Thoman, Mark Gangloff en Nathan Adrian de 4x100 meter wisselslag, waarbij Australië nipt werd verslagen. Hij was het toernooi, samen met Garrett Weber-Gale, Jason Lezak en Nathan Adrian, begonnen met brons op de 4x100 meter vrije slag. Dit bracht zijn totaal aantal wereldtitels op 26, waarvan 15 individueel.

Op de Spelen van Londen in 2012, kwam Phelps aan de start op 7 nummers. In zijn laatste Spelen won Phelps na een teleurstellend begin (4e op de 400 meter wisselslag) toch 4 gouden en 2 zilveren medailles, nog altijd het meeste van alle zwemmers op het toernooi. Op de 4x100 meter vrije slag estafette nam Frankrijk revanche op Amerika voor het nipte verlies van vier jaar geleden, en op de 200 meter vlinderslag werd Phelps met 0,05 seconde verslagen door de Zuid-Afrikaan Chad le Clos. Phelps won echter zijn laatste vier finales op het toernooi. Phelps werd de eerste mannelijke zwemmer die op drie opeenvolgende Spelen hetzelfde individuele nummer wist te winnen en de eerste zwemmer (man of vrouw) die twee individuele nummers op drie opeenvolgende Spelen wist te winnen. Hij deed dit op de 200 meter wisselslag en de 100 meter vlinderslag. Daarnaast won Phelps samen met zijn teamgenoten ook de 4x200 meter vrije slag estafette en de 4x100 meter wisselslag estafette, beide ook voor de derde Spelen op rij. Met z'n 6 medailles werd Phelps de meest succesvolle Olympische atleet aller tijden met in totaal 22 Olympische medailles waarvan 18 gouden, 2 zilveren en 2 bronzen.

Hiermee is Phelps 3 keer op rij geëindigd bovenaan de individuele medaillespiegel als deelnemer aan de Olympische Zomerspelen. Het is geen enkele andere Olympiër gelukt om meer dan één keer als meest gelaureerde deelnemer te eindigen.

Phelps heeft in zijn carrière 37 wereldrecords op de langebaan (50 meterbad) neergezet, 29 individueel en 8 met estafettes. De eerste zwom hij in 2001, de laatste in 2009. Ook hiermee heeft hij een record van landgenoot Mark Spitz verbroken: Spitz kwam tot een totaal van 33 (26 individueel en 7 estafette).

Phelps beëindigde zijn carrière als professioneel zwemmer na de Olympische Zomerspelen 2012.[9]

Op 14 november 2013 maakte Phelps bekend een comeback in gedachten te hebben. Hij was weer begonnen met trainen in de hoop zich te kunnen kwalificeren voor de Olympische Zomerspelen 2016.

Lichamelijke eigenschappen[bewerken]

Phelps bezit een aantal lichamelijke eigenschappen die hem geschikt maken voor wedstrijdzwemmen. De spanwijdte van zijn armen is 8 cm langer dan zijn lichaamslengte (de zogenaamde aapfactor). Bij een gemiddeld persoon is die verhouding één-op-één. De afstand tussen zijn ribben en heupen is 10 cm langer dan gemiddeld. De gemiddelde concentratie melkzuur in het bloed ligt bij Phelps na een wedstrijd op vijf millimol per liter, terwijl dit bij de doorsnee topsporter gemiddeld tien tot vijftien millimol per liter is. Tenslotte is hij in staat zijn gewrichten te overstrekken, waardoor zijn benen een vijftien graden grotere zwaai kunnen maken dan die van een gemiddeld persoon.

Belangrijkste resultaten[bewerken]

Start van de 4x100m vrije slag (OS 2008)
400m wisselslag tijdens de Missouri GP
Medaille uitreiking 100m vlinderslag (OS 2008)
Jaar Olympische Spelen WK langebaan WK kortebaan PanPacs
2000 5e 200m vlinderslag geen deelname
2001 Goud 200m vlinderslag
2002 geen deelname Zilver 200m vlinderslag
Goud 200m wisselslag
Goud 400m wisselslag
Zilver 4x200m vrije slag
Goud 4x100m wisselslag
2003 Zilver 100m vlinderslag
Goud 200m vlinderslag
Goud 200m wisselslag
Goud 400m wisselslag
Zilver 4x200m vrije slag
Goud 4x100m wisselslag
Phelps zwom enkel de series
2004 Brons 200m vrije slag
Goud 100m vlinderslag
Goud 200m vlinderslag
Goud 200m wisselslag
Goud 400m wisselslag
Brons 4x100m vrije slag
Goud 4x200m vrije slag
Goud 4x100m wisselslag
Phelps zwom enkel de series
Goud 200m vrije slag
2005 7e 100m vrije slag
Goud 200m vrije slag
18e 400m vrije slag
Zilver 100m vlinderslag
Goud 200m wisselslag
Goud 4x100m vrije slag
Goud 4x200m vrije slag
Goud 4x100m wisselslag
Phelps zwom enkel de series
2006 geen deelname Zilver 200m rugslag
Goud 200m vlinderslag
Goud 200m wisselslag
Goud 400m wisselslag
Goud 4x100m vrije slag
Goud 4x200m vrije slag
2007 Goud 200m vrije slag
Goud 100m vlinderslag
Goud 200m vlinderslag
Goud 200m wisselslag
Goud 400m wisselslag
Goud 4x100m vrije slag
Goud 4x200m vrije slag
2008 Goud 200m vrije slag
Goud 100m vlinderslag
Goud 200m vlinderslag
Goud 200m wisselslag
Goud 400m wisselslag
Goud 4x100m vrije slag
Goud 4x200m vrije slag
Goud 4x100m wisselslag
geen deelname
2009 Zilver 200m vrije slag
Goud 100m vlinderslag
Goud 200m vlinderslag
Goud 4x100m vrije slag
Goud 4x200m vrije slag
Goud 4x100m wisselslag
2010 geen deelname Goud 100m vlinderslag
Goud 200m vlinderslag
serie 400m wisselslag
Goud 4x100m vrije slag
Goud 4x200m vrije slag
Goud 4x100m wisselslag
2011 Zilver 200m vrije slag
Goud 100m vlinderslag
Goud 200m vlinderslag
Zilver 200m wisselslag
Brons 4x100m vrije slag
Goud 4x200m vrije slag
Goud 4x100m wisselslag
2012 Goud 100m vlinderslag
Zilver 200m vlinderslag
Goud 200m wisselslag
4e 400m wisselslag
Zilver 4x100m vrije slag
Goud 4x200m vrije slag
Goud 4x100m wisselslag
geen deelname

Records[bewerken]

Langebaan[bewerken]

Event Tijd Datum, plaats
Persoonlijke records
100m vrije slag 47,51 11 augustus 2008, Peking
200m vrije slag 1.42,96 12 augustus 2008, Peking
400m vrije slag 3.46,73 5 augustus 2003, College Park
100m rugslag 53,01 3 augustus 2007, Indianapolis
200m rugslag 1.54,65 1 augustus 2007, Indianapolis
100m schoolslag 1.02,57 17 februari 2008, Columbia
200m schoolslag 2.15,06 31 juli 2007 Indianapolis
100m vlinderslag 49,82 (WR) 1 augustus 2009, Rome
200m vlinderslag 1.51,51 (WR) 29 juli 2009, Rome
200m wisselslag 1.54,16 28 juli 2011, Shanghai
400m wisselslag 4.03,84 (WR) 10 augustus 2008, Peking
Estafette records
4x100m vrije slag
met G. Weber-Gale, C. Jones, J. Lezak
3.08,24 (WR) 11 augustus 2008, Peking
4x100m wisselslag
met A. Peirsol, E. Shanteau, D. Walters
3.27,28 (WR) 2 augustus 2009, Rome
4x200m vrije slag
met R. Berens, D. Walters, R. Lochte
6.58,55 (WR) 31 juli 2009, Rome
Olympische records
200m vrije slag 1.42,96 12 augustus 2008, Peking
200m wisselslag 1.54,23 15 augustus 2008, Peking
400m wisselslag 4.03,84 10 augustus 2008, Peking
100m vlinderslag 50,58 16 augustus 2008, Peking
200m vlinderslag 1.52,03 13 augustus 2008, Peking
Bronnen, noten en/of referenties