Olympische Zomerspelen

Spelen van de Olympiade Olympische Zomerspelen De olympische vlag Sport 26 sporten Organisator Internationaal Olympisch Comité Eerste editie 1896 in Athene Actueel Olympische Zomerspelen 2012 Portaal    Sport

Het Nationale Stadion van Peking, het Olympisch Stadion tijdens de Olympische Zomerspelen 2008

Het onderdeel zwemmen van de moderne vijfkamp

Het onderdeel wegwielrennen tijdens de Olympische Spelen van 2008

Steden en landen die de Olympische Zomerspelen organiseerden. Groen: één keer gastheer, blauw: meerdere keren

De Olympische Zomerspelen of de Spelen van de Olympiade is een internationaal multisportevenement dat elke vier jaar wordt georganiseerd door het Internationaal Olympisch Comité. Een Olympische overwinning wordt wereldwijd gezien als de meest prestigieuze overwinning in een sport. Medailles worden uitgereikt in elk onderdeel, met een gouden medaille voor de eerste plaats, zilver voor de tweede en brons voor de derde, een traditie die gestart werd in 1904.

De Spelen zijn gegroeid van 43 onderdelen met minder dan 250 mannen uit veertien landen in 1896 tot meer dan 300 onderdelen voor meer dan 11.000 sporters van beide geslachten uit meer dan 200 landen in 2008.

Deelnemers worden aangemeld door het Nationaal Olympisch Comité (NOC) van hun land. Nationale volksliederen en vlaggen begeleiden de medailleceremonies en tabellen die het aantal gewonnen medailles per land aangeven worden veel gebruikt. In het algemeen worden alleen erkende landen gerepresenteerd, maar enkele niet erkende landen is het toegestaan deel te nemen. De Republiek China (Taiwan) heeft van het Internationaal Olympisch Comité toestemming gekregen deel te nemen onder de naam "Chinees Taipei" om de Volksrepubliek China niet te provoceren.

Kwalificatie

Kwalificatie regels voor elke Olympische sport worden opgesteld door de Internationale Federatie (IF) die de internationale competitie regelt.

Voor individuele sporten, kwalificeren deelnemers zich door een bepaalde plaats te behalen bij een grote internationale wedstrijd of op de ranglijst van de IF. Nationale Olympische Comités mogen een gelimiteerd aantal gekwalificeerde deelnemers aanmelden bij elk onderdeel (3 is een veelvoorkomend aantal) en de NOC bepaalt welke gekwalificeerde atleten mogen deelnemen als meer atleten de kwalificatie eis hebben gehaald. Veel onderdelen voorzien in een bepaald aantal wildcards, deze worden veelal gegeven aan atleten uit ontwikkelingslanden.

Landen kwalificeren teams voor teamsporten door het spelen van continentale kwalificatie toernooien. Elk continent krijgt een bepaald aantal plaatsen in het Olympisch toernooi. Het gastland krijgt meestal een automatische plaatsing voor het toernooi.

Sporten bij de Olympische Zomerspelen

Het IOC bepaalt per editie welke sporten er op het programma staan. In 2012 in Londen zijn dit 26 sporten die uiteenvallen in 36 disciplines.

Atletiek Badminton Basketbal Boksen Boogschieten Gewichtheffen Gymnastiek Ritmische gymnastiek Trampolinespringen Turnen Handbal Hockey Judo Kanovaren Wildwaterslalom Vlakwaterraces

Moderne vijfkamp Paardensport Roeien Schermen Schietsport Tafeltennis Taekwondo Tennis Triatlon Voetbal Volleybal Beachvolleybal Zaalvolleybal

Wielersport Baanwielrennen BMX Mountainbiken Wegwielrennen Worstelen Zeilen Zwemsport Schoonspringen Synchroonzwemmen Waterpolo Zwemmen

Verdwenen sporten bij de Olympische Zomerspelen

De volgende sporten stonden ooit op het programma van de Olympische Spelen, maar zijn in de loop der jaren van het programma afgehaald:
Cricket, Croquet, Golf, Jeu de paume, Lacrosse, Motorbootracen, Pelota, Polo, Rackets, Roque, Rugby, Touwtrekken. Na de Spelen van 2008 zijn honkbal en softbal afgevallen.

Ook binnen sporten zijn disciplines verdwenen. Zo waren bijvoorbeeld de volgende atletiekonderdelen ooit Olympisch: het in de Griekse stijl discuswerpen, het tweehandig discuswerpen, het tweehandig kogelstoten en het tweehandig speerwerpen, het uit stand speerwerpen, het uit stand verspringen, het uit stand hoogspringen en het uit stand hink-stap-springen.

Edities van de Olympische Zomerspelen

Spelen	Jaar	Gaststad	Datum	Landen	Sporters			Sporten	Onderdelen
					Totaal	Mannen	Vrouwen
I	1896	Athene	6 - 15 april	14	241	241	0	9	43
II	1900	Parijs	14 mei - 28 oktober	24	997	975	22	18	95
III	1904	Saint Louis	1 juli - 23 november	12	651	645	6	17	91
IV	1908	Londen	27 april - 31 oktober	22	2008	1971	37	22	110
V	1912	Stockholm	12 mei - 27 juli	28	2407	2359	48	14	102
VI	1916	Toegekend aan Berlijn, maar afgelast vanwege Eerste Wereldoorlog
VII	1920	Antwerpen	20 april - 12 september	29	2626	2561	65	22	154
VIII	1924	Parijs	4 mei - 27 juli	44	3089	2954	135	17	126
IX	1928	Amsterdam	17 mei - 12 augustus	46	2883	2606	277	14	109
X	1932	Los Angeles	30 juli - 14 augustus	37	1332	1206	126	14	117
XI	1936	Berlijn	1 - 16 augustus	49	3963	3632	331	19	129
XII	1940	Eerst toegekend aan Tokio, later aan Helsinki, maar afgelast vanwege Tweede Wereldoorlog
XIII	1944	Toegekend aan Londen, maar afgelast vanwege Tweede Wereldoorlog
XIV	1948	Londen	29 juli - 14 augustus	59	4104	3714	390	17	136
XV	1952	Helsinki	19 juli - 3 augustus	69	4955	4436	519	17	149
XVI	1956	Melbourne	22 november - 9 december	72	3314	2938	376	17	145
XVII	1960	Rome	25 augustus - 11 september	83	5338	4727	611	17	150
XVIII	1964	Tokio	10 - 24 oktober	93	5151	4473	678	19	163
XIX	1968	Mexico-Stad	12 - 27 oktober	112	5516	4735	781	18	172
XX	1972	München	26 augustus - 11 september	121	7134	6075	1059	21	195
XXI	1976	Montréal	17 juli - 1 augustus	92	6084	4824	1260	21	198
XXII	1980	Moskou	19 juli - 3 augustus	80	5179	4064	1115	21	203
XXIII	1984	Los Angeles	28 juli - 12 augustus	140	6829	5263	1566	21	221
XXIV	1988	Seoel	17 september - 2 oktober	160	8391	6197	2194	23	237
XXV	1992	Barcelona	25 juli - 9 augustus	169	9356	6652	2704	25	257
XXVI	1996	Atlanta	19 juli - 4 augustus	197	10318	6806	3512	26	271
XXVII	2000	Sydney	15 september - 1 oktober	199	10651	6582	4069	28	300
XXVIII	2004	Athene	13 - 29 augustus	201	10625	6296	4329	28	301
XXIX	2008	Peking	8 - 24 augustus	204	10942	6305	4637	28	302
XXX	2012	Londen	27 juli - 12 augustus
XXXI	2016	Rio de Janeiro	5 - 21 augustus

Bekende atleten

De Olympische Spelen gelden als het grootste sportevenement op aarde, en vele sporters zijn dan ook mede of vooral door hun prestaties op de Olympische Spelen beroemd geworden. Enkele namen:

• Nikolaj Andrianov, 15 medailles waaronder 7 goud bij het turnen, 1972-1980
• Bob Beamon, vertesprong in 1968 van 8,90, een wereldrecord dat tot 1991 standhoudt
• Abebe Bikila, wint in 1960 de marathon op blote voeten in recordtijd
• Matt Biondi, 7 medailles waarvan 5 maal goud in het zwemmen in 1988
• Fanny Blankers-Koen, viermaal goud op de sprintnummers in 1948
• Sebastian Coe en Steve Ovett, Britse middenafstandslopers die elkaar bevochten in Moskou 1980
• Nadia Comăneci, 9 medailles waaronder 5 goud in het turnen 1976-1980
• Aleksandr Dityatin, won op alle 8 de turnonderdelen een medaille in 1980
• Edward Eagan, gouden medaillewinnaar bij het boksen (1920) en bobsleeën (1932), enige die zowel bij de zomer- als de winterspelen goud won
• Ray Ewry, achtvoudig gouden-medaillewinnaar in het springen uit stand (plus 2x in 1906)
• Dick Fosbury, introductie van de fosburyflop in het hoogspringen
• Anton Geesink, winnaar van het judo in de Open Categorie in Tokio 1964
• Larissa Latynina, 18 medailles waaronder 9 goud in het turnen, 1956-1964
• Carl Lewis, negenmaal goud op sprintnummers en verspringen 1984-1996
• Spiridon Louis, winnaar van de eerste marathon
• Paavo Nurmi, negenmaal goud, driemaal zilver bij de lange-afstandsloopnummers 1920-1928
• Kristin Otto, 6 maal goud in het zwemmen in 1988
• Jesse Owens, viermaal goud op de sprintnummers in 1936
• Michael Phelps, 8 keer goud in het zwemmen in 2008; een absoluut record. In 2004 won hij 6 keer goud en 2 keer brons. Ook de 14 gouden medailles in totaal zijn een record. Hiermee is hij de meest succesvolle Olympiër aller tijden.
• Dorando Pietri, moest na de marathon van 1908 over de finishlijn geholpen worden
• Steve Redgrave, vijfmaal achter elkaar winnaar van een gouden medaille in het roeien (1984-2000)
• Jacques Rogge, huidig voorzitter van het Internationaal Olympisch Comité, nam deel aan de Olympische Spelen van 1968, 1972 en 1976, aan het zeilen in de Finnklasse.
• Mark Spitz, zeven maal zwemgoud in 1972
• Jim Thorpe, winnaar vijfkamp en tienkamp in 1912
• Johnny Weissmuller, 5 maal goud in het zwemmen in 1924-1928, later bekend als filmster (Tarzan)
• Emil Zátopek, goud op 5000 meter, 10.000 meter en marathon in 1952
• het voetbalelftal van Uruguay, olympisch kampioen in 1924 en 1928
• het Amerikaanse 'dream team' van top-basketballers dat de Olympische Spelen van 1992 won
• Maarten van der Weijden, in 2008 winnaar van de 10 kilometer open water zwemmen nadat bij hem in 2001 acute lymfatische leukemie was vastgesteld.

Zie ook

Mediabestanden

• Olympische Spelen
• Medaillespiegel Zomerspelen aller tijden
• Olympische Winterspelen

WikiWoordenboek