Pachycephalosauria
De Pachycephalosauria zijn een groep plantenetende dinosauriërs behorende tot de Marginocephalia.
De naam werd voor het eerst gebruikt door Osmólska in 1974, toen nog zonder definitie.
In 1998 gaf Paul Sereno de eerste definitie als klade: alle soorten die nauwer verwant zijn aan Pachycephalosaurus dan aan Triceratops. Wagner voegde in 2004 in zijn bijdrage aan The Dinosauria de soortaanduidingen toe: Pachycephalosaurus wyomingensis en Triceratops horridus. In 2005 gaf Sereno een ingewikkelder definitie: alle soorten nauwer verwant aan Pachycephalosaurus wyomingensis dan aan Heterodontosaurus foxii, Ankylosaurus magniventris, Stegosaurus armatus, Iguanodon bernissartensis of Ceratops montanus. De ingewikkelde definitie is een gevolg van de vele onzekerheden over de precieze verwantschappen binnen de Ornithischia.
De groep bestaat uit tweevoetige dieren uit het Beriassien tot het Maastrichtien (146 tot 65 miljoen jaar geleden) van Azië en Noord-Amerika met een zeer dik schedeldak, brede heupen en een zeer brede staartbasis. De dikke schedel is wel gezien als een aanpassing om kopstootgevechten te voeren tussen de mannetjes.
Andere bekende soorten zijn Stygimoloch en Dracorex.
Een mogelijk kladogram is het volgende:
| Pachycephalosauria |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Zie de categorie Pachycephalosauria van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Wikispecies heeft een pagina over Pachycephalosauria. |