Wilhelm I van Duitsland

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Wilhelm I
1797-1888
Kaiser Wilhelm I. .JPG
Koning van Pruisen
Periode 1861-1888
Voorganger Frederik Willem IV
Opvolger Frederik III
Hertog van Saksen-Lauenburg
Periode 1865-1876
Voorganger Christiaan II
Opvolger --
Duits keizer
Periode 1871-1888
Voorganger --
Opvolger Frederik III
Vader Frederik Willem III van Pruisen
Moeder Louise van Mecklenburg-Strelitz
Dynastie Hohenzollern
Wilhelm I in 1880 aan zijn bureau

Wilhelm I, ook bekend als Willem I (volledige naam: Willem Frederik Lodewijk, Duits: Wilhelm Friedrich Ludwig) (Berlijn, 22 maart 1797 – aldaar, 9 maart 1888) van het Huis Hohenzollern, was de koning van Pruisen van 1861 tot 1888 en de eerste Duitse keizer van 1871 tot 1888.

Onder de heerschappij van Wilhelm en zijn kanselier Otto von Bismarck, verwezenlijkte Pruisen de eenmaking van Duitsland en de stichting van het Duitse Keizerrijk.

Leven[bewerken]

Wilhelm was de tweede zoon van Frederik Willem III van Pruisen en Louise van Mecklenburg-Strelitz, dochter van groothertog Karel II.

Na de troonsbestijging van zijn kinderloze broer Frederik Willem IV werd Wilhelm troonopvolger. Hij was conservatief gezind. In het revolutiejaar 1848 was hij voorstander van een gewelddadig neerslaan van de Maartrevolutie in Berlijn. Toen dit bekend werd, moest hij voor zijn eigen veiligheid enige tijd in Engeland doorbrengen. Een jaar later was hij weer terug in Duitsland om in Baden en de Palts leiding te geven aan de troepen, die de opstandige democraten de kop in drukten.

In 1861 besteeg Wilhelm de troon van Pruisen, na reeds sinds 1858 regent namens de zieke Frederik Willem IV te zijn geweest. Een jaar later kwam hij in aanvaring met het Huis van Afgevaardigden over het begrotingsrecht met betrekking tot militaire uitgaven.

Dankzij de aanstelling van Otto von Bismarck tot premier slaagde Wilhelm er in om het conflict in zijn voordeel te beëindigen. Hierna hield de koning zich minder met politieke zaken bezig. Hij liet deze zo veel mogelijk over aan zijn eerste minister. Wel probeerde hij zich enkele malen tevergeefs te verzetten tegen de oorlogen die Bismarck voerde.

In 1871 werd Wilhelm, nadat hij het Tweede Franse Keizerrijk van Napoleon III in de Frans-Pruisische Oorlog (1870-1871) had verslagen, in de Spiegelzaal van het Kasteel van Versailles tot Duits keizer uitgeroepen.

Wilhelm overleed in 1888 in Berlijn op 90-jarige leeftijd. Hij was toen de oudste regerende vorst ooit, en werd hierin pas in 1950 gepasseerd door Gustaaf V van Zweden. Hij werd opgevolgd door zijn zoon Frederik III.

Aanslagen[bewerken]

Op 11 mei 1878 pleegde Max Hödel, een loodgietersgezel uit Leipzig een mislukte moordaanslag op Wilhelm in Berlijn. Hödel vuurde met een revolver twee kogels af op de open koets waarin de keizer en zijn dochter Louise Marie Elisabeth over de Unter den Linden reden, maar die misten hun doel. Hödel werd ter dood veroordeeld.

Een tweede poging om Wilhelm om te brengen mislukte eveneens. Karl Nobiling schoot op 2 juni 1878 op de keizer die in de Tiergarten wandelde. Wilhelm raakte daarop zwaargewond. Nobiling probeerde vervolgens zelfmoord te plegen, maar dat mislukte. Drie maanden later overleed hij alsnog aan de verwondingen die hij bij zijn zelfmoordpoging had opgelopen.

Bij de inwijding van het Niederwalddenkmal in Rüdesheim op 28 september 1883 bereidden August Reinsdorf en enkele mede-anarchisten een aanslag met dynamiet voor op de keizer. Vanwege het natte weer werkte het ontstekingsmechanisme echter niet. Reinsdorf en een medeplichtige werden ter dood veroordeeld.

Huwelijk en kinderen[bewerken]

Wilhelm huwde, nadat de onderhandelingen over een huwelijk met zijn geliefde Elisa Radziwiłł, dochter van Antoni Radziwiłł, waren afgebroken, op 11 juni 1829 Augusta van Saksen-Weimar-Eisenach, een dochter van groothertog Karel Frederik. Uit dit huwelijk werden twee kinderen geboren:

Monumenten[bewerken]

Tussen 1867 en 1918 werden er meer dan 1000 monumenten geplaatst in het Duitse Rijk die min of meer ter ere waren van Wilhelm. Het ging bij lang niet alle monumenten alleen om Wilhelm, maar vaak om de Duitse eenwording in het algemeen. De bekendste monumenten zijn het Kyffhäuserdenkmal (1896), het Kaiser-Wilhelm-Denkmal in Porta Westfalica (1896), het Kaiser-Wilhelm-Denkmal (1897) aan de Deutsches Eck in Koblenz en het afgebroken Kaiser-Wilhelm-Nationaldenkmal (1897) in Berlijn.

Voorvaderen[bewerken]

Wilhelm I van Duitsland
Overgrootouders August Willem van Pruisen (1722–1758)
∞ 1742
Amalia van Brunswijk-Wolfenbüttel (1722–1780)
Lodewijk IX van Hessen-Darmstadt (1719–1790)
∞ 1741
Henriëtte Caroline van Palts-Zweibrücken (1721–1774)
Karel van Mecklenburg-Strelitz (1708–1752)
∞ 1735
Elisabeth Albertine van Sachsen-Hildburghausen (1713–1761)
George Wilhelm van Hessen-Darmstadt (1722–1782)
∞ 1748
Maria Luise Albertine van Leiningen-Dagsburg-Falkenburg (1729–1818)
Grootouders

Frederik Willem II van Pruisen (1744–1797)
∞ 1769
Frederika van Hessen-Darmstadt (1751–1805)

Karel II van Mecklenburg-Strelitz (1741–1816)
∞ 1768
Frederika Caroline Louise van Hessen-Darmstadt (1752–1782)

Ouders

Frederik Willem III van Pruisen (1770–1840)
∞ 1793
Louise van Mecklenburg-Strelitz (1776–1810)

Wilhelm I van Duitsland (1797–1888)

Bronnen, noten en/of referenties