Leipzig
|
|
|||
|
|
|||
|
|
|||
| Deelstaat | Saksen | ||
| District | Stadsdistrict | ||
| Direktionsbezirk | Leipzig | ||
| Coördinaten | 51°20'N 12°22'E | ||
|
|
|||
| Oppervlakte | 297,6 km² | ||
| Inwoners (31-12-2010[1]) | 522.883 (1757 inw/km²) | ||
| Hoogte | 113 m boven NN | ||
| Burgemeester | Burkhard Jung (SPD) | ||
|
|
|||
| Postcodes | 04003–04358 | ||
| Netnummer | 0341 | ||
| Kenteken | L | ||
| Stadkernen | 10 Stadtbezirke met 63 Ortsteilen |
||
| Gemeentenummer | 14 7 13 000 | ||
| Website | www.leipzig.de | ||
|
|
|||
|
|||
Leipzig is een stadsdistrict (kreisfreie Stadt) in Duitsland gelegen aan de Pleiße. Het is na (Oost-)Berlijn de grootste stad van het voormalige Oost-Duitsland.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
De stad werd voor het eerst, als burcht, genoemd in 1015. Als stichtingsdatum geldt het jaar 1165, toen de stad stadsrechten en marktrecht kreeg. Het is vanouds een belangrijke handelsstad. Na de stichting van de universiteit in 1409 werd de stad een centrum van de boekdrukkunst.
De naam Leipzig is afkomstig van het Sorbische Lipsk, wat lindenoord betekent. De Sorben spreken ook vandaag nog van Lipsk, en niet van Leipzig. Ook veel Polen en Tsjechen gebruiken deze naam nog.
In 1212 is door markgraaf Diederik van Meißen een Augustijner klooster, dat naar Sint-Thomas genoemd werd, gesticht. Omdat dit gepaard ging met onteigeningen, kwamen de burgers van Leipzig in opstand. In 1217 werd er een compromis gesloten.
In 1813 vond bij Leipzig de Volkerenslag plaats, waarbij Napoleon werd verslagen door een gecombineerd leger van onder meer Rusland, Oostenrijk en Pruisen. Een eeuw later, in 1913, werd ter gelegenheid van deze slag het 91 meter hoge Völkerschlachtdenkmal opgericht.
De eerste lange-afstandsspoorbaan in Duitsland liep tussen Leipzig en Dresden. Door de industrialisatie in de negentiende eeuw groeide Leipzig sterk. Het hoogste inwoneraantal van 750.000 had Leipzig rond de Tweede Wereldoorlog; het was toen qua grootte de vijfde stad van Duitsland. Na de Tweede Wereldoorlog namen het inwoneraantal en het belang van Leipzig af. Momenteel telt Leipzig 522.883 inwoners[1].
Leipzig is ook een belangrijk centrum voor uitgeverijen en de daaraan verwante industrie. Ook een afdeling van de Duitse Nationale Bibliotheek is in Leipzig gevestigd. Met de bouw van een nieuw beursterrein hoopt de Leipziger Messe weer aan belang te herwinnen. De stad is ook bekend doordat Wilhelm Wundt er een laboratorium vestigde waar, met behulp van instrumenten die oorspronkelijk voor de fysica bedoeld waren, onderzoeken werden gedaan naar psychologische fenomenen. Dit was na Harvard de eerste plaats waar dergelijk onderzoek werd uitgevoerd.
Leipzig werd in het najaar van 1989 het nationale symbool van verzet tegen het communistische SED-regime. De zogeheten Montagsdemonstrationen werden een begrip. Op 4 september gingen voor het eerst enkele honderden burgers de straat op, op 25 september waren het er al 5 000 en op 2 oktober 25 000. Cruciaal voor Leipzig en de hele DDR werd de betoging op 9 oktober toen 70 000 mensen de straat opgingen roepend Wir sind das Volk en 8000 man politie en leger klaarstonden om met geweld in te grijpen. Door moedig optreden van een zestal kopstukken van de stad onder wie dirigent Kurt Masur en twee partijbonzen van de lokale SED werd een bloedbad voorkomen. Op 23 oktober demonstreerden 250 000, op 30 oktober 300 000 mensen voor democratie en vrijheid. De grootste betoging in Leipzig was die op 6 november met 500 000 demonstranten. Drie dagen later viel de Muur in Berlijn, hetgeen het einde van de DDR inluidde. Al in de jaren tachtig bezochten burgers de Nicolaaskerk voor de gebedsdiensten op maandagavond.
Leipzig hoorde met Jena en Weimar (Goethe!) tot de meer 'intellectuele zone' van de DDR terwijl Oost-Berlijn en de gebieden ten noorden ervan meer Pruisisch-militaristisch georiënteerd waren. Dat verklaart waarom juist in Leipzig in 1989 de protestbeweging ontstond en niet in de hoofdstad Oost-Berlijn.
[bewerken] Stads-indeling
In Leipzig zijn er 63 stadsdelen.
| Ligging | inw. | opp km² |
inw. per km² |
|---|---|---|---|
| Mitte | 49.562 | 13,88 | 3.570 |
| Nordost | 41.186 | 26,29 | 1.566 |
| Ost | 69.666 | 40,74 | 1.710 |
| Südost | 51.139 | 34,65 | 1.476 |
| Süd | 57.434 | 16,92 | 3.394 |
| Südwest | 45.886 | 46,67 | 983 |
| West | 51.276 | 14,69 | 3.491 |
| Alt-West | 46.009 | 26,09 | 1.764 |
| Nordwest | 28.036 | 39,09 | 717 |
| Nord | 57.559 | 38,35 | 1.501 |
[bewerken] Bezienswaardigheden
Er zijn vele bezienswaardigheden, belangrijkste zijn onder meer:
- Opera
- Völkerschlachtdenkmal (oorlogsmonument)
- Thomaskirche
- Nikolaikirche
- Deutsche Bücherei (nationale bibliotheek)
- Oude Beurs
- Oude en nieuwe raadhuis
- Hoofdstation van de spoorwegen (Hauptbahnhof), het grootste kopstation van Europa
- Auerbachs Keller (bekend geworden uit Goethes Faust)
- Gewandhaus (zie ook Gewandhausorchester)
- Zoo Leipzig, met 's werelds grootste afdeling voor primatenDHFK (Deutsche Hochschule für Körperkultur und Sport)
- Woonhuis van Felix Mendelssohn-Bartholdy
- Woonhuis van Friedrich von Schiller
- Woonhuis van Robert Schumann
- het Zentralstadion, een voetbalstadion wat gebruikt werd tijdens het WK voetbal 2006.
- Baumwollspinnerei
- Cospudner See
[bewerken] Musea
- Museum der Beeldende Kunsten
- Duits Boekdrukkunstmuseum
- Egyptisch museum
- Muziekinstrumentenmuseum
- Stadsgeschiedkundig Museum Leipzig
- Bach-museum
- Grassimuseum
[bewerken] Evenementen
In Leipzig wordt elk jaar het grootste gothic festival ter wereld georganiseerd, het Wave-Gotik-Treffen.
In de Leipziger Messe vinden diverse jaarlijks terugkerende evenementen plaats zoals onder andere de Leipziger buchmesse, Games Convention en de Auto Mobil International.
[bewerken] Muziek
In Leipzig hebben tal van beroemde componisten gewoond, gestudeerd en gewerkt: Georg Philipp Telemann van 1701 tot 1706; Johann Sebastian Bach van 1723 tot 1750; Richard Wagner tot 1833; Felix Mendelssohn Bartholdy van 1835 tot 1847; Robert Schumann met zijn vrouw Clara Wieck tot 1844; Edvard Grieg van 1858 tot 1862. Er is een levendige Bachtraditie, waar de Thomaskirche, de Thomasschule en het Thomanerchor onder leiding van de Thomascantor een grote rol in spelen. Het door hem opgerichte en naar hem genoemde conservatorium en het Gewandhausorchester, waarvan hij de eerste dirigent was, houden ook de herinnering aan Felix Mendelssohn Bartholdy levend.
[bewerken] Sport
Samen met Rostock was Leipzig kandidaat om de Olympische Spelen van 2012 te organiseren, maar het lukte de steden niet om bij de laatste groep genomineerden te komen. Wel was Leipzig speelstad tijdens het Wereldkampioenschap voetbal 2006. De wedstrijden vonden plaats in het Zentralstadion. Er werd onder andere de wedstrijd Nederland-Servië gespeeld.
Tot de Duitse hereniging was Leipzig ook een echte voetbalstad. De Duitse voetbalbond werd er opgericht in 1900 en VfB Leipzig werd de eerste Duitse landskampioen. Van 1901 tot 1933 had de stad zelfs een eigen competitie, die gelijk stond aan de hoogste klasse in Duitsland, toen het voetbal nog heel verbrokkeld was. Ook in de DDR waren de clubs nog succesvol, maar na 1991 zakten de clubs weg naar de lagere klassen omdat de Oost-Duitse clubs niet opgewassen waren tegen de sterkere West-Duitse clubs. Met de oprichting van RB Leipzig in 2009 hoopt de stad binnen enkele jaren een Bundesligaclub te hebben.
[bewerken] Onderwijs
- De Universität Leipzig (Alma Mater lipsiensis) is de op één na oudste universiteit in Duitsland. Ze werd in 1409 opgericht. Van 1953 tot 1991 heette de instelling Karl-Marx-Universität. Beroemde studenten van deze universiteit zijn onder anderen Johann Wolfgang von Goethe, Erich Kästner, Friedrich Nietzsche, Robert Schumann, Richard Wagner en de huidige bondskanselier Angela Merkel.
- Hochschule für Grafik und Buchkunst (Kunstacademie). Tot de dag van vandaag worden de werkplaatsen in stand gehouden waar oude technieken zoals loodzetten en boekbinden worden onderwezen, die met de komst van de computer in de meeste hogescholen voor de kunsten uit het lesprogramma werden verwijderd. Ook geeft op deze school op de afdeling voor schilderkunst de wereldberoemde Neo Rauch les, één van de belangrijkste vertegenwoordigers van de Neue Leipziger Schule.
- Hochschule für Musik und Theater "Felix Mendelssohn Bartholdy". Eén van de medeoprichters van dit eerste conservatorium in Duitsland in 1843 was Felix Mendelssohn-Bartholdy.
- Handelshochschule Leipzig (HHL)
- HTWK Leipzig
[bewerken] Verkeer en vervoer
[bewerken] Wegen
Leipzig is bereikbaar via het noorden door de Bundesautobahn A14, in het westen de A9 en in het zuiden de A38. Richting het zuiden naar Chemnitz is er de A72.
[bewerken] Spoorwegen
Het Leipzig Hauptbahnhof werd in 1915 geopend en is het grootste kopstation van Europa. Het is een knooppunt van vele Intercity-Express treinen van de Deutsche Bahn en biedt regionale treinverbindingen met de meeste grote en middelgrote steden in Saksen.
In Leipzig kruisen de Intercity-Express-lijnen (Hamburg –) Berlijn – Leipzig – Neurenberg – München en Dresden – Leipzig – Erfurt – Frankfurt am Main – (Wiesbaden/Saarbrücken). Dagelijks gaat er een ICE en de InterConnex via Berlijn naar Rostock. Ook zijn er Intercity-lijnen Leipzig – Halle (Saale) – Magdeburg – Braunschweig – Hannover – Dortmund – Keulen - Bremen – Oldenburg (– Norddeich Mole). Ook is er een verbinding met de luchthaven Leipzig/Halle. Dagelijks zijn er nachtverbindingen naar Frankfurt am Main, Neurenberg en Regensburg in Duitsland.
Internationale treinverbindingen tussen Leipzig naar Praag, Wenen, Zürich, Bazel en Amsterdam.
[bewerken] Vliegtuig
De luchthaven Leipzig/Halle is de internationale luchthaven voor de regio. Het ontwikkelt zich ook meer en meer als internationale vrachtverkeersluchthaven, met onder andere DHL als belangrijke gebruiker. Luchthaven Leipzig-Altenburg ligt 42 kilometer ten zuiden van Leipzig in Thüringen. Hier zijn vluchten van Ryanair naar Londen Stansted, Edinburgh en Gerona.
[bewerken] Geboren in Leipzig
- Gottfried Wilhelm Leibniz (1 juli 1646-14 november 1716), wiskundige, filosoof, logicus, natuurkundige, historicus, rechtsgeleerde, diplomaat
- Christiane Mariane von Ziegler (30 juni 1695), tekstdichteres van Johann Sebastian Bach.
- Richard Wagner (22 mei 1813-1883), componist
- Max Klinger (1857-1920), symbolistische kunstschilder, beeldhouwer en graficus
- Karl Liebknecht (1871-1919), politicus, een van de leidinggevende figuren van de Sozialdemokratische Partei Deutschlands (SPD) en van de veel radicalere Spartacusbond
- Max Beckmann (12 februari 1884-1950), kunstschilder
- Walter Ulbricht (30 juni (1893-1973), politicus
- Walter Lippmann (1895-1974), advocaat en esperantist
- Jan Tschichold (2 april 1902-1974), grafisch- & typografisch ontwerper, schrijver
- Hans Hartung (1904-1989), Frans schilder van Duitse afkomst
- Edgar Hilsenrath (1926), joods schrijver
- Friedrich Kind (20 december 1926), Oost-Duits christendemocratisch politicus
- Erich Hagen (11 december 1936-1978), wielrenner
- Stefan Junge (1 september 1950), hoogspringer
- Bärbel Wöckel (21 maart 1955), sprintster
- Martina Hellmann (12 december 1960), discuswerpster
- Katrin Dörre-Heinig (6 oktober 1961), hardloopster
- Till Lindemann (4 januari 1963), zanger van Rammstein
- Uta Pippig (7 september 1965), hardloopster
- Kristin Otto (7 februari 1966), Olympisch zwemkampioene
- Frank Dittrich (23 december 1967), schaatser
- Grit Jurack (22 oktober 1977), handbalster
- Sebastian Siedler (18 januari 1978), Profwielrenner
- Katja Kassin (24 september 1979), pornoactrice
- René Adler (15 januari 1985), voetballer
- Bill Kaulitz (1 september 1989), zanger van de band Tokio Hotel
- Tom Kaulitz (1 september 1989), gitarist van de band Tokio Hotel
[bewerken] Stedenband
Leipzig onderhoudt stedenbanden met de volgende steden[3]:
Birmingham[4] (Verenigd Koninkrijk), sinds 1992
Bologna (Italië), sinds 1962, vernieuwd in 1997
Brno (Tsjechië), sinds 1973
Frankfurt am Main (Duitsland), sinds 1990
Hannover (Duitsland), sinds 1987
Kiev (Oekraïne), sinds 1961, vernieuwd in 1992
[bewerken] Externe links
| Meer mediabestanden die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina Leipzig op Wikimedia Commons. |
Bronnen, noten en/of referenties:
- ↑ (de) Statistisches Landesamt des Freistaates Sachsen
- ↑ Ortsteilkatalog der Stadt Leipzig 2008
- ↑ Partnerstädte. Leipzig.de (de) .
- ↑ Partner Cities. Birmingham.gov.uk (en) .
| Districten en stadsdistricten in Saksen | |
|---|---|
|
Bautzen · Chemnitz · Dresden · Ertsgebergte · Görlitz · Leipzig (stad) · Leipzig · Meißen · Mittelsachsen · Nordsachsen · Sächsische Schweiz-Osterzgebirge · Vogtland · Zwickau |
|