Dresden
|
|
|||
|
|
|||
|
|
|||
|
|
|||
| Deelstaat | Saksen | ||
| Landkreis | Kreisfreie Stadt | ||
| Coördinaten | 51°2'N 13°44'E | ||
|
|
|||
| Oppervlakte | 328,31 km² | ||
| Inwoners (31-12-2011[1]) | 529.781 (1614 inw/km²) | ||
| Hoogte | 113 m | ||
| Burgemeester | Helma Orosz (CDU) | ||
|
|
|||
| Postcodes | 01067–01328 01465 (Langebrück, Schönborn) |
||
| Netnummers | 0351 035201 (Langebrück) |
||
| Kenteken | DD | ||
| Stad | 10 Ortsämter/9 Ortschaften | ||
| Gemeentenummer | 14 6 12 000 | ||
| Website | www.dresden.de | ||
|
|
|||
|
|||
Dresden is de hoofdstad van de Duitse deelstaat Saksen. De stad aan de Elbe telt 529.781 inwoners[1], de agglomeratie 1,1 miljoen, en maakte van 1949 tot 1990 deel uit van de communistische DDR. Bestuurlijk is het een kreisfreie Stadt.
Inhoud |
Geschiedenis [bewerken]
Vanaf 1485, toen de regerende familie Wettin zich er vestigde, werd Dresden een belangrijke stad. Onder vorst August de Sterke werd de stad in de 18e eeuw een kunst- en cultuurcentrum. Vanwege de vele barok- en rococoarchitectuur kreeg de stad de bijnaam Elbflorenz (Florence aan de Elbe).
Vanaf 1889 was Dresden dankzij Heinrich Ernemann dé plek voor de Europese fotografische industrie. Vele technologische vernieuwingen kwamen er vandaan zoals de eerste eenogige kleinbeeld (24 x 36 mm) spiegelreflexcamera ter wereld. Verder was Dresden in de 20e eeuw thuishaven van VEB Pentacon-fabriek die, in de DDR-tijd (1949-1990), onder meer de Praktica maakte. Begin 20e eeuw werd de kunstenaarsgroep Die Brücke in Dresden opgericht.
In de nacht van 13 op 14 februari 1945 werd door de Britten en Amerikanen een bombardement op Dresden uitgevoerd. Ruim 25.000[2] mensen verloren het leven en 75.000 woningen verdwenen van de kaart. De extreem hete vlammenzee veroorzaakte een vuurstorm die mensen de vlammen inzoog.
Deze verwoesting was niet de enige die de stad heeft geteisterd:
- In 1491 verwoest door een grote brand;
- In 1760 verwoest door een Pruisische kanonnenbeschieting tijdens de Zevenjarige Oorlog;
- In 1849 door het onderdrukken van een opstand voor een grondwet, het Dresdener oproer;
- In augustus 2002 teisterden overstromingen de stad, een gevolg van de overvloedige regenval in het stroomgebied van de Elbe (hoogwater in Centraal-Europa 2002).
Na de Tweede Wereldoorlog wilden de communistische autoriteiten Dresden ombouwen tot een socialistische metropool. Dat hield in dat bijna alle ruïnes in het stadscentrum werden opgeruimd. Historisch waardevolle gebouwen werden gesloopt, ondanks sommige protesten, zoals de Sophienkirche die in 1962 werd afgebroken. Een aantal historische gebouwen werd herbouwd, zoals de Zwinger en de Semperoper. De ruïnes van de Frauenkirche bleven staan als een monument. Na de Wende werd gekozen voor een andere stedelijke planning: de stad moest veel meer van haar vooroorlogse uiterlijk terugkrijgen. De Frauenkirche werd volledig herbouwd en andere delen van de stad werden in een historische trant heringericht. Hierdoor heeft Dresden een historische, barokke uitstraling gekregen en trekt de stad meer en meer toeristen. Deze stedelijke "vernieuwing" gaat tot op de dag van vandaag nog steeds door.
Ook in Dresden gingen in het najaar van 1989 duizenden DDR-burgers de straat op voor méér democratie en vrijheid.
Stadsdelen [bewerken]
Oorspronkelijk lagen alle stadsdelen van Dresden in wat nu de Altstadt en de Neustadt zijn. Naast de binnen de stadsmuur gelegen delen van Dresden ontstonden in de achttiende en negentiende eeuw buiten de stadsmuren voorsteden die doorgaans door de Saksische vorsten werden gebouwd en soms naar hen werden vernoemd (Friedrichstadt, Antonstadt, Johannstadt). De Antonstadt staat tegenwoordig bekend als de Äußere Neustadt, al behielden de andere koninklijke voorsteden hun naam. Later in de negentiende eeuw werden door de groei van Dresden nabijgelegen dorpen ingelijfd bij de stad. Verscheidene voormalige dorpen hebben hun dorpskern behouden.
In 1958 was het stadsgebied ingedeeld in de stadsdelen Mitte, Ost, West, Süd en Nord. Sinds 1991 is deze indeling vervangen door een nieuwe met tien Ortsamtbereiche (voor het stadsgebied van vóór 1990) en negen Ortschaften (voor de na 1990 toegevoegde gebieden).
Ortsamtsbereiche [bewerken]
- Altstadt, met: Innere Altstadt, Friedrichstadt, Johannstadt, Pirnaische Vorstadt, Seevorstadt, Wilsdruffer Vorstadt
- Neustadt, met: Albertstadt, Äußere Neustadt, Innere Neustadt, Leipziger Vorstadt, Radeberger Vorstadt
- Pieschen, met: Pieschen, Trachenberge, Mickten, Kaditz, Trachau, Übigau
- Klotzsche, met: Klotzsche, Hellerau, Hellerberge, Wilschdorf
- Loschwitz, met: Loschwitz, Weißer Hirsch, Rochwitz, Wachwitz, Niederpoyritz, Hosterwitz, Söbrigen, Oberpoyritz, Bühlau, Pillnitz, Dresdner Heide
- Blasewitz, met: Blasewitz, Striesen, Tolkewitz, Gruna, Dobritz, Seidnitz
- Leuben, met: Leuben, Laubegast, Alttolkewitz, Kleinzschachwitz, Zschieren, Meußlitz, Großzschachwitz, Sporbitz, Niedersedlitz, Dobritz
- Prohlis, met: Großluga, Kleinluga, Kauscha, Leubnitz-Neuostra, Lockwitz, Nickern, Niedersedlitz, Prohlis, Reick, Strehlen, Torna, Teile
- Plauen, met: Plauen, Südvorstadt, Coschütz, Gittersee, Kaitz, Kleinpestitz, Mockritz, Gostritz, Räcknitz, Zschertnitz
- Cotta, met: Briesnitz, Kemnitz, Stetzsch, Cotta, Omsewitz, Leutewitz, Gorbitz, Wölfnitz, Löbtau, Naußlitz, Roßthal, Dölzschen
Ortschaften [bewerken]
- Altfranken
- Cossebaude, met: Gohlis, Niederwartha, Cossebaude, Neu-Leuteritz
- Gompitz, met: Gompitz, Ockerwitz, Pennrich, Roitzsch, Steinbach, Zöllmen, Unkersdorf
- Langebrück
- Mobschatz, met: Alt-Leuteritz, Brabschütz, Merbitz, Mobschatz, Podemus, Rennersdorf
- Oberwartha
- Schönborn
- Schönfeld-Weißig, met: Borsberg, Cunnersdorf, Eichbusch, Eschdorf, Gönnsdorf, Helfenberg, Krieschendorf, Malschendorf, Pappritz, Reitzendorf, Rockau, Rossendorf, Schönfeld, Schullwitz, Weißig, Zaschendorf
- Weixdorf, met: Weixdorf, Marsdorf, Lausa, Friedersdorf, Gomlitz
Bezienswaardigheden [bewerken]
Kerken [bewerken]
- Frauenkirche (wederopbouw in 2005 voltooid)
- Kathedrale Sankt Trinitatis (voormalige Katholische Hofkirche)
- Dreikönigskirche
Paleizen [bewerken]
- Zwinger
- Residenzschloss
- Coselpalais
- Taschenbergpalais
- Jägerhof
Musea [bewerken]
- Staatliche Kunstsammlungen Dresden met onder andere
- de Gemäldegalerie Alte Meister
- Porzellansammlung
- Rüstkammer (harnassen, pistolen e.d.)
- Mathematisch-Physikalischer Salon (een verzameling instrumenten, zoals uurwerken, globes, astronomische instrumenten)
- het Grüne Gewölbe (de schatkamer van de Saksische keurvorsten)
- het Albertinum (Skulpturenhalle en Galerie Neue Meister)
- de Kunsthalle im Lipsius-Bau.
- Deutsche Hygiëne-Museum
- Landesmuseum für Vorgeschichte
- Staatliche Naturhistorische Sammlungen Dresden
- Museum für Völkerkunde Dresden
- Universitätssammlung Kunst + Technik
- Johanneum Verkehrsmuseum Dresden
- Museen der Stadt Dresden
- Militärhistorisches Museum der Bundeswehr
- Botanischer Garten der Technischen Universität Dresden
Theater en opera [bewerken]
- Semperoper (Sächsische Staatsoper)
- Schauspielhaus am Zwinger
Pleinen en straten [bewerken]
- Altmarkt (Dresden), belangrijk plein in de historische binnenstad met de Kreuzkirche
- Neumarkt (Dresden)
- Brühlsche Terrasse
Overige bezienswaardigheden [bewerken]
- De Fürstenzug, waarschijnlijk het grootste tegeltableau ter wereld met daarop alle vorsten van het Huis Wettin tot 1918
- Sächsisches Ständehaus
- Yenidze sigarettenfabriek
- Großer Garten (stadspark)
- Gläserne Manufaktur (glazen Volkswagenfabriek)
- Standbeeld van August de Sterke (Goldener Reiter)
- Pfunds Molkerei
- De enige bergzweefbaan ter wereld (verbinding tussen de stadsdelen Loschwitz en Oberloschwitz)
- De Loschwitzer Brücke, bijgenaamd het Blaues Wunder
- Stoomschepen op de Elbe
- Ernemann Turm (voormalige camerafabriek en nu technisch museum)
Werelderfgoedlijst [bewerken]
Een 18 kilometer lang gedeelte van het dal van de Elbe, waaronder ook een gedeelte van Dresden, werd door UNESCO in juli 2004 tot werelderfgoed verklaard. Als gevolg van plannen voor de bouw van een brug, kwam het twee jaar later op de rode lijst. Op 25 juni 2009 werd het Elbedal weer verwijderd van de werelderfgoedlijst, omdat de stad de bouw van de brug belangrijker vindt dan de plaats op deze lijst. Het verkeer tussen de "Altstadt" en de "Neustadt" liep altijd via de monumentale brug "das blaue Wunder". Deze brug raakte door het steeds grotere verkeersaanbod overbelast. De discussie om op de werelderfgoedlijst vermeld te moeten blijven en of dat het voor de infrastructuur van de stad beter is om een nieuwe brug te bouwen, kan zelfs vaak op straat "live" bijgewoond worden. De inwoners van de stad vinden vaak dat Dresden zoveel aantrekkingskracht heeft, waardoor een vermelding op de UNESCO-lijst niet nodig zou zijn.
Verkeer en vervoer [bewerken]
Luchthaven Dresden is de internationale luchthaven van Dresden. Het is gelegen in Klotzsche, een wijk van Dresden, 9 km ten noorden van het stadscentrum. Sinds september 2008 is de officiële benaming Dresden International Airport.
Treinverkeer is er via Dresden Hauptbahnhof met een verbinding naar Leipzig, Berlijn, Praag, Erfurt, Magdeburg, Frankfurt am Main, Wiesbaden, Hamburg, Hannover, Bremen, Stettin, Brünn, Wenen en Budapest, Bahnhof Dresden Mitte en Bahnhof Dresden-Neustadt. Ook is er de S-bahn van Tharandt naar Meißen Tribischtal.
Door het noordwestelijke stadtgebied gaat de Bundesautobahn 4 richting Görlitz en Chemnitz - Erfurt. In het noorden de stad de Bundesautobahn 13 in richting Berlijn en ten westen van Dresden de Bundesautobahn 14 naar Leipzig. De nieuwe Bundesautobahn 17 begint in het westen van Dresden naar het zuiden. Het is tevens de E55 en gaat door het Ertsgebergte naar Praag.
Bekende inwoners van Dresden [bewerken]
Geboren in Dresden [bewerken]
- Hendrik V van Saksen (16 maart 1473), hertog van Saksen
- Anna van Saksen (1544-1577), tweede echtgenote van Willem van Oranje
- August II van Polen (1670), koning van Polen
- August III van Polen (1696), koning van Polen
- Nikolaus von Zinzendorf (1700), stichter van de Evangelische Broedergemeente of Hernhutters
- Frederik Christiaan van Saksen (1722), keurvorst van Saksen
- Frederik August I van Saksen (1750), koning van Saksen
- Maximiliaan van Saksen (1759), prins
- Johan van Saksen (1801), koning van Saksen
- Albert van Saksen (23 april 1828), koning van Saksen
- George van Saksen (1832), koning van Saksen
- Alfred Hettner (1859), geograaf
- Frederik August III van Saksen (1865), koning van Saksen
- Melitta Bentz (31 januari 1873-1950), uitvindster van het koffiefilter
- Paula Modersohn-Becker (1876-1907), kunstschilderes
- Conrad Felixmüller (1897-1977), kunstschilder
- Erich Kästner (1899-1974), schrijver, dichter en cabaretier
- Margaretha Carola van Saksen (1900-1962), Saksisch prinses
- Robert Siodmak (1900-1973), Amerikaans filmregisseur
- Rudolf Harbig (1913-1944), atleet
- Luise Krüger (1915-2001), atlete
- Helmut Schön (1915-1996), voetballer en voetbaltrainer
- Horst Sindermann (1915-1990), Oost-Duits politicus
- Peter Viertel (1920-2007), schrijver en scenarist
- Rolf-Hans Müller (1928-1990), componist, dirigent, arrangeur en pianist
- Andreas von Bülow (1937), Duits politicus
- Hildrun Claus (1939), verspringster
- Jörg Peter (1955), hardloper
- Andreas Trautmann (1959), voetballer
- Matthias Sammer (1967), voetballer en trainer
- Tim Wallburger (1989), zwemmer
Elders geboren [bewerken]
- Heinrich Schütz (Köstritz, 9 oktober 1585), componist en organist
- Wilhelm Friedemann Bach (Weimar, 22 november 1710), componist
- Ludwig Tieck (Berlijn, 31 mei 1773), schrijver
- Carl Maria von Weber (Eutin, 18 november 1786), componist
- Petrus Johannes Schotel (Dordrecht, 11 november 1808), Nederlands kunstschilder
- Robert Schumann (Zwickau, 8 juni 1810), componist
- Richard Wagner (Leipzig, 22 mei 1813), componist
- Heinrich Hertz (Hamburg, 22 februari 1857), natuurkundige
- Heinrich Mann (Lübeck, 27 maart 1871), schrijver
- Sergej Rachmaninov (Novgorod, 1 april 1873), componist, pianist en dirigent
- Ernst Ludwig Kirchner (Aschaffenburg, 6 mei 1880), kunstschilder
- Victor Klemperer (Landsberg an der Warthe, 9 oktober 1881), filoloog en schrijver
- Angela Raubal (Braunau am Inn, 28 juli 1883), halfzuster van Adolf Hitler
- Lothar-Günther Buchheim (Weimar, 6 februari 1918), schrijver en kunstschilder
- Hans Hermann Groër (Wenen, 13 oktober 1919), kardinaal, emeritus-aartsbisschop van Wenen
- Hans Modrow (Jasenitz, 27 januari 1928), Oost-Duits politicus
Partnersteden [bewerken]
Dresden heeft de volgende Partnersteden[3]:
|
Externe links [bewerken]
| Meer mediabestanden die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina Dresden op Wikimedia Commons. |
| Wikivoyage heeft een reisgids over dit onderwerp: Dresden. |
Bronnen, noten en/of referenties
|
| Landkreisen en kreisfreie steden in Saksen | |
|---|---|
|
Bautzen · Chemnitz · Dresden · Erzgebirgskreis · Görlitz · Leipzig · Landkreis Leipzig · Meißen · Mittelsachsen · Nordsachsen · Sächsische Schweiz-Osterzgebirge · Vogtlandkreis · Zwickau |
|