Nijtap

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Nijtap
Buurtschap in Nederland Vlag van Nederland
Nijtap (Friesland)
Nijtap
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Smallingerland Smallingerland
Coördinaten 53° 8′ NB, 6° 5′ OL
Overig
Postcode 9218
Woonplaats (BAG) Opeinde / Drachten
Foto's
Klokkenstoel
Klokkenstoel
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland

Nijtap (soms ook gespeld als Nijetap) is een buurtschap in de gemeente Smallingerland, in de Nederlandse provincie Friesland.

Het ligt ten noordwesten van Drachten, tussen Opeinde en het buurtschap Folgeren. Het buurtschap Nijtap bestaat uit de wegen Nijtap, Binnendyks en de Rydwei, en wordt begrensd door de N31 (Wâldwei).

Geschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

Nijtap is de oorspronkelijke kern van het dorp Opeinde. Door het opschuiven en ontwikkeling van de moderne dorpskern in het eerste deel van de 20e eeuw is Nijtap een zelfstandige kern/buurt geworden. Opeinde was ergens tussen 1100 en 1400 ontstaan op de plek van het buurtschap. Het lag op het einde van een zandrug. Het is in de eeuwen daarna langzaam richting Nijega gaan groeien en was op deze wijze een wegdorp. In de 20e eeuw veranderde dat en ontwikkelde zich na de Tweede Wereldoorlog ten westen van Nijtap een dorpskern met nieuwbouw.

Het buurtschap wordt in het zuidoostelijke deel doorkruist door de Noorderhogeweg met een rotonde. Nijtap ligt aan die kant in Drachten terwijl de rest onder Opeinde zelf valt. Het deel in Drachten wordt om die reden soms niet meer tot het buurtschap gerekend, vooral omdat het gemeenschappelijk meer bij het buurtschap Folgeren behoort. De straatnaam Nijtap is even na halfweg de 19e eeuw ontstaan nadat er een nieuwe tapperij werd gebouwd in deze hoek. Deze werd later overgenomen als de naam van het buurtschap.

Klokkenstoelen[bewerken | brontekst bewerken]

In Nijtap staat een van de klokkenstoelen in Friesland. Deze staat op de oude begraafplaats waarop ook het Erehof Opeinde is gelegen, ter herdenking van slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. Bij de begraafplaats heeft oorspronkelijk de kerk van Opeinde gestaan. In 1908 kwam even verderop in het dorp de Hervormde kerk te staan, net naast de moderne nieuwbouw.

Naast de oude begraafplaats ligt een groot, nieuw crematorium met een uitvaartcentrum genaamd 'Wâldhôf'. Daar werd in 2007 een nieuwe klokkenstoel geplaatst, een kopie van de klokkenstoel die ooit op de Zuiderbegraafplaats in Drachten stond. Eind 2010 werden de drie klokken met de Friese namen Piter, Marije en Marten opgehangen.[1]

Monumenten[bewerken | brontekst bewerken]

In Nijtap staat het oudste huis van de gemeente Smallingerland, het heet sinds 1995 ook 't Oude Huis. De voormalige boerderij is gebouwd in 1668 en sinds 1970 een rijksmonument. In 2016 verhuisde het huis qua adressering van Nijtap 3 naar Binnendyks 2. Het rijksmonument is lang in gebruik geweest als Bêd & Brochje voor fietsers en daarna als recreatiewoning. De eeuwenoude lindeboom naast het huis is met een omvang van ongeveer zes meter waarschijnlijk de dikste boom van Friesland.[2]

Nadat de rotonde bij Nijtap tot turborotonde was omgebouwd, werd in 2019 op de rotonde een 'skûtsjemonument' geplaatst ter nagedachtenis aan de skûtsjewerven die Drachten ooit had: De Piip, De Lange Wyk, Buitenstverlaat en de Dwarsvaart. Het monument bestaat uit het skûtsje Hendrika (ooit gebouwd op de werf van Barkmeijer in Stroobos) op een kopie van de oude dwarshelling van Buitenstverlaat. Het skûtsje ligt op vier karren die de vier Drachtster scheepswerven symboliseren.[3]

Bekende (ex-)inwoners[bewerken | brontekst bewerken]

Een lokaal bekende bewoner van Nijtap was Sake Sietzes Reindersma (1877-1948), dit was een notabele die ook wel bekend stond als de 'suikeroom' van Opeinde omdat hij veel geld uitgaf aan de hulpbehoevende inwoners van Opeinde, Nijtap en Folgeren. Een kunstwerk voor hem werd in 2013 onthuld bij de ingang van de toen net gestarte bouw van de wijk Vrijburgh, aan de rand van Nijtap in Drachten.[4]

Zie de categorie Nijtap van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.