Andenne

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Andenne
Stad in België Vlag van België
Vlag van Andenne Wapen van Andenne
Andenne
Andenne
Geografie
Gewest Flag of Wallonia.svg Wallonië
Provincie Flag province namur.svg Namen
Arrondissement Namen
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
86,17 km² (2011)
76,84%
8,9%
14,26%
Coördinaten 50° 29' NB, 5° 6' OL
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
25.892 (01/01/2014)
48,92%
51,08%
300,47 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0–17 jaar
18–64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2008)
23,20%
60,67%
16,12%
Buitenlanders 4,32% (01/01/2010)
Politiek en bestuur
Burgemeester Claude Eerdekens
loco:Vincent Sampaoli
Bestuur PS
Zetels
PS
cdH-IC
MR
Ecolo
27
19
4
2
2
Economie
Gemiddeld inkomen 14.594 euro/inw. (2011)
Werkloosheidsgraad 16,47% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode
5300
5300
5300
5300
5300
5300
5300
5300
5300
5300
Deelgemeente
Andenne
Bonneville
Coutisse
Landenne
Maizeret
Namêche
Sclayn
Seilles
Thon
Vezin
Zonenummer 085
NIS-code 92003
Politiezone Les Arches
Website www.andenne.be
Detailkaart
AndenneLocatie.png
ligging binnen het arrondissement Namen
in de provincie Namen
Portaal  Portaalicoon   België

Andenne (Waals: Andene) is een stad en gemeente in de provincie Namen in België. De stad telt ruim 25.000 inwoners en ligt op een hoogte van 110 meter. De gemeente Andenne ligt aan weerszijden van de rivier de Maas, de stad Andenne bevindt zich aan de zuidoever. Ten zuiden van de Maas begint ook de streek van de Condroz.

Geografie en demografie[bewerken]

Kernen[bewerken]

Andenne telt tien deelgemeenten. Naast de stadkern Andenne zelf zijn dit nog Bonneville, Coutisse, Landenne, Maizeret, Namêche, Sclayn, Seilles, Thon-Samson en Vezin. Andenne is de belangrijkste en dichtst bevolkte deelgemeente, gelegen aan de zuidkant van de Maas. Direct aan de overkant van de rivier ligt Seilles. Vlak bij Andenne ligt het landelijk gehucht Groynne. In de deelgemeente Bonneville ligt nog het gehucht Rouvroy en in de deelgemeente Coutisse de kern Nalamont.

Aangrenzende gemeenten[bewerken]

   Aangrenzende gemeenten   
 Fernelmont   Héron (Lui)   Hoei (Lui) 
 Namen  Brosen windrose nl.svg   
    Gesves   Ohey 

Demografische ontwikkeling[bewerken]

  • Bron:NIS - Opm:1806 t/m 1970=volkstellingen op 31 december; vanaf 1977= inwoneraantal per 1 januari
  • 1886: afstand van Coutisse dat een zelfstandige gemeente werd
  • 1977: aanhechting van Bonneville, Coutisse, Landenne, Maizeret, Namêche, Sclayn, Seilles, Thon en Vezin en gebiedsuitwisseling met Héron

Geschiedenis[bewerken]

De vroegste geschiedenis van Andenne begint al bij de Neanderthalers, waarvan in 1993 overblijfselen zijn gevonden in een grot nabij Sclayn. In Thon-Samson (ongeveer 7 km ten westen van Andenne) bevond zich een laat-romeinse burcht. Ten oosten daarvan werden grafvelden uit de late 4e tot het midden van de 6e eeuw gevonden, waarvan vele met wapens.[1]

In de Frankische tijd stichtte de Heilige Begga (±620-693), dochter van Pepijn van Landen, er de abdij van Andenne, waaruit zich later een machtige kapittel ontwikkelde. In de nabijheid van het klooster ontstond de stad Andenne. In 1151 vond de Slag bij Andenne plaats tussen prins-bisschop Hendrik van Leyen van Luik en abt Wibald van Stavelot.

Gedurende de middeleeuwen was Andenne bekend vanwege de keramiekproductie, waarvoor de lokale leem (blanche derle genoemd) zeer geschikt bleek. In de 18e eeuw werden er kleipijpen vervaardigd.

Andenne was één van de plaatsen in België, waar het Duitse leger zich aan het begin van de Eerste Wereldoorlog te buiten ging aan buitensporig geweld tegen de burgerbevolking. Op 21 augustus 1914 werden in Andenne 218 burgers gefusilleerd.

Een klein kerkhof aan de oever van de Maas, nabij het centrum, herinnert hieraan. Het Franstalige opschrift op zijn gedenksteen is bijzonder: Aan onze medeburgers, lafhartig vermoord door de Teutoonse horden, op de 21ste augustus 1914. De Duitse bezetter van 1940-1945 accepteerde zulke teksten niet, met als resultaat dat de teksten op veel vergelijkbare Belgische oorlogs- en grafmonumenten in 1940-1945 zijn geneutraliseerd.

Cultureel erfgoed[bewerken]

Zicht op Andenne
Nuvola single chevron right.svg Zie lijst van beschermd erfgoed in Andenne voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De belangrijkste bezienswaardigheden van Andenne bevinden zich aan en rondom de Place du Chapitre (Kapittelplein). Hier bevindt zich de voormalige abdijkerk van Andenne, de Collegiale kerk Sint-Begga, een voorname kapittelkerk met een zeer lange geschiedenis en waarvan het huidige gebouw waarschijnlijk in 1764 is ontworpen door de bekende neoclassicisme-architect Laurent-Benoît Dewez. De kerk werd in 1773 ingewijd en heeft een fraai interieur en een rijkgevulde schatkamer (met onder andere een merovingisch reliekschrijn). Van de abdij zelf is weinig over; naast de kerk staat een toegangspoort, de Sint-Stevenspoort, en vlakbij bevindt zich de Sint-Beggabron (vernieuwd in de 17e eeuw).

Midden op de Place du Perron, vóór het oude classicistische stadhuis, staat de perroenfontein met het symbool van de Luikse autonomie. Aan de Place des Tilleuls (Lindenplein) staat het 'nieuwe' stadhuis uit 1870 en vlakbij staat een 19e-eeuwse muziekkiosk. Het keramiekmuseum (Musée de la céramique d'Andenne) bevindt zich aan de rue Charles Lapierre. Verder zijn in Andenne diverse art nouveau-huizen te vinden, waaronder het huis uit 1907 waar thans het toeristenbureau is gevestigd. Diverse beelden en fonteinen sieren de stad.

De Grand-Place (Grote Markt) van Sclayn is eveneens een belangrijk architectonisch ensemble met onder andere de voormalige kapittelkerk van Sint-Mauritius, in oorsprong romaans, maar in de 18e eeuw verbouwd. Nabij Sclayn ligt ook een belangrijk natuurgebied, waar zich in de nabije grotten het archeologisch reservaat Scladina bevindt (met bezoekerscentrum), waar in 1993 resten van Neanderthalers zijn gevonden.

Het dorpje Thon in de vallei van de rivier de Samson is opgenomen in de lijst van mooiste dorpen van Wallonië (Les Plus Beaux Villages de Wallonie). In het dorp zelf staat de barokke Sint-Remigiuskerk en in de omgeving bevinden zich het kasteel van Forges en een rotsformatie genaamd Les Demoiselles. De Sint-Pieterskerk in de deelgemeente Andenelle dateert deels uit de 12e eeuw. In een andere deelgemeente, Landenne, zijn de Sint-Remigiuskerk en een oude kasteelboerderij beschermde monumenten.

Politiek[bewerken]

Gemeentehuis van Andenne

Het bestuur voor 2007-2012 bestaat uit de PS die de meerderheid van de zetels heeft.

De volgende personen maken deel uit van het bestuur:

Gemeentecollege
Burgemeester Claude Eerdekens (PS)
Waarnemende burgemeester Vincent Sampaoli (PS)
Schepenen Francis Verborg (PS)
Elisabeth Malisoux (PS)
Guy Havelange (PS)
Yves Sorée (PS)
Sandrine Cruspin (PS)
Rose Simon-Castellan (PS)

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976[2] 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006[3] 14-10-2012[4]
Stemmen / Zetels % (*) % 27 % 27 % 27 % 27 % 23 % 26
PS - 60,72 19 70,21 21 57,45 18 64 20 59,1 19 54,87 19
PSC 22,8 6 20,09 5 - 16,58 4 12 2 - -
ECOLO - 6,12 1 5,84 0 8,64 2 11,68 2 10,63 2 -
PRL1/MR2 63,221 1 11,941 2 - 11,751 3 - 11,042 2 11,142 3
P.R.L.M.C.C. - - - - 12,33 3 - -
UDRT - 1,13 0 - - - - -
UM 13,98 3 - - - - - -
AN.2000 - - 23,95 6 - - - -
AGIR - - - 1,74 0 - - -
FN - - - 3,49 0 - - -
PTB - - - 0,34 0 - - -
C.D.H.-I.C. - - - - - - 15,37 4
LE Renouveau - - - - - - 2,42 0
Pour Andenne - - - - - - 2,55 0
Totaal stemmen 14110 14521 15084 15369 15682 16397 16629
Opkomst % 93,74 92,31 90,74 91,13 86,90
Blanco en ongeldig % 3,07 4,99 5,71 5,21 7,24 6,67 7,22

Bekende inwoners[bewerken]

Geboren in Andenne[bewerken]

  • Sadi (1927-2009), jazzmusicus

Gestorven in Andenne[bewerken]

  • Begga, heilige en stichteres van de abdij van Andenne

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Zie: Horst Wolfgang Böhme: 'Gallische Höhensiedlungen und germanische Söldner im 4./5. Jahrhundert', in: Heiko Steuer en Volker Bierbrauer (uitg.), Höhensiedlungen zwischen Antike und Mittelalter von den Ardennen bis zur Adria. Berlijn, 2008 (Reallexikon der Germanischen Altertumskunde #58).
  2. 1976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken
  3. Gegevens 2006: elections2006.wallonie.be:
  4. Gegevens 2012: elections2012.wallonie.be