De kleine zeemeermin (1989)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
De kleine zeemeermin
The Little Mermaid
Regie Ron Clements
John Musker
Producent John Musker
Howard Ashman
Scenario John Musker
Ron Clements
Hans Christian Andersen
Howard Ashman
Gerrit Graham
Sam Graham
Chris Hubbell
Hoofdrollen Jodi Benson
Christopher Daniel Barnes
Pat Carroll
Samuel E. Wright
Jason Marin
Kenneth Mars
Buddy Hackett
Ben Wright
Paddi Edwards
Rene Auberjonois
Muziek Alan Menken
Distributie Buena Vista Pictures
Première 14 november 1989
Genre Kinderfilm / sprookje
Speelduur 83 minuten
Taal Engels
Land Vlag van Verenigde Staten Verenigde Staten
Budget $ 40.000.000
Opbrengst $ 211.343.479
Vervolg De kleine zeemeermin II: terug naar de zee (2000)
(en) IMDb-profiel
MovieMeter-profiel
Portaal  Portaalicoon   Film

De kleine zeemeermin (originele titel The Little Mermaid) is een Amerikaanse animatiefilm uit 1989 geproduceerd door Walt Disney Feature Animation. Het is de 28e lange speelfilm van Disney. Het verhaal van de film is gebaseerd op het gelijknamige sprookje van de Deense schrijver Hans Christiaan Andersen.

Na het succes van het gedeeltelijk geanimeerde Who Framed Roger Rabbit een jaar eerder, was dit de eerste complete animatiefilm sinds jaren die weer succesvol was voor de Disney Studio's. De kleine zeemeermin wordt vaak gezien als de film die animatiefilms van Disney weer nieuw leven inblies na een aantal geflopte films uit de jaren 80. Met deze film begon een tijdperk dat onder fans en critici nu bekendstaat als de "Disney-renaissance".

Verhaal[bewerken]

Leeswaarschuwing: Onderstaande tekst bevat details over de inhoud en/of de afloop van het verhaal.

De Kleine Zeemeermin gaat over Ariël, een mooie, jonge zeemeermin, een van de dochters van de zeekoning Triton. Ze heeft een obsessie voor mensen en hun spullen, iets wat haar vader absoluut niet kan waarderen omdat hij mensen als gevaarlijk ziet. Hij wijst daarom zijn hofmuzikant, Sebastiaan de krab, aan om op haar te letten.

Op een avond zien Ariël en haar vissenvriend Botje aan boord van een schip de jonge prins Erik. Ariël wordt op slag verliefd op hem. Wanneer het schip in een storm belandt en vergaat, redt ze Erik uit de golven en brengt hem veilig aan land. Hij wil naderhand uiteraard weten wie hem gered heeft, maar hij kent enkel en alleen haar hemelse stem. Zijn hond Max veraadt Ariël nog bijna, maar ze kan ontkomen voor hij haar ziet.

Wanneer Triton ontdekt dat Ariël verliefd is geworden op een mens, vernietigt hij uit woede al haar verzamelde spullen, inclusief een standbeeld van prins Erik. Verdrietig en kwaad besluit Ariël, overgehaald door de alen Gruwel en Griezel, naar de zeeheks Ursula te gaan. Deze stemt toe haar in een mens te veranderen zodat ze Erik kan opzoeken, maar op twee voorwaarden: Ariël moet haar stem afstaan en Ariël moet Erik binnen drie dagen een liefdeskus geven. Zo niet, dan wordt ze opnieuw zeemeermin en wordt ze door Ursula gevangengenomen. Ariël gaat akkoord.

Aan land wordt ze al snel gevonden door Erik, maar hoewel hij wel gecharmeerd is van haar, herkent hij haar niet als het meisje dat hem gered heeft. Samen met Botje, Sebastiaan en de zeemeeuw Jutter probeert Ariel, ondanks het verlies van haar stem, Erik verliefd op haar te laten worden. Ze is succesvoller dan Ursula had gedacht en dreigt binnen de drie dagen in haar opdracht te slagen. Om roet in het eten te gooien verandert Ursula zichzelf in een mooie vrouw, noemde zichzelf voor een tijdje Vanessa en gebruikt Ariëls stem en betovert Erik zodat hij denkt dat zij de vrouw is die hem heeft gered. En naderhand maakt Erik meteen huwelijksplannen.

De ceremonie vindt plaats aan boord van een schip. Jutter en de zeedieren verhinderen echter de plechtigheid terwijl Ariël zich naar het schip haast. In de chaos breekt Ursula’s magische schelp en krijgt Ariël haar stem terug. Eriks 'hypnose' is hierbij ook uitgewerkt en wil Ariël kussen, maar net op dat moment gaat de zon onder en is de derde dag voorbij. Ariël verandert weer in een zeemeermin en Ursula neemt haar mee. Dan wordt haar echte plan duidelijk: ze wil, middels Ariël, de macht van koning Triton krijgen.

Ursula confronteert Triton en biedt hem aan om zijn leven op te offeren voor dat van Ariël. Hij stemt toe waardoor niet Ariël maar hij in een gevangene van Ursula verandert en Ursula zijn macht krijgt. Ursula wordt daarmee heerseres over alle zeeën. Ze verandert zichzelf in een reus en veroorzaakt een draaikolk die enkele scheepswrakken naar de oppervlakte brengt. Terwijl Ursula Ariël wil vermoorden met de drietand, klimt Erik aan boord van een van deze wrakken en stuurt het schip recht op Ursula af. Ze wordt gespietst aan de scherpe punt vooraan het schip en sterft.

Nu Ursula weg is, worden al haar gevangenen weer normaal. Triton geeft Ariël opnieuw benen zodat ze met haar prins Erik kan trouwen.

Rolverdeling[bewerken]

Ariël, Botje (Flounder) en Sebastiaan

Engelse Stemverdeling[bewerken]

Acteur Personage
Auberjonois, Rene Rene Auberjonois Louis
Barnes, Christopher Daniel Christopher Daniel Barnes Prince Eric
Benson, Jodi Jodi Benson Ariel
Carroll, Pat Pat Carroll Ursula
Edwards, Paddi Paddi Edwards Flotsam & Jetsam
Hackett, Buddy Buddy Hackett Scuttle
Marin, Jason Jason Marin Flounder
Mars, Kenneth Kenneth Mars King Triton
McClurg, Edie Edie McClurg Carlotta

Nederlandse Stemverdeling[bewerken]

Acteur Personage
Vlasblom, Laura Laura Vlasblom Ariël
Gelderman, Diederik Diederik Gelderman Prins Erik
Frijda, Nelly Nelly Frijda Ursula
Broos, Huib Huib Broos Koning Triton
Gumbs, Freddy Freddy Gumbs Sebastiaan
Ravesteijn, Remy Remy Ravesteijn Botje
sr., John Kraaijkamp John Kraaijkamp sr. Jutter
Lagarde, Alfred Alfred Lagarde Gruwel en Griezel
Gelderman, Arnold Arnold Gelderman Chef Louis en zeepaard

Achtergrond[bewerken]

Productie[bewerken]

De Kleine Zeemeermin was de eerste animatiefilm sinds dertig jaar, gebaseerd op een reeds bestaand sprookje. De laatste was Doornroosje uit 1959.

Disney had de eind jaren 30 reeds bestudeerd om De Kleine Zeemeermin te ontwikkelen. Plannen voor de film bestonden al sinds het uitkomen van Sneeuwwitje en de zeven dwergen, maar werden door verschillende omstandigheden steeds uitgesteld.

De film bestaat voor meer dan 80% uit speciale effecten. Dit was de laatste animatiefilm van Disney die in 1000 kleuren met de hand werd gekleurd. Er komen meer dan 1100 achtergronden aan te pas. Het duurde bijna een jaar om de twee minuten durende stormscène te maken.

Meer dan 400 technici en tekenaars werkten 3 jaar aan de film. Sherri Stoner werd gebruikt als model voor Ariël. Animators baseerden hun werk ook op een foto van Alyssa Milano.

Filmmuziek[bewerken]

De kleine zeemeermin werd gezien als "de film die Broadway in de animatiefilms bracht".[1] Alan Menken schreef de muziek voor de film, en werkte samen met Howard Ashman aan veel van de gezongen nummers.

Nummers in de film zijn:

  • "Fathoms Below" - "Vadems Benee"
  • "Daughters of Triton" - "Dochters van Triton"
  • "Part of Your World" - "Dat is mijn wens"
  • "Part of Your World (Reprise)"
  • "Under the Sea" - "Diep in de zee"
  • "Poor Unfortunate Souls" - "Kommer en kwel"
  • "Les Poissons"
  • "Kiss the Girl" - "Kus haar dan"
  • "Vanessa's Song"
  • "Part of Your World (Finale)"

Vervolgen[bewerken]

De Kleine Zeemeermin kreeg een eigen tv serie uitgezonden in 1991 tot 1994 in Amerika. De serie kwam pas in 1998 op de Nederlandse tv. Voorheen waren er al wel videobanden van de eerste paar afleveringen uitgebracht in Nederland. De serie speelt zich af voor de originele eerste film. Hoeveel jaar er tussen de serie en de film zit is niet bekend.

De film werd verder opgevolgd door twee direct-naar-video films: De kleine zeemeermin II: terug naar de zee in 2000 en De kleine zeemeermin III: Ariel, hoe het begon in 2008. De Kleine Zeemeermin II Terug in de Zee, gaat over het dochtertje van Ariël, Melody die net als Ariël vroeger verlangt naar een wereld waar ze geen deel van uit maakt, in dit geval de zee. Ariël moet er alles aan doen om te zorgen dat Melody niet in de kwade handen van Zeeheks Morgana valt die de zus is van de in de eerste film overleden Ursula.

De Kleine Zeemeermin III Ariel, Hoe Het Begon, begint een jaar voor de eerste originele film "De Kleine Zeemeermin". De film vertelt het verhaal van Ariëls moeder die veel van muziek houd. Het onderwater koninkrijk Atlantica, leeft in vrede en harmonie samen tot op de dag dat Koningin Athena omkomt bij een ongeluk met een piraten schip. Koning Triton besluit om alle muziek te verbannen uit Atlantica. Ariël moet samen met haar 6 zussen proberen muziek, liefde, en harmonie terug te brengen in het koninkrijk Atlantica.

Overig[bewerken]

  • In de openingsscene waar koning Triton aankomt kan men héél kort Mickey Mouse, Goofy, en Donald Duck zien als meerminnen tussen het publiek.
  • Ariël, de naam van de kleine zeemeermin heeft nog 6 zussen: Aquata, Andrina, Arista, Attina, Adella en Allana.
  • Merk op dat telkens als Jutter iets over mensen vertelt dat z'n ogen veranderen: ze worden kleiner; ze gaan draaien; ze worden blauw etc.
  • De Kleine Zeemeermin verscheen ruim een jaar na de Amerikaanse première in november 1989, in de Nederlandse bioscoopen in 1990.
  • De film verscheen op Video in 1991.
  • De film werd nogmaals uitgebracht op Video in 1998, 7 jaar later en voor de eerste keer digitaal gerestaureerd op dvd in 1999.
  • Disney heeft de film in oktober 2006 (7 jaar later) heruitgegeven als 2 disc special edition DVD.
  • Een musical versie van The Little Mermaid verscheen op Broadway in het najaar van 2007 en speelde tot in de zomer van 2009.
  • Een aangepaste versie van de Broadway musical met nieuwe decors en een aangepast scenario verscheen in Nederland in (mei) 2012 en speelde tot in de zomer (juli) van 2013.
  • De film is 7 jaar na de special editon dvd uit 2006, opnieuw op DVD, voor de aller eerste keer op Blu-Ray en als 3D Blu-Ray (3D alleen in Amerika) verschenen, in september en oktober 2013.

Prijzen[bewerken]

Academy Award
Grammy Award
  • Beste opname voor kinderen (Winnaar)
  • Beste nummer uit een Speelfilm (Winnaar)
Golden Globe
  • Beste Originele muziek (Alan Menken) (Winnaar)
  • Best Origineel nummer uit een Speelfilm voor Under the Sea (Howard Ashman, Alan Menken) (Winnaar)
Overig
  • Golden Screen
  • "Los Angeles Film Critics Association Award" voor "Beste Animatie" (1989)
  • "Young Artist Award" voor "Beste familiespeelfilm, avontuur/animatie" (1990)

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Aladdin Platinum Edition, Disc 2: Alan Menken: Musical
Animatiefilms: Sneeuwwitje en de zeven dwergen (1937) · Pinokkio (1940) · Fantasia (1940) · Dombo (1941) · Bambi (1942) · Saludos Amigos (1942) · De Drie Caballeros (1944) · Make Mine Music (1946) · Vrij en Vrolijk (1947) · Melody Time (1948) · De Avonturen van Ichabod en meneer Pad (1949) · Assepoester (1950) · Alice in Wonderland (1951) · Peter Pan (1953) · Lady en de Vagebond (1955) · Doornroosje (1959) · 101 Dalmatiërs (1961) · Merlijn de Tovenaar (1963) · Jungle Boek (1967) · De Aristokatten (1970) · Robin Hood (1973) · Het Grote Verhaal van Winnie de Poeh (1977) · De Reddertjes (1977) · Frank en Frey (1981) · Taran en de Toverketel (1985) · De Speurneuzen (1986) · Het Dappere Broodroostertje (1987) · Oliver & Co. (1988) · De kleine zeemeermin (1989) · De Reddertjes in Kangoeroeland (1990) · Belle en het Beest (1991) · Aladdin (1992) · The Lion King (1994) · Pocahontas (1995) · De Klokkenluider van de Notre Dame (1996) · Hercules (1997) · Mulan (1998) · Tarzan (1999) · Fantasia 2000 (1999) · Keizer Kuzco (2000) · Dinosaur (2000) · Atlantis: De Verzonken Stad (2001) · Lilo & Stitch (2002) · Piratenplaneet (2002) · Brother Bear (2003) · Paniek op de Prairie (2004) · Chicken Little (2005) · Meet the Robinsons (2007) · Bolt (2008) · De prinses en de kikker (2009) · Rapunzel (2010) · Wreck-It Ralph (2012) · Frozen (2013)
Live-action/animatie: The Reluctant Dragon (1941) · Victory Through Air Power (1943) · Melodie van het zuiden (1946) · So Dear to My Heart (1949) · Mary Poppins (1964) · Heksen & Bezemstelen (1971) · Peter en de Draak (1977) · Who Framed Roger Rabbit (1988) · Enchanted (2007)
DisneyToon Studios: DuckTales: Het Geheim van de Wonderlamp (1990) · A Goofy Movie (1995) · Doug's 1st Movie (1999) · Teigetjes Film (2000) · Het Speelplein: De Grote Vakantie (2001) · Terug naar Nooitgedachtland (2002) · Jungle Boek 2 (2003) · Knorretje's Grote Film (2003) · Teacher's Pet (2004) · Poeh's Lollifanten Film (2005) · Bambi II (2006) · Tinker Bell (2008)
Overig: The Nightmare Before Christmas (1993) · De reuzenperzik (1996) · Valiant (2005) · The Wild (2006) · Roadside Romeo (2008) · A Christmas Carol (2009) · Alice in Wonderland (2010)