Frans Kellendonk
Franciscus Gerardus Petrus (Frans) Kellendonk (Nijmegen, 7 januari 1951 – Amsterdam, 15 februari 1990) was een Nederlands schrijver en vertaler.
Kellendonk studeerde Engelse Taal & Cultuur aan de Katholieke Universiteit Nijmegen, tegenwoordig Radboud Universiteit, waar hij afstudeerde en promoveerde. Ook studeerde hij enige tijd in Engeland. Nadien was hij werkzaam aan de Universiteit Utrecht, de Vrije Universiteit en de Universiteit van Amsterdam. Naast zijn academische carrière als Engels taal- en letterkundige schreef Kellendonk enkele verhalen en romans die hem literaire faam opleverden. Zijn stilistische vaardigheid werd geroemd; zijn cultuurkritiek vaak verguisd. Kellendonks vermeend neo-conservatieve wereldbeeld, met een herwaardering van traditionele waarden, was in het Nederland van de jaren tachtig verre van modieus.
Het tijdschrift De Revisor was Kellendonks literaire bakermat. Van 1978 tot 1983 was hij hoofdredacteur van dit blad. Hij debuteerde in mei 1977 met de verhalenbundel Bouwval waarvoor hij de in dat jaar ingestelde Anton Wachterprijs kreeg toegekend. De roman Mystiek Lichaam (1986) is zijn succesvolste werk. Het boek werd lovend besproken, bekroond met de Ferdinand Bordewijk Prijs en genomineerd voor de AKO Literatuurprijs maar het leverde Kellendonk ook beschuldigingen op van antisemitisme en homofobie. In kringen van homoseksuelen, Kellendonk was homoseksueel, was de visie op homoseksualiteit als "steriele levensstijl" omstreden. Kellendonk verweerde zich tegen deze kritiek met het klassieke argument dat een auteur niet verantwoordelijk kan worden gehouden voor de denkbeelden van zijn romanpersonages.
Kellendonk behoorde tot de generatie van A.F.Th. van der Heijden en Oek de Jong. Mystiek lichaam bevestigde zijn plaats in de Nederlandse literatuur. Al voor de publicatie van dat boek openbaarden zich bij Kellendonk de eerste verschijnselen van aids. Een boek over de affaire-Kerwin Duinmeijer dat hij in voorbereiding had, bleef daardoor onvoltooid.
Hij overleed een maand na zijn 39e verjaardag en werd begraven op de Amsterdamse begraafplaats Zorgvlied.
Volgens zijn eigen nagelaten aanwijzingen werd in 1992 zijn Complete Werk uitgegeven. In 2006 begon uitgeverij Athenaeum-Polak & Van Gennep met het opnieuw uitgeven van het werk van Kellendonk. Het archief van Frans Kellendonk werd in 2006 in beheer gegeven van de Bibliotheek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde, Universiteitsbibliotheek Leiden.
Inhoud |
[bewerken] Bibliografie
- 1977 - Bouwval (novelle)
- 1979 - De nietsnut: een vertelling (novelle)
- 1982 - Letter en geest: een spookverhaal (roman)
- 1983 - Namen en gezichten (verhalen)
- 1984 - Aantekeningen uit de nieuwe wereld (reisverhaal, oplage 50 ex.)
- 1985 - Het werk van de achtste dag. Over de verhalen van F. Bordewijk (essay)
- 1985 - Hier schiet elk woord wortel. Amerikaanse reisbrief aan Ernst Braches
- 1986 - Mystiek lichaam: een geschiedenis (roman)
- 1987 - De veren van de zwaan (essays)
- 1988 - Geschilderd eten: over Vondels Altaergeheimnissen (essay)
- 1989 - De halve wereld (reportages)
- 1992 - Het complete werk
Werk van Kellendonk is vertaald in het Frans, Duits en Russisch.
[bewerken] Vertalingen
- 1975 - Richard Price, Vetkuiven
- 1976 - Rudyard Kipling, Het olifantsjong
- 1976 - John Fowles, De ebbehouten toren
- 1976 - Gayl Jones, De vrouwen van Corregidora
- 1980 - Robert David MacDonald, Chinchilla
- 1981 - Henry James, De moeilijke jaren
- 1982 - Laurence Sterne, Een sentimentele reis door Frankrijk en Italië
- 1983 - Henry James, Transatlantische vertellingen
- 1983 - Thomas de Quincey, De Engelse postwagen gevolgd door Over moord beschouwd als een der schone kunsten
- 1984 - Wyndham Lewis, Cantleman en ander vroeg proza
- 1984 - Elizabeth Bishop & Frans Kellendonk, Florida. Verhalen van een schiereiland (verhalen, fragmenten en gedichten van Elizabeth Bishop, met een inleidend verhaal van Frans Kellendonk)
- 1986 - Wyndham Lewis, Tarr
- 1987 - Joseph Brodsky, Tussen iemand en niemand (vertaling samen met Kees Verheul)
- 1989 - Emily Brontë, Woeste hoogten
[bewerken] Eerste zin
De eerste zin uit Kellendonks debuut, Bouwval:
- Een paar maanden nadat zijn ouders hadden besloten om oud te zijn en beiden tegelijk hun tanden hadden laten trekken zag de kroonprins het schilderij voor het eerst.
