Jelena Isinbajeva

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Jelena Isinbajeva
Isinbaeva.JPG
Volledige naam Jelena Gadzjijevna Isinbajeva
Geboortedatum 3 juni 1982
Geboorteplaats Wolgograd
Nationaliteit Vlag van Rusland Rusland
Lengte 1,74 m
Gewicht 65 kg
Sportieve informatie
Discipline polsstokhoogspringen
Trainer/coach Jevgeni Trofimov, Sergej Boebka, Vitaly Petrov
Eerste titel Wereldkampioene B-junioren polsstokhoogspringen 1999
OS 2004, 2008, 2012
Extra Wereldrecordhoudster polsstokhoogspringen, wereldindoorrecordhoudster polsstokhoogspringen 2004-2013; olympisch recordhoudster polsstokhoogspringen;
Europees indoorrecordhoudster polsstokhoogspringen; wereldjeugdrecordhoudster polsstokhoogspringen 2001-2005
Portaal  Portaalicoon   Atletiek

Jelena Gadzjijevna Isinbajeva (Russisch: Еле́на Гаджи́евна Исинба́ева) (Wolgograd, 3 juni 1982) is een Russische atlete, die wordt beschouwd als de beste vrouwelijke polsstokhoogspringer in de geschiedenis van het polsstokhoogspringen. Ze is negenvoudig kampioene op de grote internationale toernooien (olympisch, wereld out- en indoor, Europees out- en indoor) en veroverde ook nog eens vier internationale jeugdtitels. Ze werd door de IAAF driemaal verkozen tot Wereld Atlete van het jaar (2004, 2005 en 2008), werd tweemaal Europees atlete van het jaar (2005 en 2008) en ze werd bovendien tweemaal verkozen tot Wereld Sportvrouw van het jaar (2007 en 2008).

Biografie[bewerken]

Eenvoudige komaf[bewerken]

Jelena Isinbajeva komt uit een eenvoudig gezin. Zowel haar vader als moeder hadden drie banen tegelijk om in de kosten van levensonderhoud te kunnen voorzien. Die relatieve armoede van toen vormt in meer dan één opzicht het fundament onder haar succes. "Mijn ouders hadden geen tijd om de opvoeding van mij en mijn zusje Inna te verzorgen. Na het zien van een oproep in de lokale krant dat een turninternaat nieuwe aanwas nodig had, werden we daarheen gebracht. Ik werd in eerste instantie afgewezen, omdat toen al vaststond dat ik later vrij lang zou worden. Maar mijn moeder zei tegen de leiding van het internaat: 'U krijgt ze allebei of geen van beiden.' Dat is mijn geluk geweest. En dat van mijn ouders. Zij konden werken, wij turnen." Haar één jaar jongere zus koos voor een carrière als moeder, zij voor de topsport.[1]

Absolute dominantie[bewerken]

Op 14 juli 2003, anderhalve maand na haar 21ste verjaardag, verbrak Isinbajeva voor het eerst het wereldrecord in Gateshead (Engeland) met een hoogte van 4,82 m. Ruim een maand later, op het WK in Parijs, werd ze echter geklopt door haar landgenote Svetlana Feofanova en de Duitse Annika Becker. "Ik weet nog precies hoe het voelde, hoe teleurgesteld ik was. Ik was in tranen en mensen om me heen deden de hele avond hun best me te troosten. Dat gevoel wil ik nooit meer meemaken."[1]
Het jaar 2004 was vervolgens het begin van haar absolute dominantie in het vrouwelijke polsstokhoogspringen, waarna ze alle grote internationale prijzen heeft gewonnen, waaronder olympisch goud op de Olympische Spelen van 2004 in Athene met een wereldrecordhoogte van 4,91.

Als eerste vrouw over 5 meter[bewerken]

Op 22 juli 2005 bedwong Jelena Isinbajeva als eerste vrouwelijke polsstokhoogspringer de magische 5-metergrens. Tijdens het WK atletiek in Helsinki (Finland) in 2005 verbeterde ze haar wereldrecord tot 5,01 en won daarmee met een marge van 41 cm (ten opzichte van de nummer twee), wat de grootste marge ooit is tijdens een wereld- of olympisch kampioenschap in het polsstokhoogspringen. Het was al de elfde keer dat de toen nog 23-jarige Isinbajeva het wereldrecord verbeterde in de open lucht. Indoor heeft ze dat inmiddels al tienmaal gedaan. Voordat zij in 2005 in Helsinki met 5,01 wereldkampioene werd, had ze het wereldrecord dat jaar al diverse malen hoger gesteld. Allereerst was dat op 17 juli 2005 bij de Super Grand Prix-wedstrijden in Madrid: 4,95. Een paar dagen later, op 22 juli 2005 bij de Super Grand Prix-meeting in Londen, verbeterde ze haar wereldrecord zelfs tweemaal: eerst naar 4,96, daarna liet ze de lat op 5,00 leggen en slaagde ze al bij haar eerste sprong.

Isinbajeva heeft gedurende een periode van 97 weken onafgebroken op de nummer één-positie vertoefd op de Wereldranglijst van beste vrouwelijke atletes, wat de langste reeks ooit is door een atlete sinds de introductie van de IAAF wereldrankings in 2001.

In augustus 2006 won ze tijdens het EK Atletiek in Göteborg een gouden medaille en maakte daarmee haar collectie van goud op alle grote internationale toernooien compleet (olympisch, wereld outdoor-, wereld indoor-, Europees outdoor- en Europees indoorkampioene). In augustus 2007 verlengde ze haar wereldtitel tijdens het WK atletiek in Osaka. In 2007 won ze eveneens de IAAF Golden League Jackpot van 1 miljoen dollar (gedeeld met Sanya Richards) door alle Golden League wedstrijden van 2007 te winnen.

Prolongatie olympische titel[bewerken]

Op 16 februari 2008 stelde ze in Donetsk haar eigen indoorwereldrecord bij tot 4,95. Tijdens de Olympische Spelen van 2008 in Peking won Isinbajeva voor de tweede maal olympisch goud en bracht zij haar outdoorwereldrecord op 5,05, in totaal haar 24ste wereldrecordverbetering. Ze was extra gebrand geweest op een goede prestatie in Peking, omdat de Amerikaanse Jennifer Stuczynski, die de Amerikaanse trials had gewonnen met een sprong over 4,92, voorafgaand had verklaard dat het tijdperk Isinbajeva op z'n eind zou lopen. Sterker nog, ze ging naar Peking 'to kick some Russian butt'. Dat werkte bij Isinbajeva als een rode lap op een stier.[1] Struczynski kwam tot 4,80 en werd tweede...!

Ook indoor over 5 meter[bewerken]

In 2009 begon Isinbajeva het atletiekjaar overdonderend. Tijdens de Pole Vault Stars indoormeeting op 15 februari in Donetsk verbeterde zij er voor het zesde achtereenvolgende jaar het wereldindoorrecord. Belangrijker was echter, dat zij nu met haar beste sprong van 5,00 ook indoor de 5-metergrens overschreed. In zes jaar tijd had zij het wereldindoorrecord in Donetsk van 4,83 naar 5,00 getild.
Later dat jaar ging ze op de wereldkampioenschappen in Berlijn echter onderuit. Nadat Isinbajeva had besloten om in de finale op een hoogte van 4,75 te beginnen, faalde zij in haar eerste poging, waarna ze de lat vervolgens op 4,80 liet leggen. Maar ook haar twee pogingen over die hoogte mislukten. Hiermee maakte de ontzette Russin de weg vrij voor de Poolse Anna Rogowska, die nu met een wel geslaagde sprong over 4,75 aan het langste eind trok. Isinbajeva miste zodoende een unieke kans om als één van de weinigen driemaal achter elkaar de wereldtitel te veroveren. Bij de Golden League Weltklasse meeting in Zürich nam ze een maand later sportieve revanche door haar eigen wereldrecord met een centimeter te verbeteren en dit op 5,06 te stellen, hiermee andermaal onderstrepend van welke aparte klasse zij is. Enkele weken eerder, op 2 september, was haar de Prince of Asturias Award for Sports 2009 uitgereikt.
Tenslotte won ze dat jaar voor de tweede maal sinds 2007 de IAAF Golden League Jackpot. Ditmaal moest ze die delen met Sanya Richards en Kenenisa Bekele.[2]

Pauze en comeback[bewerken]

In 2010 hoopte Jelena Isinbajeva de blamage van Berlijn achter zich te laten door zich op de wereldindoorkampioenschappen in Doha te revancheren met een wereldindoorrecord. Maar nadat zij de hoogte van 4,60 had overbrugd, stokte de machine op 4,75, een hoogte die zij driemaal afsprong. Tot haar afgrijzen bleef ze hierdoor zelfs buiten de medailles, die nu waren weggelegd voor Fabiana Murer (1e met 4,80), Svetlana Feofanova (2e met eveneens 4,80) en Anna Rogowska (3e met 4,70). Het was de druppel die de emmer deed overlopen. Korte tijd later kondigde Isinbajeva een time-out aan. "Een pauze in mijn wedstrijdprogramma is voor mij absoluut noodzakelijk. Na gedurende meer dan acht jaar erg hard te hebben getraind en op het allerhoogste niveau te hebben gesport, zowel in- als outdoor, moet ik nu een stapje terug doen, zodat mijn lichaam zich volledig kan herstellen", aldus de Russische.[3]

Een klein jaar later was de Russische Winter Meeting in februari 2011 het toneel van haar comeback. Meteen toonde ze aan, dat ze haar vorm had teruggevonden, want ze sprong bij haar eerste poging over 4,81. Hiermee troefde zij haar landgenote Feofanova ruimschoots af.
Een jaar later, op 23 februari 2012, was zij zelfs weer zover, dat haar 28e wereldrecord kon worden opgetekend: in Stockholm verbeterde Isinbajeva haar eigen indoorrecord van 5,00 uit 2009 tot 5,01.

Op de Olympische Spelen van 2012 in Londen moest Isinbajeva genoegen nemen met een bronzen medaille. Met een beste poging van 4,70 eindigde ze achter de Amerikaanse Jennifer Suhr (goud; 4,75) en Yarisley Silva (zilver; 4,75). Een jaar later nam de Russische in eigen huis revanche: tijdens de WK in Moskou versloeg zij op op 13 augustus 2013 beide rivales met een sprong over 4,89, de hoogste outdoorsprong sinds 2009. Ze liet de lat vervolgens nog leggen op een hoogte van 5,07, wat een verbetering van haar eigen wereldrecord zou hebben betekend. Dit mislukte echter.

Enkele dagen later haalde Isinbajeva uit in de pers waar ze de mening van de Russische president Poetin steunde inzake de strenge homowet in Rusland. Een dag later verklaarde ze verkeerd te zijn begrepen.[4]

Monaco als thuisbasis[bewerken]

Isinbajeva woont al enkele jaren in Monaco. Ze woont er vanuit fiscale overwegingen, maar ook om dichter bij haar coach Vitaly Petrov en haar management te zijn. Voor haar ouders kocht ze een appartement, evenals voor haar zuster en verschillende nichtjes. Ook financieel gaat het haar ouders tegenwoordig voor de wind. Haar moeder is inmiddels gestopt met werken, maar vader Gadzhi werkt nog steeds als loodgieter. "Als man des huizes moet hij werken. Dat vindt hij althans," aldus Jelena Isinbajeva.[1]

Titels[bewerken]

  • Olympisch kampioene polsstokhoogspringen - 2004, 2008
  • Wereldkampioene polsstokhoogspringen - 2005, 2007, 2013
  • Wereldindoorkampioene polsstokhoogspringen - 2004, 2006, 2008, 2012
  • Europees kampioene polsstokhoogspringen - 2006
  • Europees indoorkampioene polsstokhoogspringen - 2005
  • Europees kampioene polsstokhoogspringen U23 - 2003
  • Russisch kampioene polsstokhoogspringen - 2002, 2013
  • Russisch indoorkampioene polsstokhoogspringen - 2000, 2002, 2003
  • Wereldjeugdkampioene polsstokhoogspringen - 2000
  • Wereldkampioene B-junioren polsstokhoogspringen - 1999
  • Wereldjeugdspelen kampioene polsstokhoogspringen - 1998
  • Europees jeugdkampioene polsstokhoogspringen - 2001

Persoonlijke records[bewerken]

Onderdeel Prestatie Datum Plaats
polsstokhoogspringen (outdoor) 5,06 m (WR) 28 augustus 2009 Zürich
polsstokhoogspringen (indoor) 5,01 m (ex-WR; AR) 23 februari 2012 Stockholm

Wereldrecords[bewerken]

Outdoor[bewerken]

Hoogte (m) Datum Plaats
4,82 13.07.2003 Gateshead
4,83 15.02.2004 Donetsk
4,86 06.03.2004 Boedapest
4,87 27.06.2004 Gateshead
4,89 25.07.2004 Birmingham
4,90 30.07.2004 Londen
4,91 24.08.2004 Athene
4,92 03.09.2004 Brussel
4,93 05.07.2005 Lausanne
4,95 16.07.2005 Madrid
4,96 22.07.2005 Londen
5,00 22.07.2005 Londen
5,01 12.08.2005 Helsinki
5,03 11.07.2008 Rome
5,04 29.07.2008 Monaco
5,05 18.08.2008 Peking
5,06 28.08.2009 Zürich

Palmares[bewerken]

Kampioenschappen[bewerken]

Jaar Resultaat Toernooi Plaats
1998 Goud Wereld Jeugd Spelen Moskou
1999 Goud WK B-junioren Bydgoszcz
2000 Goud WJK Santiago
2001 Goud EJK Grosseto
2002 Zilver EK München
2003 Zilver WK indoor Birmingham
Brons WK Parijs
Goud EK U23 Bydgoszcz
2004 Goud WK indoor Boedapest
Goud OS Athene
Goud IAAF Wereldatletiekfinale Monte Carlo
2005 Goud EK indoor Madrid
Goud WK Helsinki
Goud IAAF Wereldatletiekfinale Monte Carlo
2006 Goud WK indoor Moskou
Goud EK Göteborg
Goud IAAF Wereldatletiekfinale Stuttgart
Goud Wereldbeker atletiek Athene
2007 Goud WK atletiek Osaka
Goud IAAF Golden League Jackpot 6/6 Winst
Goud IAAF Wereldatletiekfinale Stuttgart
2008 Goud WK indoor Valencia
Goud OS Peking
2009 Goud IAAF Golden League Jackpot 6/6 Winst
2010 4e WK indoor Doha
2011 6e WK Daegu
2012 Goud WK indoor Istanboel
Brons OS Londen
2013 Goud WK Moskou

Golden League en Diamond League-overwinningen[bewerken]

Golden League
Diamond League

Onderscheidingen[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  • Redactie (2006) Topatletiek: Isinbajeva verruilt coach voor Boebka Atletiek Magazine nr. 1: KNAU
  • Woestenburg, F. (20-06-'09) Actrice met polsstok, gepubliceerd in Dagblad De Telegraaf


Externe links