Sint-Baafskathedraal (Gent)
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
|
|
|
|
|
|
De Sint-Baafskathedraal in de Belgische stad Gent is de titelkerk van het bisdom Gent en het Sint-Baafskapittel.
Inhoud |
[bewerk] Geschiedenis
De kerk was oorspronkelijk toegewijd aan Johannes de Doper. In het jaar 942 kwam de bisschop van Doornik de kerk als Sint-Janskerk inwijden.
Pas sinds 1539 staat de kerk eveneens bekend als de Sint-Baafskathedraal. Keizer Karel wilde het opstandige Gent een lesje leren door de opstandigen met een strop om de hals (de stroppendragers) en in nachthemden achter elkaar door de stad te laten gaan. Hij wilde Gent voor altijd onder de knoet houden door op de plaats van de Sint-Baafsabdij het Spanjaardenkasteel op te richten. Hierdoor waren de kanunniken van Sint-Baafs verplicht uit te wijken naar een andere kapittelplaats, die zij vonden in de Sint-Janskerk.
Tot voor enkele jaren was de Sint-Janskerk nog steeds de parochiekerk van de Sint-Jansparochie en tevens van de Sint-Baafskathedraal, de hoofdkerk van het bisdom Gent. Enkele jaren geleden echter werden de parochies Sint-Michiels, Sint-Niklaas en Sint-Baafs gefusioneerd, en sedertdien doet de Sint-Michielskerk dienst als parochiekerk voor de drie vroegere parochies. De Sint-Baafskathedraal fungeert nu enkel nog als kathedraal.
[bewerk] Architectuur
De Sint-Baafskathedraal is opgetrokken in verschillende bouwstijlen: in romaanse (de crypte), in hooggotische en laatgotische stijl, met de westertoren (89 meter) in Brabantse gotiek (1462-1534) en neogotiek. het hoogkoor is in Renaissance, Barok en classistische stijl opgetrokken.
De toren van deze kerk is een van de drie van de Gentse torenrij, samen met de Sint-Niklaaskerk en het Belfort. De toren zelf bestaat uit vier verdiepingen, en wordt bekroond door vier pinakels van aanzienlijke grootte. Oorspronkelijk was de toren bekroond met een kleine spits, maar deze brandde af. In de toren hangen zeven luidklokken, de zwaarste is Bavo, met een gewicht van 5 500 kg.
[bewerk] Kunst in de kathedraal
Het kunstpatrimonium van de Sint-Baafs is overweldigend. In de eerste plaats moet genoemd worden het wereldberoemde polyptiek De aanbidding van het Lam Gods van Jan van Eyck uit 1432, dat beschouwd wordt als een hoogtepunt in de vijftiende-eeuwse Vlaamse schilderkunst. Andere belangwekkende schilderijen zijn de Bekering van Sint-Bavo (1623-1624) door Peter Paul Rubens, de Calvarietriptiek (vijftiende eeuw), toegeschreven aan Joos van Massenhove, alias Justus van Gent, en werken van Frans Pourbus de Jongere en Gaspar de Crayer.
Hoogtepunten van de inrichting zijn verder het barokke hoogaltaar (1702-1782), in witzwart en rood gevlamd marmer; de schitterende rococopreekstoel (1741-1745), in eik, verguld hout, witte en zwarte marmer, door Laurent Delvaux, met smeedijzeren hek door J. Arens; praalgraven van Gentse bisschoppen, onder andere die van Antonius Triest, in wit en zwart marmer (1652-1654), een hoofdwerk van Hiëronymus Duquesnoy de Jonge; ten slotte een merkwaardige verzameling edelsmeedwerk en liturgische gewaden.
Van het orgel – in zekere zin het werkinstrument van de Schola – vallen op: het prachtig gesneden orgelfront – waarschijnlijk het werk van een Gents schrijnwerker of beeldhouwer, vermoedelijk Boudewijn van Dickele; de fraaie barokkast uit de 18de eeuw. Het orgelcomplex bestaat uit twee zelfstandige instrumenten.
Het oude orgel in de dwarsbeuk bewaart nog karakteristieke spelen uit het oorspronkelijk bouwwerk (1653-1656) door Pierre Destré en Louis Bis uit Rijsel in opdracht van bisschop Antonius Triest. De Gentenaar Lambertus Benoit Van Peteghem vernieuwde het grotendeels in 1767.
Het nieuwe orgel in het koor vormt met het oude instrument een organisch geheel. Het werd langs de galerijen boven het koorgestoelte uitgebouwd, zodat het rechts en links het koor omlijst met piramiden van orgelpijpen. Johannes Klais bouwde het voor de wereldtentoonstelling van Brussel in 1935, waar hij door een internationale jury onder vier deelnemers werd geprimeerd. Het orgel werd aangekocht op last van Mgr. Coppieters. Het telt 44 spelen. Het orgel is hiermee het grooste van de hele Benelux.
[bewerk] Restauratie
Vanaf de zomer van 2005 zal er begonnen worden met een grootscheepse restauratie van het monument. Die restauratie zal in acht fases verlopen en ten minste 15 jaar in beslag nemen. Dat alles zal minimaal 25 miljoen euro kosten. De restauratiecampagne is hoofdzakelijk bedoeld voor de instandhouding van de kathedraal.
[bewerk] Zie ook
 |
Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden in de categorie Sint Baafskathedraal van Wikimedia Commons. |
