Crypte van de Pieterskerk te Utrecht
|
|
|
Crypte in een kerk in Krakau
|
|
|
Een crypte is een ondergrondse ruimte onder een kerk, bedoeld om relikwieën in te bewaren. Ook wereldlijke gebouwen, zoals paleizen, kunnen een crypte bezitten. Het uit het Grieks afgeleide woord "crypte" betekent "verborgen". De crypte ontstond uit de grafkelder van martelaren in het Romeinse Rijk. Boven de graven werd vaak een kerk gebouwd, gewijd aan de betreffende martelaar. Later werd zo'n kelder ook bij andere kerken gebouwd, waarbij de relieken van heiligen en vooral van martelaren een plaats kregen in de crypte. Daarnaast was de crypte een geprivilegieerde begraafplaats voor hoge geestelijken.
Crypten werden het meest gebouwd in de periode dat het romaans de overheersende bouwstijl was, maar er zijn ook oudere crypten, en een enkele jongere, gotische crypte. Nadat in de 12e eeuw het gebruik ontstond om relieken in reliekschrijnen zichtbaar voor de gelovigen in de kerk zelf te tonen, is er algauw een eind gekomen aan de bouw van crypten.
In Nederland zijn de bekendste crypten die van de Sint-Servaasbasiliek en de Basiliek van Onze Lieve Vrouwe Tenhemelopneming in Maastricht, die er beide meerdere hebben, en voorts die van de Abdij Rolduc, de Pieterskerk te Utrecht en de Lebuïnuskerk in Deventer. In België behoren de crypten van de Sint-Baafskathedraal in Gent, de Sint-Hermeskerk in Ronse en de Sint-Gertrudiskerk in Nijvel tot de grootste van de Benelux. Twee voorbeelden van moderne crypten zijn de Koninklijke Crypte van het paleis in Laken en de crypte bij de IJzertoren in Diksmuide.
[bewerken] Andere bekende crypten
