Vierlandenpunt

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Vierlandenpunt

Een vierlandenpunt is een punt waar de grenzen van vier landen samenkomen. Zo'n punt bevindt zich echter nergens ter wereld, al maken verschillende locaties hier aanspraak op.

Het bekendste "vierlandenpunt" ligt ten westen van de Victoriawatervallen. Hier vormen Zambia, Zimbabwe en Botswana een drielandenpunt. Hoewel Namibië een langgerekte oostwaartse uitstulping kent, de Caprivistrook, heeft het geen raakpunt met dit drielandenpunt. Door het waterrijke gebied situeren sommigen echter een vierlandenpunt in de rivier de Zambezi.

Hoewel het Tsjaadmeer aan vier landen grenst, is er geen vierlandenpunt van Tsjaad, Niger, Nigeria en Kameroen. Ook de Golf van Akaba in de Rode Zee grenst aan vier landen, maar ook hier bevindt zich geen vierlandenpunt tussen Jordanië, Saoedi-Arabië, Egypte en Israël. Azerbeidzjan, Armenië, Turkije en Iran vormen een "schijnvierlandenpunt" door de 10 kilometer lange grens tussen Turkije en Azerbeidzjan (Nachitsjevan). Hoewel het bij een blik op de wereldkaart lijkt alsof er een "vierlandenpunt" ligt tussen Rusland, China, Mongolië en Kazachstan blijkt het bij een kaart op kleinere schaal zo te zijn dat Kazachstan en Mongolië elkaar op een kilometer of 40 missen.

Vierstatenpunten[bewerken]

Four Corners is het enige punt in de Verenigde Staten van Amerika waar, midden in de woestijn, vier staten samenkomen: Colorado, Utah, New Mexico en Arizona.

Sinds 1 april 1999, toen Nunavut werd afgesplitst van Northwest Territories, heeft Canada ook een vierstatenpunt: de grenzen van Northwest Territories, Nunavut, Saskatchewan en Manitoba komen op één punt bijeen.

De drie Duitse bondsstaten Beieren, Sachsen, Thüringen en het Tsjechische Bohemen vormen geen vierlandenpunt; Thüringen ontbreekt op dit drielandenpunt, maar desondanks wordt het vaak zo aangemerkt.

Quadripoint[bewerken]

Bij een quadripoint raken vier grenslijnen elkaar op één punt, maar daarbij zijn geen vier landen betrokken.

De Belgische enclave-combinaties H1-H2, H1-H3 en H1-H6 in Baarle raken elkaar op zo'n punt, terwijl ook het Nederlandse grondgebied zich hier kruist.

Daarnaast bevindt zich nog een quadripoint in Oostenrijk. Jungholz, Oostenrijks, ligt in Duitsland en grenst op één punt aan Oostenrijk.

Vierlandenpunt België, Pruisen/Duitsland, Nederland en Neutraal-Moresnet[bewerken]

Na de splitsing van Limburg in 1839, veroorzaakt door de onafhankelijkheid van België in 1830, verviel het Drielandenpunt op de Neutraleweg nabij Ottersum en ontstond er op de Vaalserberg een vierlandenpunt tussen België, eerst Pruisen en later Duitsland, Nederland en Neutraal Moresnet. Dit is het enige vierlandenpunt dat als zodanig heeft bestaan. In 1919 werd Neutraal-Moresnet bij België gevoegd en verdween dit punt. Bij het Drielandenpunt te Vaals is nog wel de taartpunt te zien in de bestrating die Neutraal-Moresnet besloeg.

De aanspraak van vierlandenpunt valt te betwisten. De definitie van een vierlandenpunt is, dat alle vier landen van gelijke rang zijn. Dat was in Neutraal-Moresnet niet het geval, want het 'land' beschikte niet over een staatshoofd, niet over een senaat en ook niet over een parlement. In de zin van het Congres van Wenen was Neutraal-Moresnet een condominium wat het bleef tot in 1919.

Eenzelfde situatie deed zich voor tussen 1922 en 1991 waar de facto een vierlandenpunt was tussen Irak, Koeweit, eerst het Koninkrijk Nadjd en later Saoedi-Arabië en de zogenaamde Neutrale Zone. De grenzen werden echter nooit exact vastgesteld en de Neutrale Zone kon niet als land worden aangemerkt.