Wapenstilstandsdag

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Foto genomen juist na het ondertekenen van de Wapenstilstand op 11 november 1918 in het bos van Compiègne. Op de voorgrond Maarschalk Foch (tweede van rechts), geflankeerd door twee Britse officieren: schout-bij-nacht Hope (uiterst rechts) en admiraal Wemyss. De wagon was aan Foch geschonken door de fabrikant, Compagnie Internationale des Wagons-Lits.[1]

Wapenstilstandsdag op 11 november is een jaarlijkse herdenking van het einde van de Eerste Wereldoorlog.

In België en Frankrijk is Wapenstilstandsdag een nationale feestdag. In België wordt sinds 1922 ieder jaar op deze dag in aanwezigheid van de Koning de wapenstilstandsceremonie gehouden aan het Graf van de onbekende soldaat, niet alleen om de slachtoffers van de Eerste Wereldoorlog te gedenken, maar ook die van de Tweede Wereldoorlog en alle andere oorlogen in de wereld.

Ook in het Verenigd Koninkrijk en het Britse Gemenebest wordt uitgebreid bij deze dag (Remembrance Day of Armistice Day) stilgestaan. Engelstalige oudstrijdersfamilies komen in groten getale naar Ieper om bij de Menenpoort een dodenwake voor de oorlogsslachtoffers te houden. Het symbool voor de herdenking is de klaproos (Engels: poppy). De Verenigde Staten kennen Veterans Day. De dag heet in Frankrijk en het Franstalig deel van België jour du Souvenir of jour de l'Armistice.

In Nederland vindt de dodenherdenking plaats op 4 mei. Nederland was neutraal tijdens de Eerste Wereldoorlog. Duitsland kent de Volkstrauertag voor de gevallenen in de Eerste Wereldoorlog op de zondag het dichtst bij 16 november, de tweede zondag voor Advent.

Geschiedenis[bewerken]

Op 11 november 1918 om 5 uur 's nachts werd de Duitse capitulatie in een treinwagon op het westelijk front in Rethondes (Forêt de Compiègne, Bos van Compiègne) getekend door Foch en de Duitse delegatie, maar de wapenstilstand ging pas in om 11 uur. Tijdens deze laatste 6 uur vielen aan beide kanten nog vele slachtoffers, terwijl de overgave al ondertekend was.

In Duitsland was kort tevoren de Weimarrepubliek uitgeroepen en in Beieren kwam zelfs korte tijd een communistisch bewind aan de macht. Keizer Wilhelm II vluchtte naar Nederland en Friedrich Ebert en Philipp Scheidemann wendden zich tot de geallieerden voor het tekenen van een wapenstilstand. Zij stuurden de gematigde Matthias Erzberger en Müller naar de onderhandelingen te Compiègne. Hier tekende Erzberger de wapenstilstand. Op 11 november 1918 om 11:00 uur eindigden de oorlogshandelingen. De dolkstootlegende werd hiermee geboren: het Duitse leger zou niet verslagen zijn, maar zou door de revolutie verraden zijn. Drie jaar later zou Erzberger door verbitterde extreemrechtse veteranen worden doodgeschoten.

De Eerste Wereldoorlog was voorbij, de wapenstilstand een feit. De treinwagon werd later op 24 juni 1940, op bevel van Hitler, overgebracht naar Berlijn. Deze wagon werd eerst een tijdje tentoongesteld aan het publiek voor de Brandenburger Poort en later op een zijspoor gezet op verschillende plaatsen. Tenslotte werd de wagon in april 1945 in brand gestoken door de SS, weer op bevel van Hitler. Nu staat er in Rethondes bij Compiègne een replica van deze wagon.

Organisatie 11.11.11[bewerken]

Sinds 1965 vraagt de Vlaamse organisatie 11.11.11 op 11 november jaarlijks in een groots opgezette campagne aandacht voor wereldproblemen. Het doel is de wereldvrede te bevorderen door uitbuiting van het Zuiden door het Noorden tegen te gaan.

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Over de hele wereld verspreide persfoto, onder meer in Jan Dąbrowski "Wielka wojna 1914-1918" (The Great War 1914-1918), Warschau 1937