Wintelre
 |
|||
  |
|||
|
|
|||
| Provincie |  Noord-Brabant |
||
| Gemeente |  Eersel |
||
| Coördinaten | 51°26'N 5°20'E | ||
|
|
|||
| Inwoners (1 januari 2010) | 1.910 | ||
|
|
|||
| Postcode | 5513 | ||
| Netnummer | 040 | ||
| Belangrijke verkeersaders | A2 A58 A67 | ||
|
|
|||
.jpg) |
|||
| Wintelre vanuit het vliegtuig | |||
|
|||
Wintelre (Brabants: Wèntersel) is een plaats in het zuidoosten van de provincie Noord-Brabant, gelegen in de Brabantse Kempen. Het is een voormalig onderdeel van de gemeente Vessem, Wintelre en Knegsel. In 1997 werd in het kader van de gemeentelijke herindeling van Noord-Brabant de gemeente opgeheven en ingedeeld bij de gemeente Eersel. Tevens hoort Wintelre bij de Acht zaligheden. In 2010 had Wintelre 1910 inwoners.
Wintelre is een voornamelijk agrarisch dorp, dat altijd klein is gebleven ondanks de nabijheid van de Eindhovense voorsteden zoals Veldhoven, en het vliegveld Welschap. Vooral tijdens de spitsuren is er daardoor wel enige verkeersdrukte die door forensen uit verder van de stad af gelegen dorpen wordt veroorzaakt.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Van prehistorische bewoning getuigen nog de grafheuvels in de omgeving, die dateren uit de urnenveldencultuur. Na de Romeinse tijd was er weinig bewoning meer, maar omstreeks 550 werd het gebied door de Franken bevolkt en in het begin van de 8e eeuw predikte in deze omgeving de heilige Willibrordus, waarna het gebied geleidelijk gekerstend werd.
Gedurende de 13e eeuw kwam Wintelre onder bestuur van de vrijheid Eersel, maar na 1300 verloor deze aan invloed en viel Wintelre onder de schepenbank van Oerle. Dit duurde tot 1561.
[bewerken] Kerk
Wintelre had oorspronkelijk geen parochie. Wel was er een Mariakapel die als kerkje dienst deed. Uit 1320 stamt een document waarin Johanna van Brabant toestemming gaf om een schutterij op te richten die deze kapel moest onderhouden en beschermen.
Omstreeks 1570 werd Wintelre een zelfstandige parochie, die aan de heilige Willibrordus was gewijd. Deze kerk werd in 1648 door de hervormden genaast, maar dezen waren met zo weinigen dat ze de kerk niet konden onderhouden. De katholieken namen in 1672 een schuurkerk in gebruik.
In 1822 bouwden de katholieken een nieuwe kerk, welke in 1858 aan de westzijde een neogotische toren kreeg, die ontworpen was door Hendrik Jacobus van Tulder. De stenen van deze toren zijn voor het merendeel gebakken door de plaatselijke boeren in veldovens. Er werd echter in 1931 een nieuwe kerk gebouwd naast de oude, en de nieuwe kerk was niet naar het oosten gericht. In 1932 werd de oude kerk gesloopt, maar de toren bleef bestaan en maakt nu deel uit van de nieuwe kerk, waar ze schuin tegenaan staat. In 1944 raakte de voorgevel ernstig beschadigd door oorlogshandelingen tijdens de bevrijding van Zuid-Nederland.
Door veranderende omstandigheden in het kerkelijke leven secularisatie, heeft het bestuur van de parochie H. Willibrordus in 2007 besloten om het kerkgebouw uit te breiden met een parochiezaal (ontwerp Bisdom 's-Hertogenbosch, architect T. Nahuijsen). Reden voor deze uitbreiding was de eerdere verkoop van de pastorie aan derden, en het daardoor ontstane ruimtegebrek voor parochiële activiteiten. Op hetzelfde moment is ook besloten om de voormalige Theresiakapel terug te bouwen in de staat van voor 1944, toen de voorgevel van de kerk zwaar beschadigd raakte.
[bewerken] Gebouwen
- De pastorie is een neo-classicistisch gebouw, oorspronkelijk uit het begin van de 19e eeuw maar in 1858 gerenoveerd.
- Langgevelboerderijen, namelijk Den Draei op Willibrordusstraat 2, en een boerderij op Kerkeneind 13.
- Schoolhuis in de Kerkstraat, eind jaren '20 van de 19e eeuw, is nog benut ter inkwartiering van de Friesche Schutterij die tijdens de Tiendaagse Veldtocht moest strijden tegen de opstandige Belgen.
[bewerken] Musea
- Ons Museum, een klein museum aan de Willibrordusstraat 47, toont een aantal gebruiksvoorwerpen uit vroeger jaren.
[bewerken] Monumenten
- Christus-Koningbeeld, naast de kerk. Het stamt uit 1927 en wordt vergezeld door twee leeuwen.
- Bevrijdingssteen uit 1946, ter herinnering aan het feit dat in november 1944 een groep van 130 Elstenaren, die geëvacueerd waren, in Wintelre werden opgevangen.
- Drie Ossen, een bronzen beeldje van Antoinette Briët, op het pleintje tegenover Willibrordusstraat 1. Het werd geplaatst in 2000
- Drie Vrouwen, een beeldje op het schoolplein, van Tjikke Kreuger
[bewerken] Natuur en landschap
Wintelre ligt te midden van, soms kleinschalig, agrarisch gebied. In het oosten hiervan stroomt de Bruggenrijt, en daar weer ten oosten van ligt het vliegveld van Eindhoven.
Naar het noorden toe wordt het landschap grootschaliger en gaat over in meer recente heide-ontginning, die op zijn beurt weer overgaat in de Oirschotse Heide. Verder naar het westen ligt de Straatse Heide, wat een naaldhoutgebied is met enkele heidevelden.
Ruim een kilometer ten zuidwesten van het dorp ligt de Buikheide, een bosgebied van ruim 500 ha, met daarin het natuurreservaat Groot- en Kleinmeer, bestaande uit twee vennen met bijzondere plantengroei.
Wintelre kent talrijke wandelpaden en fietsroutes.
[bewerken] Cultuur en recreatie
Wintelre heeft een rijk verenigingsleven, waaronder een fanfare-drumband, gilde, voetbalvereniging, korfbalvereniging, toneelclub, motorclub, biljartvereniging, heemkundevereniging en zangverenigingen.
Sinds 2008 wordt om de twee jaar het Dickens Festijn gehouden in het tweede weekend van december.[1][2]
Wintelre heeft twee wereldrecords in handen, in 2000 is er "de langste waslijn ter wereld" gemaakt, deze waslijn werd 24.741 meter lang (bijna 25 kilometer!) en werd vol gehangen met door de bewoners zelf ingezameld wasgoed! Het record is officieel erkend als Wereldrecord door het “Guinness World Records boek” In 2010 werd “De langste ballonnenlijn van de wereld” gerealiseerd en door het “Guinness World Records boek” erkend als wereldrecord. Met 5040 meter en 56400 ballonnen staat Wintelre in de database van “Guinness World Records” onder “Longest balloon chain”. Beide records werden met behulp van een groot aantal inwoners mogelijk gemaakt.
[bewerken] Trivia
- Tijdens Carnaval heet het dorp 'Klepbroekenbult'.
[bewerken] Bekende (oud-)inwoners
Albert van der Sleen (Eindhoven, 30 april 1963) is een voormalig voetbal doelman en huidig voetbaltrainer.
Van der Sleen speelde 16 seizoenen bij FC Eindhoven in de Eerste Divisie. Hierna speelde hij nog 5 seizoenen als reserve doelman bij NEC Nijmegen in de Eredivisie. In totaal speelde hij 390 wedstrijden. Na zijn loopbaan werd hij keeperstrainer. Eerst bij FC Eindhoven en sinds 2007 bij SC Heerenveen.
Van der Sleen was op een leeftijd van 37 de oudste debutant in de Eredivisie.
[bewerken] Nabijgelegen kernen
[bewerken] Zie ook
[bewerken] Bronnen
- ↑ Omroep Brabant. (2008). Wintelre viert Torenfeesten in Dickensstijl.
- ↑ Omroep Brabant. (2010). Scrooge en Dickensfestijn in Wintelre - fotoserie.
[bewerken] Externe links
|
Plaatsen in de gemeente Eersel | |
|---|---|---|
|
Hoofdplaats: Eersel Overige dorpen: Duizel · Knegsel · Steensel · Vessem · Wintelre |
||
