Libertaire Partij (Nederland)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Libertaire Partij
Logo
Personen
Partijvoorzitter Paul Schreurs
Partijleider Robert Valentine
Geschiedenis
Opgericht 1993
Algemene gegevens
Actief in Nederland
Richting Progressief rechts
Ideologie Libertarisme
Waaronder:
Kleuren Blauw
Jongerenorganisatie JL (Jonge Libertariërs)
Wetenschappelijk bureau Bernard de Mandeville Instituut
Internationale organisatie IALP
Europese organisatie EPIL
Website stemLP.nl
Portaal  Portaalicoon   Politiek
Nederland

De Libertaire Partij (LP), opgericht als Libertarische Partij, is een Nederlandse politieke partij van libertaire signatuur. Zij streeft naar "een vrije wereld; een wereld waarin niemand wordt gedwongen zijn of haar leven en eigendom op te offeren ten gunste van anderen"[1] en gaat hierbij uit van het non-agressieprincipe.

Geschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

Oprichting[bewerken | brontekst bewerken]

De LP werd opgericht in 1993 door Barthold van Doorn, Hub Jongen, en Stefan van Glabbeek. Zij waren sympathisanten van het in de jaren zeventig gestichte Libertarisch Centrum Nederland en waren zeer betrokken bij het libertarische medium de Vrijbrief. Ze vonden via dat medium de benodigde hulp om de partij op te starten. Bij de vorming daarvan lieten ze zich vooral inspireren door de Amerikaanse LP.[2]

Landelijke verkiezingen[bewerken | brontekst bewerken]

De partij deed vier keer mee aan de Tweede Kamerverkiezingen.

1994[bewerken | brontekst bewerken]

Ondanks de beperkte aanhang waar de partij mee begon, en de beperkte bekendheid van het libertarisme in Nederland, deed de partij direct mee aan de Tweede Kamerverkiezingen van 1994. Het doel was destijds niet directe zetelwinst, maar bovenal om media-aandacht te vergaren voor de ideologie, zodat vier jaar later een serieuze poging voor een zetel kon worden gedaan. Er werden uiteindelijk 2.754 stemmen behaald, 0,03% van alle uitgebrachte stemmen. De partij heeft niet deelgenomen aan de Kamerverkiezingen van 1998.

2012[bewerken | brontekst bewerken]

Het succes van de libertarische presidentskandidaat Ron Paul in de Verenigde Staten had de nodige fondsen en sympathisanten binnengebracht in Nederland. De tijd was daardoor rijp voor deelname aan de verkiezingen. De partij wilde "een echt liberaal alternatief" in de verkiezingen zijn gezien de "forse lastenverhogingen" die de andere liberale partijen hadden doorgevoerd.[3] Op 7 juli 2012 werd in Utrecht de kandidatenlijst voor de Tweede Kamerverkiezingen 2012 vastgesteld, waarbij Toine Manders tot lijsttrekker werd verkozen.

Bij de verkiezingen op 12 september 2012 behaalde de LP uiteindelijk 4.163 stemmen, ofwel 0,05% van het totaal aantal stemmen. Sinds 2012 maakt de LP een groei door en zijn er diverse lokale afdelingen opgezet.

2017[bewerken | brontekst bewerken]

Bij de Tweede Kamerverkiezingen in 2017 deed de Libertarische Partij opnieuw mee, nu met Robert Valentine als lijsttrekker. De LP diende kandidatenlijsten in alle kieskringen, behalve in Zwolle, Haarlem, Den Helder en de BES eilanden. De uitslag was teleurstellend, slechts 1.492 stemmen (0,01%).

2021[bewerken | brontekst bewerken]

Bij de Tweede Kamerverkiezingen van 2021 werd er opnieuw een gooi gedaan naar een Kamerzetel. De LP diende kandidatenlijsten in alle kieskringen. Robert Valentine was opnieuw lijsttrekker. Ook deze verkiezingen liepen niet uit op een succes: de partij kreeg 5.546 stemmen (0,05%) en kreeg geen zetel.

Lokale en provinciale verkiezingen[bewerken | brontekst bewerken]

In 2013 deed de LP mee aan 2013 mee aan herindelingsverkiezingen in Leeuwarden. Op 19 maart 2014 deed de partij mee bij de verkiezingen in 9 gemeenten.[4] Er werden geen zetels gehaald.

In 2015 nam de LP deel aan de verkiezingen voor de Provinciale Staten op 18 maart 2015 in de provincies Friesland, Zuid-Holland, Utrecht, Noord-Brabant en Gelderland. In geen van de provincies werden zetels gewonnen.

In 2018 deed de partij mee in drie gemeenten, namelijk Rijswijk, Dalfsen en Stichtse Vecht. In geen van de gemeenten werd een zetel gewonnen.

Volksvertegenwoordigers[bewerken | brontekst bewerken]

Verschillende leden van de LP zijn verkozen geweest via andere partijen. Zo was LP-lid Stefanie Vulders lid van de raadsfractie van PrO Oisterwijk, totdat zij zich afsplitste vanwege inhoudelijke meningsverschillen.[5][6] Deze zetel ging weer verloren bij de herindelingsverkiezingen in november 2020, toen Vulders met haar nieuw opgerichte partij WIJ! Oisterwijk geen zetels behaalde.[7] In Rijswijk is LP-lid Romy de Man fractievoorzitter van Onafhankelijk Rijswijk[8].

Beginselen en standpunten[bewerken | brontekst bewerken]

Ideologie[bewerken | brontekst bewerken]

De oorspronkelijke Libertarische Partij (1993-2016) was een partij die bestond uit minarchisten en anarcho-kapitalisten. In navolging van het ideologisch libertarisme en het non-agressieprincipe, stelde de partij dat individuele mensenrechten zoals recht op leven, vrijheid en eigendom onder geen enkele voorwaarde geschonden mochten worden. De partij wilde de rol van de overheid daarom minimaliseren tot het waarborgen van deze rechten en streefde naar een Nachtwakersstaat. Toine Manders was politiek leider van de partij van 1994 tot 2014.

Toine Manders werd opgevolgd door Victor van der Sterren voor een korte periode, Van der Sterren werd opgevolgd door Jasper de Groot. Met De Groot was sprake van een nieuw bestuur.

Robert Valentine is sinds 2016 politiek leider. Tot in 2021 tevens partijvoorzitter. Onder zijn bewind is de partij een meer klassiek-liberale koers gaan varen en positioneert zij zich als een partij voor verregaande decentralisatie volgens het subsidiariteitsbeginsel.

De partij stelt uitgebreide economische hervormingen voor, waaronder een negatieve inkomstenbelasting in de vorm van een voorwaardelijk basisinkomen[9], het beperken van de loon- en inkomstenbelasting, meer mogelijkheden tot het kiezen van een passende zorgverzekeraar en een onderwijsbudget voor scholieren en studenten.

De LP houdt Nederland in de Europese Unie. Daarbij wil zij echter wel EU drastisch hervormen tot een evenbeeld van de Europese Vrijhandel Associatie (EVA): een Unie enkel gebaseerd op vrijhandel en vrij verkeer van personen.

De partij is tegen privileges voor migranten, maar ook tegen strengere immigratiewetten. De partij stelt voor de verblijfsvergunning te vervangen door een werkvergunning, zodat migranten direct mogen werken. Migranten kunnen in dit scenario geen aanspraak maken op sociale zekerheid vanuit de overheid, totdat zij het Nederlanderschap hebben verkregen.

Libertarisme[bewerken | brontekst bewerken]

De LP stoelt haar programma op het libertarisme, een politieke ideologie die streeft naar zo groot mogelijke individuele vrijheid en een zo klein mogelijke overheid. Elk individu heeft het recht op zijn of haar leven (zelfbeschikkingsrecht) en vrijheid. Daaruit volgt het recht op de vruchten van de eigen arbeid. Dit recht op de vruchten van eenieders arbeid vormt samen met het homesteading principe (de eerste die een ongebruikt stuk natuur productief gebruikt (bijvoorbeeld door voedsel te verbouwen op ongebruikt land) verwerft daarmee het eigendom van dat stuk natuur) het libertair eigendomsrecht. In de libertaire filosofie mag niemand deze individuele rechten (leven, vrijheid, en eigendom) schenden. Dat principe gaat ook op voor de overheid (het non-agressieprincipe). De maximale rol die de overheid mag vervullen is er een waarin zij niets anders doet dan het waarborgen van deze rechten (de nachtwakersstaat). De LP streeft er dan ook naar om de overheid tot deze rol te beperken.

Non-agressieprincipe[bewerken | brontekst bewerken]

De LP wijst het initiëren van geweld om politieke, maatschappelijke of sociale doelen te bereiken principieel af. Onder het initiëren van geweld rekent de partij ook de meeste verplichtingen, reguleringen, en belastingheffingen van de overheid, omdat wanneer een individu er niet aan voldoet, hij of zij met geweld van zijn of haar vrijheid of eigendom beroofd zal worden. Regelgeving van de overheid die volgens de partij niet als initiatie van geweld kan worden beschouwd zijn enkel die regels die vrijheid en eigendom beschermen, aangezien het afdwingen van deze wetten reactief geweld in plaats van initiatie van geweld inhoudt.

Programma[bewerken | brontekst bewerken]

De LP maakt zich sterk voor een kleine, efficiënte en faciliterende overheid, waarbij de vrijheid van burgers zo groot mogelijk blijft. De programmapunten bij de belangrijkste thema’s zijn:

  • Een voorwaardelijk basisinkomen
  • Het verlagen van belastingen met 20% op de korte termijn
  • Minder bureaucratie en regelgeving
  • Overheid terug naar kerntaken
  • Nieuwe Nederlanders krijgen direct een werkvergunning in plaats van een bijstandsuitkering
  • Defensie is voor de verdediging van Nederland en bondgenoten. Buitenlandse militaire interventie stoppen
  • Liberalisering van het drugsbeleid, softdrugs decriminaliseren
  • Verregaande decentralisatie van bevoegdheden van de Rijksoverheid naar gemeenten. Zoveel mogelijk beleid uitvoeren op lokaal niveau
  • Meer mogelijkheden tot het kiezen van een passende zorgverzekeraar en zorgverzekering. Ook de vrije keuze om je niet te verzekeren
  • Een onderwijsbudget voor scholieren en studenten in plaats van subsidiëring van onderwijsinstellingen (vouchersysteem)
  • De LP houdt Nederland graag in de Europese Unie. Daarbij wil zij echter wel EU drastisch hervormen tot een evenbeeld van de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA): een Unie enkel gebaseerd op vrijhandel en vrij verkeer van personen en goederen

Organisatie[bewerken | brontekst bewerken]

Het landelijk bestuur bestaat sinds 7 oktober 2017 uit voorzitter Robert Valentine, secretaris Stefan Gaillard en penningmeester Tom Wentzel. Op 20 oktober 2018 tijdens de Algemene Ledenvergadering in het teken van het 25 jarig bestaan van de partij, trad Jeroen Weber toe als Algemeen Bestuurslid.

Op 18 mei 2019 is Willem Buising toegetreden als Algemeen Bestuurslid, Tom Wentzel verkozen tot secretaris en heeft Stefan Gaillard besloten verder te gaan als Algemeen Bestuurslid.

Sinds 12 juni 2021 bestaat het bestuur uit voorzitter Paul Schreurs, secretaris ad interim en penningmeester Tom Wentzel en bijzitter en aspirant secretaris Rik Kleinsmit.

Naast het bestuur heeft de partij meerdere organen. Ze heeft vaste commissies en werkgroepen, gemeentelijke afdelingen, een wetenschappelijk bureau (het Bernhard de Mandeville Instituut).

Internationaal maakt de partij onderdeel uit van de European Party for Individual Liberty (EPIL) en International Alliance of Libertarian Parties (IALP).

Sinds 1 november 2016 is er een officiële jongerenorganisatie, 'Jonge Libertariërs'.[10]

Verkiezingen[bewerken | brontekst bewerken]

Tweede Kamer[bewerken | brontekst bewerken]

Jaar Lijsttrekker Stemmen Percentage Zetels Kandidaten
1994 Toine Manders 2.754 0,03% 0 Manders als enige kandidaat
2012 Toine Manders 4.163 0,05% 0 Kandidatenlijst
2017 Robert Valentine 1.492 0,01% 0 Kandidatenlijst
2021 Robert Valentine 5.546 0,05% 0 Kandidatenlijst

Provinciale Staten[bewerken | brontekst bewerken]

Provinciale Staten verkiezingen 2015
Provincie Stemmen Percentage Zetels
Friesland 408 0,15% 0
Gelderland 1.008 0,13% 0
Noord-Brabant 1.483 0,18% 0
Utrecht 627 0,13% 0
Zuid-Holland 2.143 0,18% 0
Totaal 4.661 0,08% 0

Gemeenteraden[bewerken | brontekst bewerken]

Gemeenteraadsverkiezingen 2014
Gemeente Stemmen Percentage Zetels
Leeuwarden 224 0,7% 0
Amsterdam 667 0,2% 0
Rotterdam 405 0,2% 0
Den Haag 414 0,2% 0
Arnhem 219 0,4% 0
Leiden 128 0,2% 0
Almelo 196 0,8% 0
Utrecht 331 0,2% 0
Oegstgeest 117 1,1% 0
Totaal 3.344 0,05% 0
Gemeenteraadsverkiezingen 2018
Gemeente Stemmen Percentage Zetels
Stichtse Vecht 437 1,5% 0
Dalfsen 141 1,0% 0
Rijswijk 342 1,6% 0

Leden[bewerken | brontekst bewerken]

Ereleden[bewerken | brontekst bewerken]

  • Paul Schreurs
  • Otto Vrijhof

De ereleden werden op het congres van 7 juli 2012 benoemd vanwege hun hulp om de partij van 1994 tot 2012 voort te zetten tijdens haar 'winterslaap'.

Het ledenaantal van de LP is sinds 2012 sterk gegroeid van 27 in april 2012 tot circa 550 in het derde kwartaal van 2021.

Bekende ondersteuners[bewerken | brontekst bewerken]

Publicist en financieel analist Willem Middelkoop gaf op 21 augustus 2012 middels een tweet een stemadvies om bij de verkiezingen op de LP te stemmen. In 2014 adviseerde Daniël van der Stoep, van de partij Artikel 50, mensen daar waar het mogelijk was op de LP te stemmen.[11] Auteur Arno Wellens was bij de verkiezingen in 2021 lijstduwer voor de LP.[12]

Externe link[bewerken | brontekst bewerken]

Noten[bewerken | brontekst bewerken]

  1. LP. Verkiezingsprogramma 2012-2017. https://web.archive.org/web/20180413043112/http://pubnpp.eldoc.ub.rug.nl/FILES/root/verkiezingsprogramma/TK/libertapart2017/LibPartij2017.pdf
  2. Lucardie, A.P.M. (1994). Binnenkomers en buitenstaanders: Een onderzoek naar partijen die in 1994 hun entree in de Tweede Kamerverkiezingen trachtten te maken. http://dnpp.eldoc.ub.rug.nl/FILES/root/jb-dnpp/jb94/lucardie.pdf
  3. De LP neemt deel aan de Tweede-Kamerverkiezingen, LP, 8 juni 2012
  4. de LP doet op 19 maart mee in 9 gemeenten, website LP, 9 februari 2014
  5. Tacken, Tom, Stefanie Vulders, kersverse libertariër, soleert erop los in de gemeenteraad van Oisterwijk. bd.nl. Brabants Dagblad (8 november 2019). Geraadpleegd op 26 oktober 2020.
  6. Tacken, Tom, Stefanie Vulders, die huilend gemeenteraad verliet, breekt met PrO in Oisterwijk: ‘Misschien politieke zelfmoord’. bd.nl. Brabants Dagblad (24 januari 2020). Geraadpleegd op 26 oktober 2020.
  7. PGB is de grootste in Oisterwijk, maar grote winnaar is de VVD die van 4 naar 6 gemeenteraadszetels stijgt. bd.nl. Brabants Dagblad (18 november 2020). Geraadpleegd op 19 november 2020.
  8. (nl) de Man, Romy, Kandidatenlijst. Libertaire Partij. Geraadpleegd op 14 januari 2021. "(...) ik ben ik [sic] volksvertegenwoordiger en fractievoorzitter van Onafhankelijk Rijswijk in de gemeenteraad van Rijswijk."
  9. (nl) Voorwaardelijk basisinkomen. StemLP. Geraadpleegd op 9 augustus 2021.
  10. Het feest kan beginnen: de LP lanceert eigen jongerenbeweging, Jonge Libertariërs
  11. Oproep via Twitter
  12. (nl) Kandidatenlijst. StemLP. Geraadpleegd op 13 februari 2021.