Leeuwarden (gemeente)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Leeuwarden
Ljouwert
Gemeente in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van de gemeente Leeuwarden Wapen van de gemeente Leeuwarden
(Details) (Details)
Locatie van de gemeente Leeuwarden (gemeentegrenzen CBS 2016)
Situering
Provincie Friesland
Coördinaten 53° 12′ NB, 5° 47′ OL
Algemeen
Oppervlakte 166,99 km²
- land 151,70 km²
- water 15,29 km²
Inwoners (30 april 2017) 108.768? (717 inw./km²)
Bestuurscentrum Leeuwarden
Belangrijke verkeersaders A31 N31 A32 N32 N355 N357 N359 N383
Station(s) Leeuwarden,
Leeuwarden Achter de Hoven,
Leeuwarden Camminghaburen,
Grou-Jirnsum
Politiek
Burgemeester (lijst) Ferd Crone (PvdA)
Zetels
Gemeenteraad
PvdA
CDA
D66
VVD
Gemeentebelangen Leeuwarden
PAL/GroenLinks
FNP
ChristenUnie
Verenigd Links - Feriene Lofts

39
12
6
4
4

4
4
2
2

1
Economie
Gemiddeld inkomen (2012) € 28.700 per huishouden
Gem. WOZ-waarde (2014) € 135.000
WW-uitkeringen (2014) 47 per 1000 inw.
Overig
Postcode(s) 8900 - 9089
Netnummer(s) 058 en 0566
CBS-code 0080
CBS-wijkindeling zie wijken en buurten
Website www.leeuwarden.nl
Bevolkingspiramide van de gemeente Leeuwarden
Bevolkingspiramide (2008)
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Satellietfoto Leeuwarden, linksboven Vliegbasis Leeuwarden
De gemeente Leeuwarden in 1866
Topografische gemeentekaart van Leeuwarden, oktober 2016

Leeuwarden (Geluidsfragment uitspraak (info / uitleg)) (Stadsfries: Liwwadden of Leewadden; Fries: Ljouwert (Geluidsfragment uitspraak (info / uitleg))) is een gemeente in het noorden van de Nederlandse provincie Friesland. De gemeente heeft in totaal 108.768 inwoners per 30 april 2017 (bron: CBS) en is hiermee qua inwonertal de 25e gemeente van Nederland en na Groningen de tweede grootste gemeente van Noord-Nederland. Leeuwarden heeft een oppervlakte van 167,10 km², waarvan 15,25 km² water.

De hoofdplaats van de gemeente is de gelijknamige stad Leeuwarden. De stad zelf telt ongeveer 96.000 inwoners per 1 januari 2016.

Kernen[bewerken]

De gemeente Leeuwarden telt met ingang van 1 januari 2014 19 officiële kernen, waarvan de stad Leeuwarden verreweg de grootste is. Per die datum werd de gemeente Leeuwarden opgeheven, per dezelfde datum werd een nieuwe gemeente Leeuwarden ingesteld, bestaande uit het grondgebied van de opgeheven gemeente Leeuwarden, uitgebreid met het grootste deel van de op die dag eveneens opgeheven gemeente Boarnsterhim[1]. Voor de dorpen die eerder tot Boarnsterhim behoorden is de Friese naam de officiële. Eerder werd door de gemeente Leeuwarden ook Wijtgaard al officieel verfriest tot Wytgaard.

In 2018 zal de gemeente Leeuwarderadeel en een deel van de gemeente Littenseradiel worden toegevoegd aan Leeuwarden.

Stad en dorpen[bewerken]

Aantal inwoners per woonkern op 1 januari 2012:

Nederlandse naam Stadsfriese naam Friese naam Inwoners
Leeuwarden Liwwadden Ljouwert 95.949
Grouw n.v.t. Grou 5.757
Goutum n.v.t. Goutum 2.565
Warga n.v.t. Wergea 1.660
Irnsum n.v.t. Jirnsum 1.292
Wirdum n.v.t. Wurdum 1.040
Roordahuizum n.v.t. Reduzum 1.096
Wartena n.v.t. Warten 948
Wijtgaard Wytgaard Wytgaard 590
Lekkum n.v.t. Lekkum 425
Snakkerburen n.v.t. Snakkerbuorren 225
Hempens n.v.t. Himpens 155
Idaard n.v.t. Ideard 96
Friens n.v.t. Friens 89
Swichum n.v.t. Swichum 50
Warstiens n.v.t. Warstiens 41
Aegum n.v.t. Eagum 28
Teerns n.v.t. Tearns 16

Bron: CBS

Overige officiële kern:

In juni 2007 is door de gemeentelijke naamgevingscommissie overigens vastgesteld dat Miedum officieel als dorp moet worden aangemerkt, terwijl Snakkerburen een buurtschap is. Dit zou blijken uit een document uit 1975.[2] De hieronder genoemde buurtschappen hebben geen officiële status.

Buurtschappen[bewerken]

Naast deze officiële kernen bevinden zich in de gemeente de volgende buurtschappen:

Bevolkingsgroei[bewerken]

Vanaf de jaren ´80 heeft Leeuwarden een groeiende bevolking na een dip in de jaren ´70 van de vorige eeuw.

  • 1960 - 82.649
  • 1970 - 88.688
  • 1980 - 84.518
  • 1990 - 85.570
  • 2000 - 88.887
  • 2010 - 94.073
  • 2011 - 94.838
  • 2012 - 95.321
  • 2013 - 95.949
  • 2014 -107.412 (na gemeentelijke herindeling)

Bron: CBS Statline

Aangrenzende gemeenten[bewerken]

   Aangrenzende gemeenten   
 Het Bildt   Leeuwarderadeel   Tietjerksteradeel 
 Menameradiel  Brosen windrose nl.svg  Smallingerland 
 Littenseradeel   Súdwest-Fryslân
De Friese Meren 
 Heerenveen 

Bestuur en politiek[bewerken]

De gemeenteraad van Leeuwarden bestaat uit 39 zetels. Hieronder staat de samenstelling van de gemeenteraad sinds 2006:

Gemeenteraadszetels
Partij 2006 2010 2014
PvdA 15 11 12
CDA 5 5 6
D66 0 2 4
VVD 4 5 4
Gemeentebelangen Leeuwarden 2 4 4
PAL/GroenLinks 4 5 4
FNP 1 1 2
ChristenUnie 2 2 2
Verenigd Links - Feriene Lofts - - 1
SP 4 2 -
Totaal 37 37 39

College van burgemeester en wethouders[bewerken]

Het college van B&W wordt sinds 2014 gevormd door een coalitie van PvdA, CDA en Pal/GroenLinks.

Zie ook Lijst van burgemeesters van Leeuwarden
  • Gemeentesecretaris: Reindert Hoek

Monumenten[bewerken]

In de gemeente zijn er een aantal rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten, en oorlogsmonumenten, zie: