Naar inhoud springen

Friens

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Friens
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Friens (Friesland)
Friens
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Leeuwarden Leeuwarden
Coördinaten 53° 6′ NB, 5° 48′ OL
Algemeen
Oppervlakte 3,17[1] km²
- land 3,09[1] km²
- water 0,07[1] km²
Inwoners
(2023-01-01)
85[1]
(27 inw./km²)
Woning­voorraad 31 woningen[1]
Overig
Postcode 9009
Netnummer 0566
Woonplaatscode 2527
Belangrijke verkeersaders A32 N354
Foto's
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland

Friens is een dorp in de gemeente Leeuwarden, in de Nederlandse provincie Friesland. Friens ligt tussen Grouw, Irnsum en Roordahuizum, en grofweg tussen de Kromme Grouw, de Moezel, de N354, het Zwin en de A32.

Friens heeft een open karakter en dorpskern. In 2023 telde het dorp 85 inwoners. Het dorpsgebied was ooit wat groter. Het dorp vormt een gezamenlijke gemeenschap met de omliggende dorpen Roordahuizum, Idaard en Aegum.

Geschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

Het dorp is ontstaan op een terp aan de rand van Middelzee. De terp is in de 19e eeuw deels afgegraven.

De oudst bekende vermelding van de plaats is uit de 13e eeuw toen het als Frenigge werd vermeld. In 1410 werd het dorp vermeld als Frenze, in 1436 als to Freentze, in 1438 als to Friense en Freenze, in 1505 als Freens, in 1579 en 1786 als Friens.

De plaatsnaam verwijst mogelijk naar de persoon Frana, of naar frâna; Oudfries voor een persoon of heer die vertegenwoordiger was van een graaf of schout. Het dorp kende tot in 19e eeuw de Beslinga State, maar na het overleden van de laatste bewoner konden er geen kopers worden gevonden en werd de state afgebroken.

Tot de gemeentelijke herindeling in 1984 maakte Friens deel uit van de voormalige gemeente Idaarderadeel. Daarna maakte het deel uit van de gemeente Boornsterhem. Op 1 januari 2014 werd deze gemeente opgeheven, waarop Friens onderdeel werd van de gemeente Leeuwarden.

Kerk van Friens

Kerk[bewerken | brontekst bewerken]

De hervormde kerk van Friens stamt uit 1795 maar is gebouwd op de funderingen van een 13e-eeuwse kerk die op de terp stond. De kerk is ook vooralsnog het enige rijksmonument van Friens.

Cultuur en sport[bewerken | brontekst bewerken]

Het dorp heeft een eigen dorpshuis, It Lokaeltsje. Friens heeft verder een Toneelvereniging Tusken Swin en Moezel en een eigen ijsclub. De organisatie Swen.Swette, organiseert culturele evenementen in de dorpen Friens, Aegum, Roordahuizum en Idaard.

Onderwijs[bewerken | brontekst bewerken]

Het dorp heeft een tijdje een eigen basisschool gehad maar deze moest uiteindelijk sluiten. In eerste instantie gingen de kinderen van het dorp zowel naar Irnsum en Roordahuizum[2], maar met de komst van een bus gaan de meeste kinderen in Roordahuizum naar school.

Jabikspaad[bewerken | brontekst bewerken]

De oostelijke route van het Jabikspaad, de Friese pelgrimsroute naar Santiago de Compostella, gaat door Friens. Het Jabikspaad is 130 kilometer lang en loopt van Sint Jacobiparochie naar Hasselt.

Bevolkingsontwikkeling[bewerken | brontekst bewerken]

1999 2002 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2012 2018 2019 2021
92 87 88 89 91 92 90 78 89 85 90 90

Geboren[bewerken | brontekst bewerken]

Externe link[bewerken | brontekst bewerken]

Zie de categorie Friens van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.