Warga

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Warga
Wergea
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van Warga Wapen van Warga
Details Details
Warga (Friesland (hoofdbetekenis))
Warga
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Leeuwarden Leeuwarden
Coördinaten 53° 9′ NB, 5° 51′ OL
Algemeen
Inwoners (2018) 1700
Overig
Postcode 9005
Netnummer 058
Belangrijke verkeersaders N31
Foto's
Dorpsbeeld
Dorpsbeeld
De Palmabrug
De Palmabrug
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland

Warga (officieel, Fries: Wergea) is een dorp in de gemeente Leeuwarden, in de Nederlandse provincie Friesland.

Het ligt ten noorden van Grouw en ten zuiden van de stad Leeuwarden, tussen Swichum en Wartena. Door het dorp stroomt de Wargaastervaart, met ook een aantal havens eraan. Aan het noordelijke dorpsgebied loopt de N31. Niet ver van het dorp, ten zuidoosten ligt het Nationaal Park De Oude Venen.

In 2018 telde het dorp 1700 inwoners. Onder het dorp vallen ook de buurtschappen Angwier, Domwier en Naarderburen. Aan de zuidwestkant van de dorpskern ligt de droogmakerij Wargaastermeer, dat ook wel een eigen gemeenschap vormt.

Geschiedenis[bewerken]

Warga is ontstaan op een terp te midden van de meren het Wargastermeer, het Jorniahuistermeer en het Hempensermeer. De bewoonde terp bleef in het begin relatief klein maar de 15e eeuw groeide het tot een groter dorp uit.

Het werd dan ook meer een vaartdorp, maar was ook over land te bereiken. In de 12e eeuw werd de plaats vermeld als Wartengahe in een kopie van een document van 944. In 1441 werd het vermeld als Werraga, in 1465 als Warraghae, in 1474 als Warregae en in 1579 als Werrega. De plaatsnaam duidt op het feit dat het dorp (ga) was van of gesticht door de persoon Warte.

Tot de gemeentelijke herindeling in 1984 maakte Warga deel uit van de toenmalige gemeente Idaarderadeel, die toen opging in de gemeente Boornsterhem. Op 1 januari 2014 is deze gemeente opgeheven, waarop Warga onderdeel is geworden van de gemeente Leeuwarden.

In 1989 werd door de gemeente Boornsterhem de officiële naam van de plaats gewijzigd in het Friestalige Wergea. In de gemeente Leeuwarden zijn de Nederlandse plaatsnamen de officiële, behalve voor de plaatsen die werden overgenomen werden van de opgeheven gemeente Boornsterhem, waarbij de officiële status van de Friestalige namen werd gehandhaafd.

Beschermd dorpsgezicht[bewerken]

Verder is een deel van Warga een beschermd dorpsgezicht, een van de beschermde stads- en dorpsgezichten in Friesland. Verder zijn er in het dorp 17 rijksmonumenten.

Kerken[bewerken]

Het dorp kent een drietal kerken, de Sint Martinuskerk uit 1863, de hervormde kerk uit 1877 en de Gele Eker uit 1863.

De Gele Heker
De Tjasker Warga

Molen[bewerken]

Bij Warga staan twee poldermolens, de Hempenserpoldermolen en een paaltjasker.

Sport[bewerken]

Het dorp kent de multisportvereniging UDI (gymnastiek en volleybal), de Tennisvereniging Warga, de kaatsvereniging 't Oosten, de voetbalvereniging VV Warga, de watersportvereniging WWS en ijsclub De Wergeaster Reed.

Cultuur[bewerken]

Multifunctionee Centrum De Bidler, in de voormalige hervormde kerk

Het dorp heeft zowel een eigen dorpshuis Us Doarpshûs geheten, als het Multifunctioneel Centrum De Bidler, in de voormalige hervormde kerk. Het dor0p kent verder het kinderkoor Sjong en de toneelvereniging Halbertsma.

Jaarlijks vind ook het openluchtspel plaats in het dorp.

Onderwijs[bewerken]

Het dorp heeft een eigen basisschool, de IBS de Twamester

Bevolkingsontwikkeling[bewerken]

1999 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2012 2018
1711 1669 1638 1588 1598 1615 1622 1611 1640 1660 1700

Bekende (ex-)inwoners[bewerken]

Beeld ter ere van het werk van Nienke van Hichtum

Warga is ook bekend geworden door de schrijfster Nienke van Hichtum, die het boek Afke's tiental heeft geschreven. Een beeldhouwwerk, gemaakt door Suze Boschma-Berkhout, voorstellende het kinderrijke Wargaaster gezin van Sjoerd en Harmke Feenstra-Tuinstra, dat als voorbeeld diende voor het boek, is in het centrum te vinden.

Johan van der Veen en Mirjam Timmer van Twarres komen uit Warga.

Geboren in Warga[bewerken]

Overleden in Warga[bewerken]

Externe link[bewerken]