Wartena

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Wartena
Warten
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van Wartena Wapen van Wartena
Details Details
Wartena (Friesland (hoofdbetekenis))
Wartena
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Leeuwarden Leeuwarden
Coördinaten 53° 9′ NB, 5° 54′ OL
Algemeen
Inwoners (BAG, 2019) 900[1]
Overig
Postcode 9003
Netnummer 058
Woonplaatscode 2541
Belangrijke verkeersaders N31
Foto's
Zicht op Wartena (2007)
Zicht op Wartena (2007)
Plaatsnaambord Warten.JPG
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland

Wartena (officieel, Fries: Warten) is een dorp in de gemeente Leeuwarden, in de Nederlandse provincie Friesland.

Het ligt ten zuidoosten van de stad Leeuwarden. Het dorp ligt aan beide zijde van de Wartenaagsterwijd, die het Langdeel via de Rogsloot verbindt met het Prinses Margrietkanaal en de Langesloot. Die laatste verbindt het dorp met het natuur- en watersportgebied Nationaal Park De Oude Venen, dat deels binnen het dorpsgebied valt.

Het samen komen van deze waters wordt de Kruiswaters (Fries: de Krúswetters) genoemd. Aan de Rogsloot zit de Jachthaven Wartena. In 2018 telde het dorp 900 inwoners. Onder het dorp valt ook de buurtschap Midsburen.

Geschiedenis[bewerken]

Ondanks het feit dat het lang een vaartdorp was is het ontstaan op een terp, die al bewoond werd voor het jaar 1000, en was het vooral op de landbouw gericht. Pas in de 19e eeuw werd het dorp via goede verbindingswegen over land bereikbaar. Een eeuw later is het zich meer gaan richten op het toerisme.

De oudste vermelding dateert uit 1412 als het al vermeld werd als Wartena. In 1538 werd het vermeld als to Warthena en in 1579 als Wartna. De plaatsnaam verwijst naar het geslacht/de familie Wartena.

Tot de gemeentelijke herindeling in 1984 maakte Wartena deel uit van de toenmalige gemeente Idaarderadeel, die toen opging in de gemeente Boornsterhem. Op 1 januari 2014 is deze gemeente opgeheven, waarop Wartena onderdeel is geworden van de gemeente Leeuwarden.

In 1989 werd door de gemeente Boornsterhem de officiële naam van de plaats gewijzigd in het Friestalige Warten. In de gemeente Leeuwarden zijn de Nederlandse plaatsnamen de officiële, behalve voor de plaatsen die overgenomen werden van de opgeheven gemeente Boornsterhem, waarbij de officiële status van de Friestalige namen werd gehandhaafd.

Kerk[bewerken]

De huidige Hervormde kerk dateert van 1770. Bij de bouw werd kap van de middeleeuwse voorganger hergebruikt.

Molens[bewerken]

Ten zuidoosten van het dorp staat in het Nationaal Park De Oude Venen de molen De Ikkers, een oorspronkelijk uit de achttiende eeuw daterende spinnenkopmolen. In de buurt staat een romp van de molen Polder 80, wat ook een spinnenkopmolen was. Deze molen uit de 19e eeuw werd in 1952 voor deel gesloopt waardoor er alleen nog een romp over is.

Dieper in het nationale park staat de Windmotor Hooidamsloot.

Scheepswerf[bewerken]

In de buurtschap, Midsburen, van het dorp was vanaf 1907 een scheepswerf gevestigd waar onder andere skûtsjes, sleepboten en coasters werden gebouwd. Ook MS Sier werd hier gebouwd. In 2003 ging de werf failliet.

Veerpont[bewerken]

Vanuit de Jachthaven Wartena kan men met het op zonne-energie varende fiets- en voetveer "De Oerhaal" het Nationaal Park De Oude Venen bereiken. Het hierop aansluitende (fiets)pad gaat langs het water van de Langesloot richting Eernewoude.

Sport[bewerken]

Samen met de dorpen Akkrum, Grouw en Roordahuizum heeft het sinds 2012 de korfbalvereniging Mid-Fryslân.

Onderwijs[bewerken]

Het dorp heeft een eigen basisschool, De Finne geheten.

Bevolkingsontwikkeling[bewerken]

1999 2002 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2012 2018
988 997 1022 1014 998 1003 996 991 948 905

Geboren in Wartena[bewerken]

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]