Oud-Beijerland

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Oud-Beijerland
Gemeente in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van de gemeente Oud-Beijerland Wapen van de gemeente Oud-Beijerland
(Details) (Details)
Locatie van de gemeente Oud-Beijerland (gemeentegrenzen CBS 2016)
Situering
Provincie Vlag Zuid-Holland Zuid-Holland
Coördinaten 51° 48′ NB, 4° 24′ OL
Algemeen
Oppervlakte 19,61 km²
- land 18,75 km²
- water 0,86 km²
Inwoners (30 april 2017) 24.167? (1289 inw./km²)
Bestuurscentrum Oud-Beijerland
Belangrijke verkeersaders N217
Politiek
Burgemeester (lijst) Jon Hermans-Vloedbeld (VVD)
Economie
Gemiddeld inkomen (2012) € 39.400 per huishouden
Gem. WOZ-waarde (2014) € 227.000
WW-uitkeringen (2014) 31 per 1000 inw.
Overig
Postcode(s) 3260-3263
Netnummer(s) 0186
CBS-code 0584
CBS-wijkindeling zie wijken en buurten
Amsterdamse code 11301
Website www.oud-beijerland.nl
Bevolkingspiramide van de gemeente Oud-Beijerland
Bevolkingspiramide (2008)
Foto's
De haven van Oud-Beijerland
De haven van Oud-Beijerland
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Topografische gemeentekaart van Oud-Beijerland, maart 2017

Oud-Beijerland (Geluidsfragment uitspraak (info / uitleg)) is een gemeente in Zuid-Holland. Het gelijknamige dorp is qua inwoneraantal de grootste plaats in de Hoeksche Waard. Het aantal inwoners per 30 april 2017 bedroeg 24.167 (bron: CBS).

Oud-Beijerland is een agrarische gemeente, maar ook een forensendorp. Het heeft bovendien een regionale centrumfunctie. Het dorp is gelegen aan het Spui en aan de Oude Maas en heeft een jachthaven.

Geschiedenis[bewerken]

Na de Sint Elisabethsvloed in 1421 veranderden grote delen van Putten en de Groote Waard in een gebied van kleiplaten en gorzen, die bij hoog water regelmatig overspoelden. Hierdoor was het gebied nauwelijks door mensen bewoond. In de eeuwen na de ramp werden stukken land weer omdijkt.

Oud-Beijerland is in 1559 door graaf Lamoraal van Egmont gesticht als Beierland, vernoemd naar diens vrouw Sabina van Beieren. Egmont verwierf na de dood van zijn broer Karel in 1541 de rechten van het gebied, en liet het in 1557 bedijken. Vanaf de al bestaande Stougjesdijk werden de nieuwe dijken Oostdijk, Molendijk, Zinkwegsedijk, Vuurbakensedijk, en Beijerlandsedijk aangelegd. Deze polder kreeg de lange naam Beijerland, Moerkerken, Cromstrijen en de Greup. Rond 1624 kwamen er de kleine polders Bosschenpolder en Nieuwlandpolder nog bij.

In 1582 veranderde de naam van het dorp in Oud-Beijerland, ter onderscheiding van het nieuwe dorp Nieuw-Beijerland dat enkele kilometers westwaarts werd gesticht.

Lamoraal van Egmont heeft niet lang van zijn bezit kunnen genieten. In 1568 werd hij op bevel van koning Philips II op de Markt te Brussel onthoofd, samen met de graaf van Horne. De executie leidde tot groot protest en wordt wel beschouwd als het definitieve begin van de gewapende Nederlandse Opstand.

In 1604 kreeg het dorp de kerktoren en een luidklok ten geschenke van Sabina van Egmond, dochter van Lamoraal van Egmont en Sabina van Beieren. Sabina van Egmond had toen inmiddels de rechten op Beijerland geërfd en was daarmee vrouwe van Beijerland geworden. Na haar overlijden in 1614 werd ze op haar verzoek begraven in de dorpskerk. De rechten op Beijerland gingen vervolgens over op Sabina's broer Karel. Hij verkocht deze rechten in 1619 aan de Staten van Holland en West-Friesland.

In 1622 werd het Dorpshuis over de Vliet gebouwd. Vanuit dit gebouw bestuurden schout en schepenen en sprak de vierschaar recht. Het gebouw, vandaag de dag beter bekend onder de naam Oude Raadhuis, is een rijksmonument. Tot diep in de jaren zeventig van de 20e eeuw zetelde het gemeentebestuur van Oud-Beijerland er.

Oud-Beijerland werd al snel na haar ontstaan een van de belangrijkste handelsplaatsen van de Hoeksche Waard. Het dorp leefde van handel, landbouw en visserij. De rijkdom die dit bracht is nog terug te vinden in de statige herenhuizen langs de Vliet en aan de Havendam. In de haven was het vaak een drukte van belang. De suikerfabriek, een sigarenfabriek, een cementfabriek, een paling- en zalmrokerij en andere bedrijven zorgden vanaf de negentiende eeuw bovendien voor veel industriële activiteit in het centrum.

Met de komst van de Barendrechtse brug in 1888 en de RTM stoomtram naar Rotterdam in 1898 ontstonden heuse vervoersstromen en een sterk verbeterde verbinding met de omliggende gebieden. Daarmee kregen ook de handel en industrie een nieuwe impuls. Eind jaren zestig werd de Heinenoordtunnel geopend ter vervanging van de verouderde Barendrechtse brug, terwijl de tramlijn al in 1956 was stilgelegd.

De meeste industrieën zijn inmiddels uit het centrum verdwenen. Veel bedrijven uit Oud-Beijerland en omgeving vestigden zich op de bedrijventerreinen De Bosschen en De Hoogerwerf.

Winkelen en wonen[bewerken]

In de decennia na de oorlog is het dorp flink gegroeid, van een kleine zevenduizend inwoners in de jaren veertig naar ruim vierentwintigduizend inwoners anno 2017. De nieuwbouwwijken, zonder hoogbouw, zijn ruim van opzet. Er is veel groen en de speelgelegenheden voor kinderen hebben veel aandacht gekregen.

Oud-Beijerland heeft een centrumfunctie in de Hoeksche Waard op het gebied van wonen, winkelen, werk en onderwijs. Het karakteristieke centrum telt circa 130 detailhandelszaken en 30 horecazaken. Het centrum kampt, net als veel andere winkelgebieden in Nederland, met problemen zoals leegstand. Om die problemen tegen te gaan wordt gewerkt aan een 'Masterplan Centrum 2025' en zijn inmiddels bijvoorbeeld al grote historische muurschilderingen aangebracht om het centrum te verfraaien.[1][2]

Recente grootschalige projecten in het dorp zijn de bouw van nieuwbouwwijk Poortwijk (1995-heden) met meer dan 1500 woningen en woonzorgcomplex Rembrandt (2015-heden) met bijna 200 appartementen en 68 woningen. Verder wordt er momenteel verkennend onderzoek gedaan naar de realisatie van een theater of multifunctioneel zalencentrum.[3]

Om de gemeente aantrekkelijk te houden als vestigingsplaats biedt Oud-Beijerland een starterslening aan nieuwkomers op de woningmarkt.

Vervoer[bewerken]

Oud-Beijerland ligt aan de provinciale weg N217, die het dorp in het oosten verbindt met de A29 bij de Heinenoordtunnel en in het westen met het veer van Nieuw-Beijerland naar Spijkenisse. De N217 vormt ook een groot gedeelte van de rondweg van Oud-Beijerland, die een ontsluiting vormt voor de wegen binnen het dorp.

Er zijn busverbindingen met Rotterdam Zuidplein, Kralingse Zoom, Spijkenisse en de meeste plaatsen in de Hoeksche Waard.

Er is een veerpont van Oud-Beijerland naar Rhoon en naar Spijkenisse.

In de zomer van 2017 stopte de Waterbus Haringvliet Expeditie voor het eerst ook in Oud-Beijerland.[4] De vaarverbinding naar en over het Haringvliet maakt onderdeel uit van het Droomfondsproject Haringvliet. Dit project is in het leven geroepen om het natuurgebied Haringvliet een ecologische en economische impuls te geven.

Overige kernen[bewerken]

Greup is een dijkdorp dat gedeeltelijk binnen de gemeente Oud-Beijerland ligt. Het overige gedeelte behoort toe aan de gemeente Binnenmaas.

De Zinkweg ligt tussen Oud-Beijerland en Nieuw-Beijerland in. Het is een lange dijk, beginnend in het centrum van Oud-Beijerland, in de polder tussen beide dorpen. In de Tweede Wereldoorlog was er de Verzetsgroep Zinkweg, die het de Duitse bezetter moeilijk maakte. Anno 2017 is de dijk nog voornamelijk bekend van de voetbalclub die er resideert, de VV Zinkwegse Boys, uitkomend in de derde klasse van de KNVB.

Aan het eind van de Zinkweg (vanaf Oud-Beijerland gezien) loopt de dijk uit op Het Vuurbaken. In feite niets meer dan een stukje Zinkweg, maar dan met een kromming in de dijk.

Kerken[bewerken]

Oud-Beijerland kent een groot aantal kerken. Opvallend is de grote Hervormde Gemeente en de vele reformatorische kerken, onder meer een Gereformeerde Gemeente (891 leden), een Hersteld Hervormde Kerk (729 leden) en een Oud Gereformeerde Gemeente in Nederland (120 leden). Daarnaast kent Oud-Beijerland meerdere Evangelische Gemeenten, waarvan de EGHW (Evangelische Gemeente Hoeksche Waard) de grootste is (650 leden).

Politiek[bewerken]

De gemeenteraad van Oud-Beijerland bestaat uit 19 zetels. Hieronder staat de samenstelling van de gemeenteraad sinds 1998:

Gemeenteraadszetels
Partij 1998 2002 2006 2010 2014
BINT 8 6 3 3 5
PvdA 2 2 4 2 1
SGP 2 3 3 3 3
VVD 2 3 3 3 2
CDA 2 2 2 2 2
GroenLinks 1 1 2 2 1
ChristenUnie 1 1 2 2 2
D66 1 1 - 2 3
Totaal 19 19 19 19 19

Het college bestaat uit een coalitie van BINT, CDA, en combinatiepartij SGP/CU. Vanaf 26 september 2016 is Jon Hermans-Vloedbeld waarnemend burgemeester.

Sinds 1 oktober 2005 maakt Oud-Beijerland deel uit van de Commissie Hoeksche Waard, een regionaal samenwerkingsverband op het gebied van ruimtelijke ordening, huisvesting, economie, infrastructuur, landschap, recreatie en samenleving.

Stedenbanden[bewerken]

Oud-Beijerland heeft stedenbanden met

Cultuur[bewerken]

Raadhuis Klassiek was een jaarlijks terugkerend klassiek concert in het centrum van Oud-Beijerland. Het orkest bestond uit leden van het Rotterdams Philharmonisch Orkest. Het concert werd georganiseerd door leden van de werkgroep Raadhuis Klassiek. In 2015 vond de 25ste en laatste editie plaats.[5]

Sinds 2007 vindt jaarlijks een cultureel festival plaats in het Laningpark onder de naam 'De Parkdagen'. Dit festival biedt een podium voor verenigingen, instellingen en inwoners van de Hoeksche Waard.

In het centrum van Oud-Beijerland is een cultuurroute uitgestippeld. Met behulp van een kaartje (af te halen bij het VVV-kantoor of te downloaden via het internet) en het scannen van QR-codes bij monumenten en bijzondere locaties, kan men meer te weten komen over Oud-Beijerland.[6]

Oude Raadhuis, gebouwd in 1622.

Monumenten[bewerken]

De gemeente telt 28 rijksmonumenten en verder zijn er een diverse gemeentelijke en oorlogsmonumenten, zie:

Kunst in de openbare ruimte[bewerken]

In de gemeente Oud-Beijerland zijn diverse beelden, sculpturen en objecten geplaatst in de openbare ruimte, zie:

Onderwijsinstellingen[bewerken]

Scholen voor middelbaar onderwijs[bewerken]

Trivia[bewerken]

  • Ter ere van het 450-jarig bestaan van Oud-Beijerland in 2009 is er een herdenkingsmunt geslagen: het Lamoraaltje, genoemd naar graaf Lamoraal van Egmond.[7]

Geboren[bewerken]

Aangrenzende gemeenten[bewerken]

   Aangrenzende gemeenten   
 Nissewaard   Albrandswaard    
   Brosen windrose nl.svg  Binnenmaas 
 Korendijk      Cromstrijen 

Afbeeldingen[bewerken]

Externe link[bewerken]