Purmerend (gemeente)
Zie Purmerend (doorverwijspagina) voor andere betekenissen van Purmerend.
Gemeente in Nederland  | |||
|---|---|---|---|
.svg) | |||
| Situering | |||
| Provincie | Noord-Holland | ||
| Coördinaten | 52°30'18,000"NB, 4°57'51,001"OL | ||
| Algemeen | |||
| Oppervlakte | 96,63 km² | ||
| - land | 93,73 km² | ||
| - water | 2,9 km² | ||
| Inwoners (30 sep 2025) |
96.109? (1025 inw./km²) | ||
| Bestuurscentrum | Purmerend | ||
| Belangrijke verkeersaders |     | ||
| Station(s) | Purmerend, Purmerend Weidevenne, Purmerend Overwhere | ||
| Politiek | |||
| Burgemeester (lijst) | Ellen van Selm (D66) | ||
| Economie | |||
| Gemiddeld inkomen (2023) | € 39.000 per inwoner | ||
| Gem. WOZ-waarde (2024) | € 394.000 | ||
| WW-uitkeringen (2023) | 11 per 1000 inw. | ||
| Overig | |||
| Postcode(s) | 1440-1448, 1481AR | ||
| Netnummer(s) | 0299 | ||
| CBS-code | 0439 | ||
| CBS-wijkindeling | zie wijken en buurten | ||
| Amsterdamse code | 11066 | ||
| Website | www.purmerend.nl | ||
 Bevolkingspiramide (2023) | |||
| |||
Purmerend (ⓘ) is een gemeente in de regio Waterland in de Nederlandse provincie Noord-Holland. De gemeente heeft op 30 september 2025 96.109 inwoners en een totale oppervlakte van 96,63 km², waarvan 93,73 km² land en 2,9 km² water.[1]
De gemeente Purmerend maakt deel uit van de Vervoerregio Amsterdam, waar met omliggende gemeenten afspraken worden gemaakt over zaken als infrastructuur en openbaar vervoer. De stad Purmerend is de hoofdplaats van de gemeente.
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]De colleges van de gemeentes Purmerend en Beemster sloten op 4 september 2018 een bestuurlijk akkoord om per 1 januari 2022 te fuseren. In 2020 stelden de gemeenteraden het herindelingsadvies vast voor de nieuwe gemeente Purmerend. De definitieve zienswijze en het herindelingsadvies zijn in juni 2020 door Gedeputeerde Staten vastgesteld en vervolgens toegezonden aan de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Het desbetreffend wetsvoorstel is op 11 februari 2021 aangenomen door de Tweede Kamer en op 25 mei 2021 door de Eerste Kamer.[2]
Geografie
[bewerken | brontekst bewerken]Plaatsen in de gemeente
[bewerken | brontekst bewerken]Naast de stad Purmerend omvat de gemeente de volgende plaatsen:
- Purmer (gedeeld met de gemeenten Waterland en Edam/Volendam)
- Purmerbuurt (een kruispuntdorp in het oosten van de gemeente nabij het Purmerbos)
- Middenbeemster
- Noordbeemster
- Westbeemster
- Zuidoostbeemster
Omliggende gemeenten
[bewerken | brontekst bewerken]| Aangrenzende gemeenten | ||||
|---|---|---|---|---|
 Alkmaar |
 Koggenland |
 Edam-Volendam | ||
 |
||||
 Wormerland |
||||
 Landsmeer |
 Waterland | |||
Politiek
[bewerken | brontekst bewerken]
Samenstelling gemeenteraad
[bewerken | brontekst bewerken]De Purmerendse gemeenteraad heeft totaal 37 zetels, verdeeld over 11 politieke partijen. Hieronder de behaalde zetels per partij bij de gemeenteraadsverkiezingen sinds 1998 (dikgedrukt partijen die onderdeel uitmaken van de coalitie):
| Partij | 1998 | 2002 | 2006 | 2010 | 2014 | 2018 | 2021 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Stadspartij-Beemster Polder Partij (tot 2021: Stadspartij Purmerend) |
4 | 5 | 2 | 3 | 8 | 6 | 9 |
| PvdA | 8 | 5 | 9 | 6 | 4 | 3 | 5 |
| VVD | 10 | 7[a] | 6[b] | 7 | 4 | 4 | 4 |
| CDA | 3 | 4 | 3 | 3 | 3 | 4 | 3 |
| Ouderenpartij AOV Purmerend-Beemster (tot 2021: Ouderenpartij AOV Purmerend) |
2 | 2 | 3 | 3 | 4 | 3 | 3[c] |
| D66 | 2 | 1 | 1 | 3 | 5 | 4 | 3[d] |
| GroenLinks | 4 | 3 | 2 | 2 | 2 | 4 | 3 |
| PVV | - | - | - | - | - | 3[e] | 2 |
| FVD | - | - | - | - | - | - | 2 |
| Leefbaar Purmerend | - | 8 | 5[f] | 3 | 3 | 3 | 1[c] |
| Gemeentebelangen Purmerend | - | - | - | - | - | [g] | 1[d] |
| PB21 | - | - | - | - | - | - | 1 |
| SP | - | - | 4[h] | 2 | - | 3[g][i] | - |
| Trots op Nederland | - | - | - | 3 | 2[j] | - | - |
| Totaal | 33 | 35 | 35 | 35 | 35 | 37 | 37 |
| Opkomst (%) | 54,0 | 55,3 | 53,5 | 48,2 | 47,0 | 48,8 | 32,4 |
Politieke ontwikkelingen
[bewerken | brontekst bewerken]1998-2002
[bewerken | brontekst bewerken]Coalitie en oppositie
- Coalitie: PvdA, VVD (18/33 zetels)
- Oppositie: GroenLinks, Stadspartij, CDA, AOV, D66 (15/35 zetels)
2002-2006
[bewerken | brontekst bewerken]Coalitie en oppositie
- Coalitie: Leefbaar Purmerend, VVD, CDA, GroenLinks (22/35 zetels)
- Oppositie: PvdA, Stadspartij, AOV (13/35 zetels)
2006-2010
[bewerken | brontekst bewerken]Coalitie en oppositie
- Coalitie: PvdA, VVD, CDA, AOV (21/35 zetels)
- Oppositie: SP, Leefbaar Purmerend, Stadspartij, GroenLinks, D66 (14/35 zetels)
2010-2014
[bewerken | brontekst bewerken]Coalitie en oppositie
- Coalitie: VVD, PvdA, CDA, Stadspartij (19/35 zetels)
- Oppositie: D66, Leefbaar Purmerend, AOV, TON, SP, GroenLinks (16/35 zetels)
2014-2018
[bewerken | brontekst bewerken]Coalitie en oppositie
- Coalitie: Stadspartij, VVD, AOV, CDA, D66 (24/35 zetels)
- Oppositie: PvdA, Leefbaar Purmerend, GroenLinks, TON, Lijst van Damme (11/35 zetels)
Na de gemeenteraadsverkiezingen van 2014 werd de Stadspartij de grootste partij met 8 zetels. Ze vormden een coalitie met VVD, AOV, D66 en het CDA.[21] D66 werd echter in mei 2016 uit de coalitie gezet door de andere partijen na onenigheid over of er wel of geen hotel moet komen in het Beusebos.[22] In januari 2018 ontstond in het college ruzie over de hoogte van een appartementencomplex in de Purmerendse binnenstad, waarna het CDA door de overgebleven Stadspartij, VVD en AOV uit het college werd gezet. Tussen januari 2018 en de installatie van het nieuwe college na de raadsverkiezingen in dat jaar, had de coalitie geen meerderheid meer in de gemeenteraad.[23]
2018-2022
[bewerken | brontekst bewerken]Coalitie en oppositie
- Coalitie: Stadspartij, CDA, D66, AOV, PvdA (20/37 zetels).
- Oppositie: GroenLinks, Gemeentebelangen Purmerend, Partij voor socialer Purmerend, PVV, Leefbaar Purmerend, VVD, Hart van Purmerend (17/37 zetels)
Bij de verkiezingen van 2018 deed de PVV voor het eerst mee aan de gemeenteraadsverkiezingen in Purmerend en behaalde drie zetels. De Stadspartij bleef de grootste partij, maar verloor wel twee zetels. Het duurde tot vlak voor de zomer om een nieuwe coalitie rond te krijgen. Sinds de zomer van 2018 bestaat het Purmerendse college uit Stadspartij, CDA, D66, PvdA en AOV. In januari 2019 liet burgemeester Don Bijl weten zijn lidmaatschap van de VVD te hebben opgezegd.[24]
De belangrijkste discussies in de eerste jaren van deze periode gingen over woningbouw. Er vonden soms felle discussies plaats tussen partijen die pleitten voor een groter aantal sociale huurwoningen (bv. Gemeentebelangen Purmerend), partijen die het collegebeleid steunden (bv. PvdA) en partijen die helemaal geen vooraf vastgelegd percentage sociale woningbouw wilde (bv. Leefbaar Purmerend). Ook discussies over thema's als duurzaamheid en parkeren werden veel gevoerd. Vooral ook over het gebruik van biomassa waren vaak discussies.[25]
De colleges van Beemster en Purmerend hebben op 4 september 2018 een bestuurlijk akkoord gesloten om per 1 januari 2022 te fuseren door middel van een gemeentelijke herindeling. Op 27 februari 2020 hebben de gemeenteraden van Beemster en Purmerend het herindelingsadvies vastgesteld.[26] De herindelingsverkiezingen voor de gemeenteraad van Purmerend vinden dan ook plaats op 24 november 2021 in plaats van in het voorjaar van 2022, wanneer de reguliere raadsverkiezingen in de andere gemeenten worden gehouden.
In oktober 2020 werd het project Aardgasvrij Purmerend landelijk nieuws. Er zouden veel problemen zijn en het project zou zijn stilgelegd. Volgens de wethouder was daar geen sprake van.[27] Het leidde tot een interpellatiedebat en een motie van wantrouwen, die uiteindelijk door de hele oppositie werd gesteund.[28]
2022-heden
In de periode vanaf 2022 zijn verschillende overstappen geweest van partijen. Zo voegde raadslid Frank Schaaij zich bij Gemeentebelangen Purmerend, na zijn afsplitsing van de lokale D66-fractie (die daardoor na de gemeenteraadsverkiezingen met 2 in plaats van 3 zetels in de gemeenteraad kwamen). Ook stopte Chris Boer als raadslid van Leefbaar Purmerend om wethouder te worden namens Ouderenpartij AOV Purmerend-Beemster, en stapte zijn opvolger Kathleen Visser over naar de fractie van dezelfde partij. Daarmee verdween Leefbaar Purmerend uit de gemeenteraad en blijven er 11 fracties over. Later stapte Melvin Smid uit de Stadspartij-Beemster Polder Partij en Henk Grader uit de Ouderenpartij AOV Purmerend-Beemster. Zij gingen allebei als zelfstandig raadslid verder in de oppositie.
Vervoerregio Amsterdam
[bewerken | brontekst bewerken]Purmerend maakte van 2006 tot en met 2016 deel uit van de Stadsregio Amsterdam (tot en met 2014 was dit een plusregio). Sinds 1 januari 2017 is dit verband verder gegaan als de Vervoerregio Amsterdam (VRA).
De VRA is een bestuurlijk samenwerkingsverband van veertien gemeenten in de regio Amsterdam en heeft een aantal (wettelijke) regionale verkeer- en vervoertaken, waaronder het opdrachtgeverschap van het openbaar vervoer in de concessies Amstelland-Meerlanden (inclusief Schiphol), Zaanstreek-Waterland en Amsterdam. Daarnaast is de Vervoerregio verantwoordelijk voor het realiseren en verbeteren van de infrastructuur voor auto, OV en fiets.
De regioraad van de vervoerregio is het belangrijkste bestuursorgaan van de Vervoerregio Amsterdam. De raad telt vijftig leden die (naar inwoneraantal) zijn afgevaardigd door de veertien gemeentebesturen. Purmerend wordt door vijf raadsleden vertegenwoordigd.
De vertegenwoordiging van Purmerend bestaat uit de volgende afgevaardigden:
| Naam | Functie | Partij |
|---|---|---|
| Wout Zeekant | Raadslid | Stadspartij-Beemster Polder Partij |
| Peter de Waal | Raadslid | PvdA |
| Henk Grader | Raadslid | AOV |
| Jordi Albers | Raadslid | Gemeentebelangen |
| Carla Brocken-Swart | Raadslid | GroenLinks |
Cultuur
[bewerken | brontekst bewerken]Monumenten
[bewerken | brontekst bewerken]In de gemeente is een aantal rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten en oorlogsmonumenten, zie:
Kunst in de openbare ruimte
[bewerken | brontekst bewerken]In de gemeente zijn diverse beelden, sculpturen en objecten geplaatst in de openbare ruimte, zie:
Externe links
[bewerken | brontekst bewerken]- Officiële website van de gemeente Purmerend
- Statistieken over Purmerend
- Toekomstig Purmerend fusiewebsite
- ↑ In 2003 stapte VVD-raadslid Henk Heida uit de fractie, en ging hij zelfstandig verder.
- ↑ In november 2008 stapte VVD-raadslid Wiegel uit de fractie, en ging hij zelfstandig verder.[3]
- 1 2 Op 28 maart 2024 verliet Leefbaar Purmerend-raadslid Boer de raad. Hij werd opgevolgd door het nieuwe raadslid Visser, die zitting nam namens de Ouderenpartij AOV Purmerend-Beemster. Hierdoor verdween Leefbaar uit de raad.[4]
- 1 2 Al voor de installatie van de nieuwe gemeenteraad in 2022, splitste D66-verkozene Schaaij zich af, en ging hij verder als onafhankelijke fractie.[5] Op 29 november 2023 sloot hij zich aan bij Gemeentebelangen Purmerend.[6]
- ↑ Op 10 januari 2019 werd de PVV-fractie opgesplitst, waarbij er twee zetels gingen naar de fractie PVV-Soenjoto/Van Dongen, en één naar de fractie PVV-Moinat.[7] Op 27 mei dat jaar werd PVV-Moinat aangewezen als de PVV-fractie, en ging PVV-Soenjoto/Van Dongen verder als de Lijst Soenjoto/Van Dongen.[8] Op 30 augustus dat jaar fuseerde de Lijst Soenjoto/Van Dongen met Gemeentebelangen Purmerend tot Gemeentebelangen 4.0.[9] Op 10 september werd deze fusie teruggedraaid.[10] Op 27 september gingen Soenjoto en Van Dongen verder onder de naam Hart van Purmerend.[11]
- ↑ In november 2008 stapte Leefbaar-raadslid Theuns uit de fractie, en ging hij zelfstandig verder.[12]
- 1 2 In maart 2019 splitsten twee SP-raadsleden zich af, en gingen zij verder onder de naam Gemeentebelangen Purmerend.[13][14] Op 30 augustus dat jaar fuseerde Gemeentebelangen Purmerend met de Lijst Soenjoto/Van Dongen tot Gemeentebelangen 4.0.[9] Op 10 september werd deze fusie teruggedraaid.[10]
- ↑ In juni 2008 verliet SP-raadslid Van Bekkum de raad.[15] Zij werd opgevolgd door het nieuwe raadslid Bödeker, die zitting nam als onafhankelijke fractie.[16] In augustus 2009 wijzigde de Lijst Bödeker haar naam naar Purmerend Sociaal.[17][18]
- ↑ Op 1 juli 2020 ging SP-raadslid De la Haye zelfstandig verder, onder de naam Partij voor socialer Purmerend. Hierdoor verdween de SP uit de raad.[19]
- ↑ In maart 2014 splitste het raadslid Van Damme zich af van TROTS, waardoor de partij één zetel overhield.[20]
- Referenties
- ↑ CSB StatLine - Opendata databank van het CBS
- ↑ Herindeling van de gemeenten Beemster en Purmerend. www.eerstekamer.nl.
- ↑ Wiegel uit VVD-fractie!. Stadspartij P93 (27 november 2008). Geraadpleegd op 8 oktober 2025.
- ↑ Besluiten gemeenteraad: benoemingen, burgerinitiatief. Gemeente Purmerend (29 maart 2024). Geraadpleegd op 4 oktober 2025.
- ↑ Eline Ploch, Frank Schaaij neemt D66-zetel mee naar eigen fractie: “Ik ben gisteren uit de partij gezet”. Regio Purmerend (11 december 2021). Geraadpleegd op 4 oktober 2025.
- ↑ Besluiten genomen in de openbare gemeenteraadsvergadering van de gemeente Purmerend van 30 november 2023 (PDF). Geraadpleegd op 4 oktober 2025.
- ↑ Eline Ploch, PVV Purmerend splitst zich af in twee verschillende fracties. Regio Purmerend (11 januari 2019). Geraadpleegd op 6 oktober 2025.
- ↑ Vergadering Gemeenteraad 27-05-2019. Gemeente Purmerend. Geraadpleegd op 6 oktober 2025.
- 1 2 Eline Ploch, Oud PVV’ers en oud SP’ers samen in een nieuwe politieke partij. Regio Purmerend (30 augustus 2019). Geraadpleegd op 7 oktober 2025.
- 1 2 Gemeentebelangen na amper een week al verder zonder Soenjoto en Van Dongen. NH Nieuws (12 september 2019). Geraadpleegd op 6 oktober 2025.
- ↑ Robert Jan van der Woud, Purmerendse raadsleden Van Dongen en Soenjoto verder onder naam Hart van Purmerend. Noordhollands Dagblad (21 september 2019). Geraadpleegd op 7 oktober 2025.
- ↑ Raadslid Theuns (LP2001) ‘stapt over’ naar VVD. Stadspartij P93 (25 november 2008). Geraadpleegd op 8 oktober 2025.
- ↑ Eline Ploch, 2 raadsleden SP Purmerend stappen uit partij. Regio Purmerend (30 maart 2019). Geraadpleegd op 6 oktober 2025.
- ↑ Afvallige SP'ers gaan verder als Gemeentebelangen Purmerend. NH Nieuws (3 april 2019).
- ↑ Esther van Bekkum stopt met raadswerk. SP Purmerend (2 juni 2008). Gearchiveerd op 20 mei 2012.
- ↑ Opvolgster Esther van Bekkum niet in SP fractie. SP Purmerend (25 juni 2008). Gearchiveerd op 3 augustus 2008.
- ↑ Nieuwe fractie in Purmerendse gemeenteraad. Stadspartij Purmerend (19 augustus 2009). Geraadpleegd op 8 oktober 2025.
- ↑ Een relletje. Stadspartij Purmerend (5 september 2009). Geraadpleegd op 8 oktober 2025.
- ↑ SP Purmerend uit gemeenteraad: “Hofleverancier van afsplitsingen” Regiopurmerend.nl, 25 juni 2020. Geraadpleegd op 29 juni 2020.
- ↑ Fractie Trots Purmerend al uit elkaar voor beëdiging. RTV Noord-Holland (27 maart 2014). Geraadpleegd op 7 oktober 2025.
- ↑ Gemeente Purmerend heeft nieuw college van Burgemeester en Wethouders[dode link]. raad.purmerend.nl. Geraadpleegd op 16 januari 2018.
- ↑ D66 uit coalitie gezet, rtvpurmerend.nl, 10 mei 2016
- ↑ Coalitiepartijen zetten CDA uit college Purmerend, nhnieuws.nl, 12 januari 2018
- ↑ Waarom een VVD’er na een halve eeuw (!) partij verlaat, AD.nl, 10 januari 2019
- ↑ Verhit debat over biowarmte, gbpurmerend, 31 oktober 2019
- ↑ Historisch besluit fusie Beemster en Purmerend nieuwsbericht gemeente Purmerend d.d. 28 februari 2020
- ↑ Verklaring van Pieter Jan Marcus over zijn redenen om ontslag te nemen als burgemeester van Leiden. Dutch Pamphlets Online. Geraadpleegd op 29 oktober 2020.
- ↑ Motie van wantrouwen tegen Van Meekeren (D66) | GBPurmerend.nl. Gemeentebelangen Purmerend (29 oktober 2020). Geraadpleegd op 29 oktober 2020.
· 
· 
· · · · · · 