CERN

	CERN
	Bestand:CERN-logo.jpg
	Luchtfoto van de gebouwen van CERN
Opgericht	29 september 1954
Voorzitter	Rolf-Dieter Heuer
Doel	Onderzoek naar elementaire deeltjes
Aantal leden	20 leden (landen)
Aantal werknemers	ca 3000 (voltijds) + 6500 betrokken wetenschappers
Hoofdkantoor	Genève. Zwitserland
	Website
Portaal	Wetenschap & Technologie

██ Landen die CERN hebben opgericht

██ Landen die later bij CERN zijn gekomen

CERN is een Europese organisatie die fundamenteel onderzoek doet naar elementaire deeltjes. De organisatie is gehuisvest ten westen van Genève op de grens van Frankrijk en Zwitserland.

Geschiedenis[bewerken]

CERN was oorspronkelijk een afkorting voor Conseil Européen pour la Recherche Nucléaire (Europese Raad voor Kernonderzoek). Op 29 september 1954 werd de akte getekend die de raad ophief en verving door l'Organisation européenne pour la Recherche nucléaire (De Europese organisatie voor kernonderzoek). Niet veel later bleek dat ook deze naam de lading niet echt meer dekte (hoewel deze tot nog toe wel behouden is gebleven) en tegenwoordig wordt naar het CERN verwezen met: Laboratoire européen pour la physique des particules (Europees laboratorium voor deeltjesfysica). De naam CERN is al die jaren behouden gebleven als eigennaam voor het instituut en is tegenwoordig dus geen afkorting meer.

Bij CERN werken (in 2003) zo'n 3000 mensen voltijds. Ongeveer 6500 wetenschappers (van 500 universiteiten uit 80 landen) werken aan experimenten die bij CERN worden uitgevoerd. De experimenten worden uitgevoerd in een van de 6 deeltjesversnellers. Het doel van die experimenten is inzicht te krijgen in hoe de materie is opgebouwd: uit welke deeltjes bestaat de materie en wat zijn de krachten die de deeltjes bij elkaar houden.

Het wereldwijde web (www) ontstond bij CERN als een uitvinding van twee informatici, de Engelsman Tim Berners-Lee en de Belg Robert Cailliau.

Het onderzoek wordt gedaan door deeltjesversnellers, waarmee men deeltjes met grote snelheid (bijna de lichtsnelheid) op elkaar laat botsen. Tijdens de botsing vallen de deeltjes uit elkaar in elementaire deeltjes zoals quarks. Op deze manier hoopt men theorieën te vinden die de 4 fundamentele krachten (elektromagnetische kracht, zwaartekracht, zwakke kernkracht en de sterke kernkracht) kunnen verklaren uit één elementaire kracht.

In augustus 2008 werd de Large Hadron Collider of LHC in gebruik genomen, de grootste deeltjesversneller ter wereld. Met die versneller hoopt men het higgsboson te vinden. Het higgsboson is een deeltje dat andere deeltjes massa geeft en is het laatste nog niet waargenomen deeltje van het standaardmodel van de materie.

Door een fout in de elektrische verbindingen tussen enkele supergekoelde magneten van de versneller ontstond er een lek waardoor vloeibaar helium wegstroomde. Dit had tot gevolg dat er in totaal 53 magneten vervangen moesten worden. Al met al leverde dit een vertraging van een jaar op.

Op 30 maart 2010 is het voor het eerst gelukt om de LHC op volle snelheid 2 stralen protonen op elkaar te laten botsen met een totale energie van 7 TeV (7 biljoen elektronvolt).

Op 22 september 2011 werd Einsteins relativiteitstheorie in de onzekerheid gesteld. Bij het CNGS-experiment, waarbij vanuit de LHC een neutrinobundel werd afgevuurd die 730 kilometer verderop in Gran Sasso (Italië) werd gemeten, leken de gegevens erop te wijzen dat de deeltjes sneller waren dan het licht. Omdat men geen fout in het eigen onderzoek kon vinden, verzocht men collega-onderzoekers uit de VS en Japan het experiment te herhalen.

Medio februari 2012 vonden wetenschappers toch een fout, namelijk in de apparatuur die gebruikt werd om de snelheid van neutrino's te meten. Een fout in de aansluiting van een gps-systeem lag aan de basis van de onwaarschijnlijk hoge meetwaarden.^[1] ^[2]

Leden[bewerken]

Het totaal aantal landen dat lid van CERN bedroeg 20 in 2003.

Oprichtende leden[bewerken]

Landen die CERN in 1954 hebben opgericht:

Toetredingen en uittredingen[bewerken]

Nadien traden er mutaties op:

Oostenrijk trad toe in 1959
Joegoslavië verliet CERN in 1961 en kreeg de status van waarnemer. Deze status werd in 1992 opgeschort omdat de VN een embargo tegen het land instelden.
Spanje trad toe in 1961, vertrok in 1969 en trad weer toe in 1983
Portugal trad toe in 1985
Finland en Polen traden toe in 1991
Hongarije trad toe in 1992
Tsjechië en Slowakije traden toe in 1993
Bulgarije trad toe in 1999

Waarnemende leden[bewerken]

CERN-leden (blauw) en waarnemers (rood: India, Israël, Japan, Rusland, Turkije en VS).

Naast leden kent het CERN ook een aantal "waarnemers" (observers). Deze staten mogen aanwezig zijn op de bestuursvergaderingen en ontvangen hiervoor de stukken, maar hebben geen stemrecht. Het betreft hier staten die geen lid kunnen of willen worden van CERN maar wel graag deel willen nemen. De huidige waarnemers zijn: