Cartoon Network

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Cartoon Network
Cartoon Network-logo sinds 17 november 2010
Cartoon Network-logo sinds 17 november 2010
Land Globaal
Uitzendgroep Turner Broadcasting System
Lancering 1 oktober 1992 (Amerika),

17 september 1993 (Engeland), 12 juli 1997 (Nederland)

Omroepsoort Commercieel
Genre Tekenfilms
Lijst van televisiezenders
Portaal  Portaalicoon   Televisie

Cartoon Network is een Amerikaans kabeltelevisienetwerk dat tekenfilms uitzendt. Het is eigendom van Turner Broadcasting System. Het originele Amerikaanse kanaal startte op 1 oktober 1992 met een aflevering van de Looney Tunes. Bekende eigen series van Cartoon Network zijn Dexter's Laboratory, Johnny Bravo, Cow and Chicken, Ed, Edd n Eddy en The Powerpuff Girls.

Geschiedenis[bewerken]

Op 17 september 1993 ging het van start met de Europese versie in het Engels, zonder ondertiteling. Door de jaren heen heeft Cartoon Network in Nederland en Vlaanderen een aantal veranderingen ondergaan.[1]

Er kwam een Nederlandse versie op 12 juli 1997 van 06.00 tot 00.00 uur. Sindsdien kwam er Nederlandse ondertiteling op Cartoon Network en enkele programma's kwamen met een Nederlandse nasynchronisatie.[2] De Nederlandse website werd opgericht op 1 februari 2000.[3] Op 13 april 2000 kwam de eerste uitgave van het Nederlandstalige ‘Cartoon Network Magazine’. Na elf nummers en één special stopte het weer.[4]

In het begin kwamen er slechts enkele programma’s in het Nederlands: de kleuterprogramma’s in de ochtend (onder de naam ‘Cartoon Club’[5]) samen met een paar andere tekenfilms zoals The Mask: The Animated Series en The Real Adventures of Jonny Quest. In het jaar 2000 kwam daar echter verandering in: alle Cartoon Cartoons kregen plots een Nederlandse nasynchronisatie, en later volgde ook Dastardly and Muttley in their Flying Machines en enkele Looney Tunes shorts. Op belangrijke uren kwamen deze tekenfilms met Nederlands stemmen, de rest van de dag zond men ze uit met ondertiteling.

De Nederlandse versie stopte op 1 augustus 2001 en werd vervangen door de Europese versie met een Nederlands ondertiteling- of audiospoor. Hierbij stopte Cartoon Network om 22.00 uur en waren alle reclames weer in het Engels.[6] De Cartoon Cartoons werden steeds minder in het Engels uitgezonden.

De reden waarom de Nederlandse versie werd beëindigd, is dat het Nederlandse Turner Broadcasting System bureau in Amsterdam ermee ophield. Alle twaalf werknemers werden ontslagen.[7]

Steeds meer analoge tv providers stopten met het aanbieden van Cartoon Network. Uiteindelijk verdween het in heel Nederland achter de decoder. De voormalige tv-zender Yorin zend sinds november 2001 verschillende eigen tekenfilms van Cartoon Network. Deze werden uitgezonden bij Yorkiddin (het jongerenblok) onder de naam Yorkiddin presents Cartoon Network.[1] Eind 2003 hield Yorkiddin hiermee op.

In Vlaanderen gebeurde ongeveer het omgekeerde. Vroeger zat Cartoon Network achter de decoder, maar in maart 2003 kwam de zender in het analoge zenderaanbod van Telenet terecht. Dit bedrijf bediende toen 70 procent van de Vlaamse huishoudens.[8]

Vanaf 1 april 2003 stopte Cartoon Network nog een uur vroeger: voortaan eindigden de uitzendingen al om 21.00 uur.[8] Het kreeg een nieuw logo op 21 april 2006. Oorspronkelijk kwamen alle programma's in het Nederlands of met Nederlandse ondertiteling, maar sinds 2007 kwam Atomic Betty (televisieserie) in het Engels zonder ondertiteling. In 2008 volgde ook Skunk Fu! en in 2009 Cartoon Network Dance Club (Zuid-Afrikaanse versie).

Merk op dat Atomic Betty en Skunk Fu! wel in het Nederlands werden uitgezonden op Jetix/Disney XD. Atomic Betty kwam ook in het Nederlands op VT4 en Skunk Fu! in het Engels met ondertiteling op 2BE.

UPC voegde op 25 april 2008 een optioneel Engels audiospoor toe aan Cartoon Network. Later volgden andere kabelbedrijven, zoals Telenet, Ziggo, Numericable en KPN.[9] Sinds begin 2010 waren de reclames weer in het Nederlands, maar de tekst op het scherm bleef Engels.

Op 17 november 2010 kwam er weer een Nederlandse versie. Die zond 24 uur per dag uit en had een nieuw logo. Alle reclames werden nu in het Nederlands uitgezonden (inclusief de tekst in beeld) en voor elk programma was er een Nederlandse nasynchronisatie aanwezig: de drie Engelse programma’s werden niet meer uitgezonden.[10]

Merk op dat sommige tv providers (zoals Belgacom, TV Vlaanderen en CanalDigitaal) de Europese versie van Cartoon Network bleven uitzenden tot 31 januari 2011. Dit was de laatste dag dat de Europese versie in het Nederlands uitzond. Sinds februari kreeg iedereen de Nederlandse Cartoon Network.[11]

Beide versies leken absoluut niet op elkaar. Hierdoor was er twee en een halve maand verwarring. Op de Europese versie ging Angelo Rules wat later in première dan op de Nederlandse versie. Wel zond het Batman: Mask of the Phantasm uit, met een gloednieuwe Nederlandse nasynchronisatie. De Nederlandse versie zond deze film een jaar later uit.

In 2010 werd Cartoon Network opnieuw een digitale zender, maar inmiddels keek meer dan 80 procent van de Belgen digitaal.[12] De zender is intussen weer in wat meer Nederlandse huishoudens te zien, maar nog steeds niet in zoveel als in het jaar 2000.

Sinds november 2011 kreeg Vlaanderen zijn eigen reclameblokken. De speelgoedreclames zijn specifiek voor Vlaanderen, terwijl de Cartoon Network-promo’s nog steeds dezelfde zijn als die in Nederland.[13] Nickelodeon, Nick Jr. en Disney Channel pakken dit duidelijk anders aan: ze hebben een zender voor Nederland en een andere voor Vlaanderen, voornamelijk omdat de Nederlandse en Vlaamse schoolvakanties niet overeenkomen. Alle andere kinderzenders volgen wel dezelfde strategie als Cartoon Network.

De verschillende era’s[bewerken]

De Nederlandse Cartoon Network heeft zes verschillende stijlen gehad, die era’s ('tijdperken') genoemd worden.

De 'Checkerboard' era (vanaf 17 september 1993)[bewerken]

Logo tot en met 20 april 2006

Cartoon Network begon in Europa op 17 september 1993. Dit was dan ook de allereerste stijl. Het werd zo genoemd omdat de meeste filmpjes tijdens deze era een dambordpatroon als achtergrond hadden. Ook het logo van Cartoon Network was gebaseerd op een dambord.

In deze periode zond Cartoon Network vooral herhalingen uit van oudere tekenfilms. Deze era is volledig gemaakt door het Amerikaanse bedrijf Hatmaker Studios. In de Verenigde Staten begon deze stijl al op 1 oktober 1992.

Op 17 juli 1997 ging de Nederlandse Cartoon Network van start.[2] De promo’s en filmpjes tijdens de reclame leken erg op die uit andere Europese landen, maar dan met Nederlandse teksten.

De Europese 'Powerhouse' era (vanaf 1999/2000)[bewerken]

Dit was de eerste stijl die exclusief was voor Europa. De filmpjes die het volgende programma aankondigden, leken vaak erg op een computerbeeld. Zo verscheen er vaak een computermuis op het scherm. Ook kwamen er veel korte filmpjes waarin het logo van de zender centraal stond, zoals bijvoorbeeld een Arkanoid-achtig spel waarin het dambordlogo blokje voor blokje werd weggekaatst.

Deze era is gemaakt door Cosgrove Hall Films uit het Verenigd Koninkrijk en is gebaseerd op de Amerikaanse Powerhouse era van het bedrijf Primal Screen.[14] De Amerikaanse versie starte op 16 juli 1997. De naam komt van het lied 'Powerhouse' van Raymond Scott, dat toen vaak op de zender te horen was.[15]

Op 1 augustus 2001 werd de Nederlandse Cartoon Network vervangen door de Europese versie. De reclames waren sindsdien in het Engels.[6]

De 'Cassilas' era (vanaf 2001/2002)[bewerken]

Dit is de tweede stijl die exclusief was voor Europa. Alle filmpjes bestonden uit een aantal blokjes (wat in het Spaans 'Cassilas' is). In ieder blokje stond een fragment uit een andere tekenfilm. Een bepaalde tekenfilmfiguur deed iets en wanneer die bepaalde handeling was afgelopen, werd het verder gezet door een andere tekenfilmfiguur in een aangrenzend blokje.

Zo ontstond er steeds een ingenieuze serie van handelingen en die kon soms enkele minuten duren. Deze filmpjes zijn gemaakt door het Spaanse bedrijf Ink Apache. Hiervoor kregen ze verschillende Promax Gold Awards, een prijs voor de beste design en marketing in de reclamebusiness.[16] Extra filmpjes werden bijgemaakt door het Britse bedrijf Yeti Motion Graphics Ltd,[17] maar deze bevatten geen blokjes.

Tijdens de aftiteling verschenen er blokjes met pijlen en tekenfilmfragmenten die aangaven wat de volgende tekenfilm was. Soms verschenen deze blokjes pas na de aftiteling. Tijdens het programma zelf gaf men dit aan met behulp van een klok, die vlak onder het dambordlogo in de rechterbovenhoek verscheen.

Deze stijl wordt in het Engels vaak de 'Blocks' era genoemd.

De 'City' era (vanaf 21 april 2006)[bewerken]

Logo tot en met 16 november 2010

Deze hele era speelde zich af in en een fictieve stad vol met alle tekenfilmfiguren van Cartoon Network. Bovendien kreeg de zender een nieuw logo.

Net na de aftiteling gaf een verkeerslicht aan wat het volgende programma was. Tijdens het programma zelf deed men dit met behulp van postzegels of notitieblaadjes, die in de linkerbovenhoek van het scherm verschenen.

Deze era is verzonnen door het Australische bedrijf Animal Logic.[18] In de Verenigde Staten ging het al in première op 14 juli 2004.

Later werden er enkele Europese filmpjes bijgemaakt door Ink Apache.[19]

De 'Arrow' era (vanaf 11 april 2009)[bewerken]

Dit is de derde stijl die exclusief was voor Europa. Tijdens de reclame verschenen er filmpjes vol met rode pijlen die in of uit het Cartoon Network-logo sprongen. Deze era is gemaakt door het Amerikaanse bedrijf Stardust[20], ook al werd het nooit in Amerika gebruikt.

Tegen het einde van een tekenfilm kwamen er onderaan het scherm rode pijlen die het volgende programma aangaven. Ook tijdens de aftiteling verschenen er links pijlen met dezelfde functie.

Er kwamen later ook filmpjes met kleine kleiachtige rode en zwarte wezens die uiteindelijk in bovenaanzicht het logo van de zender vormden. Deze werden gemaakt door het Zweedse bedrijf Meindbender.[21]

De 'Check It' era (vanaf 17 november 2010)[bewerken]

Cartoon Network kreeg nu opnieuw een volledig Nederlandse versie, met een gloednieuw logo. Deze era stelt een soort digitale wereld voor.

Het is verzonnen door het Amerikaanse bedrijf Brand New School[22] en ging in de Verenigde Staten in première op 29 mei 2010. Later werd het verdergezet door twee andere Amerikaanse bedrijven: Awesome Incorporated[23] en Impactist[24]. In Europa werd extra beeldmateriaal bijgemaakt door de Britse bedrijven Blue-Zoo[25] en Karrot[26] en het Zweedse Cinematic.[27]

In 2012 vierde Cartoon Network zijn twintigste verjaardag in de Verenigde Staten. Wereldwijd werden er nostalgische filmpjes uitgezonden die gemaakt waren door Primal Screen.[14] Deze filmpjes waren ook in Nederland te zien.

Externe links[bewerken]


Bronnen, noten en/of referenties
  1. a b Timeline: Turner Broadcasting System Europe LTD (europe.turnerinfo.com)
  2. a b DutchMedia Editie 56a/1997 – Cartoon Network NL digitaal op satelliet (sat-net.com)
  3. Spectaculaire stijging bezoekers website Cartoon Network (nieuwsbank.nl)
  4. Cartoon Network Magazine 1, vanaf 13 april 2000 (bigballoon.nl)
  5. Cartoon Network op de kabel in Ridderkerk (nieuwsbank.nl)
  6. a b Cartoon Network Nederland stopt op 1 augustus (radio.nl)
  7. Staff lose jobs at Dutch Cartoon Network (broadcastnow.co.uk)
  8. a b Cartoon Network in heel Vlaanderen op de kabel (standaard.be)
  9. Cartoon Network weer met Engelse audio (totaaltv.nl)
  10. Nieuwe look Cartoon Network (marketingonline.nl)
  11. TCM/Cartoon Network bij CanalDigitaal naar Astra3
  12. Ruim 80 procent van de Belgen kijkt digitaal tv (datanews.knack.be)
  13. Adverteren in Nederland of Vlaanderen (cartoonnetwork.nl)
  14. a b Client: Cartoon Network (primalscreen.com)
  15. The Raymond Scott Archives - Party like it's 1999 (blogspot.be)
  16. Reface 'Casillas' (inkapache.net)
  17. Showreel: Cartoon Network Holland (yetimotiongraphics.com)
  18. Animal Logic helps Cartoon Network with 3D rebranding (awn.com)
  19. Reface Cartoon Network (inkapache.net)
  20. Stardust rebrands Cartoon Network Europe (stashmedia.tv)
  21. Meindbender Animation Studio: Works (meindbender.net)
  22. Projects: Cartoon Network network rebrand (brandnewschool.com)
  23. Cartoon Network Summer Idents (awesomeincorporated.com)
  24. Cartoon Network Summer Idents (impactist.com)
  25. Gumball Machine (blog.blue-zoo.com)
  26. Cartoon Network Idents (karrotanimation.com)
  27. Finn and Jake's Travel Diary (vimeo.com)