Dietrich von Choltitz

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Dietrich von Choltitz
Dietrich von Choltitz, 1940
Dietrich von Choltitz, 1940
Geboren 9 november 1894
Schloss Wiese, Silezië
Overleden 5 november 1966
Baden-Baden
Begraven Baden-Baden
Land/partij Flag of the German Empire.svg Duitse Keizerrijk
Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg Weimar Republiek
Flag of German Reich (1935–1945).svg nazi-Duitsland
Onderdeel Balkenkreuz.svg Wehrmacht
Dienstjaren 1907 - 1945
Rang Arabesque generas Germany.png WMacht Gen-Art Inf PzTruppe.png Generaal der Infanterie
Eenheid 12. Grenzjäger-Bataillon
12. (Sächsisches) Reiter-Regiment
Infanterieregiments 16.
Leiding over 11. Panzer-Division (Wehrmacht)
Slagen/oorlogen Eerste Wereldoorlog

Tweede Wereldoorlog

Onderscheidingen Ridderkruis
Dietrich von Choltitz kort na zijn gevangenname in het Hotel Meurice in Parijs
Linksboven de krijgsgevangene Von Choltitz in Trent Park

Dietrich von Choltitz (Schloss Wiese, Silezië, 9 november 1894 - Baden-Baden, 5 november 1966) was een Duitse General der Infanterie ten tijde van de Tweede Wereldoorlog. Hij stond bij de Duitse aanval op Nederland in 1940 als Oberstleutnant aan het hoofd van een bataljon dat vanuit Rotterdam-Zuid de Maasbruggen wilde oversteken voorafgaand aan het Bombardement op Rotterdam. In 1944 werd hij door Hitler benoemd tot bevelhebber van Parijs. Bij de opmars van de geallieerden later die maand zou hij diverse bevelen om de stad te vernietigen, in de wind hebben geslagen. Zijn rol als "Redder van Parijs" is echter zeer omstreden.

Carrière[bewerken]

In de Eerste Wereldoorlog diende Von Choltitz aan het westfront, waar hij de rang van luitenant bereikte. De Saksische koning benoemde hem tot Ridder in de exclusieve Militaire Orde van Sint-Hendrik. Na de oorlog bleef hij in dienst van de Reichswehr van de Weimarrepubliek. In 1929 werd hij kapitein der cavalerie. Later werd hij commandant van het 3e bataljon van het Luftlande-Infanterieregiment 16, eerst als majoor, en vanaf 1938 als luitenant-kolonel.

Op 10 mei 1940 landde hij met zijn troepen nabij Vliegveld Waalhaven ten zuiden van de Maas in Rotterdam. De verdediging van de Maasbruggen door o.a. het Korps Mariniers bleek sterker dan verwacht, waarna het hoofdcommando besloot tot nog groter geschut. Hij speelde een rol als onderhandelaar voorafgaand aan het bombardement en zou humaan hebben opgetreden na de overgave van de stad door het verhinderen van een massa-executie door opgewonden Duitse soldaten. Hij werd voor zijn bijdrage aan de capitulatie van de stad en het land beloond met de hoge Duitse onderscheiding van het Ritterkreuz des Eisernen Kreuzes.

In Rotterdam had de politie samen met de geregelde Nederlandse troepen op de binnengevallen Duitse militairen geschoten. Von Choltitz had de Nederlandse agenten daarvoor kunnen laten fusilleren maar dat heeft hij niet gedaan.

In september werd hij bevorderd tot bevelhebber over een regiment en in 1941 tot kolonel. In juni 1942 belegerde hij de Russische stad Sebastopol. De stad werd onder zijn leiding vrijwel helemaal verwoest. Later dat jaar klom hij op tot generaal-majoor en in 1943 tot luitenant-generaal. Een van zijn posten was de 260e Infanterie Divisie en van 6 mei tot 30 augustus 1943 het XLVIII. Panzerkorps. In maart '44 was hij in Italië, en in juni aan het westfront.

Op 1 augustus werd hij gepromoveerd tot generaal van de infanterie. Op 7 augustus werd hij benoemd tot militair gouverneur van Parijs. In de dagen die volgden, negeerde hij diverse directe bevelen uit Berlijn. [1] Von Choltitz voorkwam een bloedbad in de straten van Parijs door nauw contact te onderhouden met de vijand en het tonen van macht. Hij gaf de stad, zijn leger van 17000 man en zichzelf na felle gevechten over aan de leider van het verzet Henri Rol-Tanguy en generaal Philippe Leclerc de Hauteclocque op 25 augustus 1944. De monumenten en bruggen in de stad werden niet systematisch verwoest met behulp van de koppen van torpedo's zoals Hitlers bedoeling was geweest. Toch werd er her en der felle tegenstand geboden. Tot in het Hotel Meurice in de Rue de Rivoli waar de "Oberbefelshaber von Groß Paris" resideerde vielen onder Duitsers, geallieerden en verzetslieden veel slachtoffers.

Dietrich von Choltitz werd samen met andere hoge Duitse gevangenen in een villa, Trent Park, in Engeland opgesloten. Daar werden hun gesprekken systematisch afgeluisterd. Von Choltitz bleek bij oorlogsmisdrijven in Rusland, met name op de Krim waar hij naar eigen zeggen Hitlers bevel om de Joden uit te roeien nauwkeurig zou hebben uitgevoerd, betrokken te zijn geweest. De grammofoonplaat waarop Von Choltitz dit aan zijn mede-gevangenen toegeeft is verloren gegaan. Er is in een Brits archief wel een uitgetypte transcriptie bewaard.

In 1947 werd Von Choltitz vrijgelaten uit geallieerde gevangenschap. Hij trok zich terug in een kleine villa in Baden-Baden. Het kasteel van zijn familie in wat nu Łąka Prudnicka heette en Pools grondgebied was geworden was verwoest. Hij werd niet ter verantwoording geroepen in Neurenberg.

De gepensioneerde generaal werkte mee aan het boek over de bevrijding van Parijs dat door Larry Collins en Dominique Lapierre werd geschreven. Hij overleed aan een in de oorlogsjaren opgelopen longemfyseem in 1966 in het ziekenhuis in zijn woonplaats Baden-Baden. Zijn begrafenis aldaar werd bijgewoond door hooggeplaatste Franse militairen. Het naoorlogse Franse hoofdkwartier in West-Duitsland was gevestigd in Baden-Baden.

Films[bewerken]

Paris brûle-t-il?, in het Engels Is Paris Burning?, is een boek over de Bevrijding van Parijs van Larry Collins en Dominique Lapierre, verfilmd in een Frans-Amerikaanse coproductie in 1966 door regisseur René Clément naar een scenario van Gore Vidal en Francis Ford Coppola. De plot volgt een groot aantal verwikkelingen op gedetailleerde wijze en is moeilijk toegankelijk voor kijkers die niet op de hoogte zijn van de historische context; met name de onderlinge strijd binnen het Franse verzet kan vreemd overkomen. Von Choltitz wordt gespeeld door Gert Fröbe. De titel is de vertaling van de verhitte vraag die Hitler stelde aan stafchef Alfred Jodl, Brennt Paris?. [2]

In 2014 komt Diplomatie uit in de bioscoop. In diverse dialogen probeert de Zweedse consul Raoul Nordling de Duitse generaal te overtuigen dat de vernietiging van Parijs voorkomen moet worden. Het is een verfilming van het gelijknamige toneelstuk van Cyril Gely. De regie van deze Frans-Duitse toneelverfilming is in handen van Volker Schlöndorff. De hoofdrol wordt gespeeld door Niels Arestrup.

Militaire loopbaan[bewerken]

Decoraties[bewerken]

Zijn Ridderkruis werd gepresenteerd en geregistreerd bij het Luftwaffe-Personalamt. Het Heerespersonalamt ontving een Eikenloof nominatie voor Generalmajor Von Choltitz op 19 januari 1943 voor zijn leiderschap van de XVII. Armee-Korps. Het HPA heeft de voordracht op 27 januari 1943 niet goedgekeurd.

Bronnen, noten en/of referenties
  1. DHM.de: Der Zweite Weltkrieg (Deutsches Historisches Museum, "Den Befehl Hitlers, Paris "bis zur letzten Patrone" zu verteidigen und anschließend zu zerstören, hatte der deutsche Stadtkommandant, General Dietrich von Choltitz, nicht befolgt.")
  2. IMDB.nl: Paris brûle-t-il? (1966)
  3. a b c d e f g h i j k l http://www.geocities.com/~orion47/WEHRMACHT/HEER/General/CHOLTITZ_DIETRICH.html