Kasteel Bleijenbeek

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kasteel Bleijenbeek

De bouwgeschiedenis van Kasteel Bleijenbeek begon kort voor de 14e eeuw en eindigde voorlopig in 1945, toen het kasteel door een bombardement door de RAF verwoest werd. De ruïne ligt aan de weg van Afferden naar Siebengewald in Afferden te Limburg.

Bouwgeschiedenis[bewerken]

Het kasteel rond 1860

Kasteel Bleijenbeek is gebouwd nadat het twee kilometer westelijker aan de Maas gelegen slot in Afferden verwoest werd, waarschijnlijk ten gevolge van een overstroming. Uit opgravingen is gebleken dat zijn bouwgeschiedenis kort voor 1300 begint met een omgracht rechthoekig complex gemaakt van mergel en baksteen, met op de noordoosthoek een aan één zijde uitspringende vierkante hoektoren. Daarna is dit verwoest of gesloopt en heeft men een grote woontoren neergezet met aansluitend een gedeeltelijke weergang. Kort na 1405 werd er een zaalvleugel met kelder (die beiden gedeeltelijk bewaard zijn gebleven) aan toegevoegd en aan de zuidzijde een uitspringende vierkante toren. In de 15e eeuw werd er een schildmuur met weergang op bogen aan toegevoegd ter afsluiting van de binnenplaats. Deze muur sloot aan op het poortgebouw (die weer naast de zuidtoren kwam), waarin een brugkelder kwam. In de 16e eeuw werd aan de oostzijde een tweede en grotere vleugel gebouwd. Na meerdere verbouwingen ontstond in de 17e eeuw een uit vier vleugels bestaand gebouw rond een binnenplaats. In 1688 werd blijkens inscriptie een natuurstenen omlijsting (die nog grotendeels aanwezig is) rond de voordeur aangebracht. De ramen zijn in de 19e eeuw vervangen door minder fraaie.

Bewoningsgeschiedenis[bewerken]

Het kasteel in 1919

Lutgarda van Mirlaer erfde weliswaar in 1405 "het guet en hof Blienbeke" maar ruilde dit met Wynand Schenck van Nydeggen tegen zijn korentienden te Afferden. Die droeg in 1407 dit vervolgens als burchhuys ind hoifs van Blidenbeke in leen op aan de Keulse bisschop. Hij heeft dus kennelijk de boerderij omgebouwd tot burcht. Deze familie blijft het goed bewonen totdat het in 1530 gedwongen verkocht werd aan Derick van der Lippe, genaamd Hoen, die in hetzelfde jaar was getrouwd met Aleid Schenck van Nijdeggen van het Nije Huys. De beruchte veldheer Martin Schenk van Nydeggen nam in 1579 het kasteel met geweld in en liet het als strategische sterkte omwallen. Na een twee maanden durend beleg in 1589 veroverden de Spanjaarden het kasteel. Na herstel bleef het in bezit van de familie Schenk van Nydeggen totdat het in 1709 vererfde naar Frans Arnold Hoen, die hier nooit woonde. In 1872 liet deze eigenaar het gebruiken door Duitse jezuïeten en in 1900 door nonnen, die het weer in 1917 verlieten.

De familie van Hoensbroek verkoopt het dan uiteindelijk in 1937 aan de margarinefabrikant R.J.H. Jurgens uit Nijmegen, die het landgoed later schenkt aan de Holyden Foundation op de Filipijnen.[bron?] De familie Jurgens gebruikt het landgoed jarenlang om er te jagen op kleinwild en ziet erop toe dat de boel wordt onderhouden. De ruïne wordt verboden toegang verklaard, ontoegankelijk gemaakt en geschikt bevonden voor bewoning door vleermuizen en vogels.
Uiteindelijk wordt het toch rond 2000 verkocht aan Fortis Vastgoed BV, die het landschap met een golfbaan en villa's/appartementen invult en natuurbehoud na wil streven. Dit geeft in ieder geval hoop voor het behoud van de ruïne, die door hen als belangrijk "landmark" wordt aangeduid.

Restauratie en consolidatie van de ruïne[bewerken]

Eind 2009 werd de Stichting Kasteel Bleijenbeek opgericht door de kleinzoon van de laatste particuliere eigenaar, de heer E.C.M.Jurgens. De stichting zet zich in voor consolidatie en restauratie van de ruïne. De stichting werkt samen met partners die eenzelfde doel nastreven zoals Heemschut, Stichting Limburgse Kastelen en Stichting Limburgs Landschap.

De plannen van Stichting Kasteel Bleijenbeek betreffen het aanpakken van het groene monument (de grachten en kasteeltuinen) en het rode monument (de ruïne zelf).

Externe links[bewerken]