Nebukadnezar II

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nebukadnezar II liet de Ishtar-poort bouwen.

Nebukadnezar II (Nabu-kuduri-usur, wat zoveel betekent als Nebo (god van wijsheid en schrift), bescherm de kroon! of Nebo, bescherm de grenzen!) was de zoon en opvolger van Nabopolassar en was de machtigste koning van het Nieuw-Babylonische Rijk. De naam wordt geschreven als mdNabû-kudurrī-ú-ṣu-ur of mdNabû-kudurrī-úṣur[1]. Hij is ook wel bekend als Nabucodonosor, onder invloed van de Franse/Italiaanse naamgeving.

Nebukadnezar regeerde van 605-562 v.Chr. 95% van alle ruïnes die gevonden zijn in zijn koninkrijk, zijn gemaakt van bakstenen waar zijn naam op staat. Het lijkt er op dat hij bijna elke stad en elke tempel in het hele land heeft laten bouwen of restaureren. Hij onderwierp Syrië en breidde zijn rijk uit tot aan de grens van Egypte. Een haard van onrust bleef het kleine koninkrijk Juda. In 587 v.Chr. werd Juda veroverd door Nebuzar-adan, die kapitein was in het leger van koning Nebukadnezar en hij voerde een aantal inwoners onder Babylonische ballingschap mee.

Als koning van het Nieuw-Babylonische rijk bewees Nebukadnezar een verlicht vorst te zijn. Onder hem werd de hoofdstad Babylon in zijn vroegere luister hersteld. Tot de vele projecten die hij liet uitvoeren, behoorde de herbouw van de schitterende tempel van Marduk en de bouw van een paleisburcht, gelegen op een terrasgewijs verlopende, met veel planten begroeide heuvel; dit waren de Hangende tuinen van Babylon, een van de zeven wereldwonderen van de antieke wereld.

Het is (vanuit de chronologie berekend) waarschijnlijk dat de in Herodotos' "Historiën" (1.74) genoemde Labynetos een en dezelfde persoon is als Nebukadnezar.

Nebukadnezar in de boeken Daniël en Jeremia[bewerken]

Nebukadnezar is verreweg het meest bekend door de aan hem gewijde passages in de Bijbel. Volgens het boek Daniël kwam Nebukadnezar in het derde regeringsjaar van koning Jojakim van Juda naar Jeruzalem en belegerde deze stad. Nebukadnezar nam veel Joden gevangen, onder wie Daniël (die daarna Beltsazar genoemd werd). Na verscheidene belegeringen verwoestte Nebukadnezar Jeruzalem volledig in 586 v.Chr..

In zijn tweede regeringsjaar (klaarblijkelijk geteld vanaf zijn onderwerping van de Joden) droomde Nebukadnezar over een groot beeld dat bestond uit verschillende metalen (goud, zilver, brons en ijzer) en klei. De profeet Daniël vertelde hem Gods interpretatie, namelijk dat het beeld stond voor de opkomst en val van wereldmachten (Daniël hoofdstuk 2).

Bij een ander voorval richtte Nebukadnezar een groot afgodsbeeld op om bij een publieke ceremonie op de vlakte van Dura te aanbidden. Toen drie Joden (met Babylonische namen aangeduid als Sadrach, Mesach en Abednego) weigerden deel te nemen, liet hij hen in een vurige oven werpen. Zij werden beschermd door een engel en kwamen ongedeerd en zelfs zonder de geur van rook weer tevoorschijn (Daniël hoofdstuk 3).

Nog een droom werd geïnterpreteerd door de profeet Daniël, deze keer over een enorme boom (Daniël hoofdstuk 4). Terwijl hij over zijn prestaties pochte, werd Nebukadnezar vernederd door God. De koning verloor zijn verstand en leefde zeven jaar als een wild dier. Hierna werd zijn verstand en positie hersteld. Noch de ziekte noch het interregnum zijn terug te vinden in de Babylonische annalen; toch is er een opmerkelijke afwezigheid van decreten van welke vorst dan ook in de periode 582-575 v.Chr.

Wetenschappers die niet uit willen gaan van de historiciteit hiervan, nemen aan dat het boek Daniël in de tweede eeuw v.Chr., dus lang na de gebeurtenissen werd geschreven, en zijn sceptisch over de details van Daniëls portret van Nebukadnezar. Ze denken dat deze weergave een mengsel is van tradities over Nebukadnezar (hij was inderdaad de koning die Jeruzalem veroverde) en Nabonidus, de laatste koning van Babylon. Nabonidus was bijvoorbeeld de echte vader van Belsazar en de zeven jaren van waanzin zouden betrekking kunnen hebben op Nabonidus' terugtrekking in de oase Tayma. Aanwijzingen die deze mening ondersteunen zijn fragmenten in de Dode Zee-rollen die naar Nabonidus verwijzen als neergeworpen door God door een koorts van zeven jaar tijdens zijn regering waarin zijn zoon Belsazar regent was.

In het boek Jeremia (Jeremia 4:7) wordt een profetie over een verwoester van natiën gewoonlijk beschouwd als verwijzing naar Nebukadnezar.

Moderne verwijzingen[bewerken]

  • In 1842 schreef de Italiaanse componist Giuseppe Verdi de succesvolle opera "Nabucco" (ook wel: "Nabucodonosor"), gebaseerd op het leven van Nebukadnezar II.
  • De hond van de stripheld Urbanus heet Nabuko Donosor.
  • In de sciencefictionfilm The Matrix (1999) komt een schip voor dat Nebukadnezar heet. In het vervolg van deze film, The Matrix Reloaded (2003), komen nog andere verwijzingen naar koning Nebukadnezar voor, zoals een citaat door Morpheus uit Daniël 2:3, waarin koning Nebukadnezar vertelt over zijn droom.
  • Tijdens de laatste jaren van zijn regime liet het Iraakse staatshoofd Saddam Hoessein zich graag afbeelden als Nebukadnezar, vermoedelijk als dreigend gebaar richting Israël (zie het verhaal van Nebukadnezar en Daniël hierboven) en was een van de divisies van de Iraakse Nationale Garde naar hem genoemd.
  • In 2000 verscheen het boek "De Droom van Nebukadnezar", van de hand van Roger Lenaers.
  • Het essay 'Een koninklijke dromer' in het boek Betoveringen van Piet Meeuse
  • Een fles Champagne van 15 liter (20 gewone flessen) wordt Nabuchodonosor genoemd.
Bronnen, noten en/of referenties
  1. blz 232 Assyrian and Babylonian Chronicles Albert Kirk Grayson 1975 ISBN 1-57506-049-3