Barbara van Nicomedië

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Barbara van Nicomedië
Barbara van Nicomedië met haar toren, Milwaukee Art Museum
Barbara van Nicomedië met haar toren, Milwaukee Art Museum
Geboren onbekend te Nicomedië
Gestorven 306?
Verering Katholieke Kerk
Orthodoxe Kerk
Naamdag 4 december
Attributen Kanon, Toren met drie ramen, martelaarspalm
Beschermheilige voor o.a. brandweerlieden, wapensmeden en mijnwerkers
Lijst van christelijke heiligen
Portaal  Portaalicoon   Christendom

De H. Barbara (Grieks: Αγία Βαρβάρα, Agia Varvara) († 206?) is een christelijke heilige over wie vrij weinig met zekerheid gekend is. Ook het jaar van haar dood is onzeker. Zowel 206[bron?], 235[bron?] als 306 worden genoemd.

Overlevering[bewerken]

Barbara zou gewoond hebben in Nicomedië in Klein-Azië. Haar heidense vader, Dioscurus, sloot haar op in een toren om haar te vrijwaren van de vele jongemannen die naar haar hand dongen. Ook liet hij een badhuis voor haar bouwen, zodat ze geen gebruik hoefde te maken van de openbare baden. Dit badhuis bevatte oorspronkelijk twee ramen, maar op verzoek van Barbara werden het er drie (zij had zich in het geheim tot het christendom bekeerd en wilde op deze manier de Heilige Drievuldigheid eren). Toen haar vader haar bekering bemerkte, liet hij haar folteren, maar 's nachts genazen haar wonden op miraculeuze wijze. Uiteindelijk onthoofdde hij haar eigenhandig, maar werd daarop zelf door de bliksem dodelijk getroffen.

Sommige varianten van de Barbara-legende verhalen dat zij werd opgesloten in een kelder om haar te bewegen haar geloof op te geven. In sommige streken wordt dit verbeeld door het gebruik op 4 december forsythia-takken te knippen en in een vaas te plaatsen, die in de daarop volgende weken tot bloei komen.

Beschermheilige en verering[bewerken]

Zij wordt gerekend tot de veertien helpsters in nood. Op grond van haar levensverhaal geldt de H. Barbara als beschermster tegen brand en bliksem en tegen een plotselinge dood. Ook kan haar hulp ingeroepen worden als storm het land verwoest. De H. Barbara is ook de beschermheilige van verschillende gevaarlijke beroepen, in het bijzonder van de artilleristen en mijnwerkers, maar ook van de infanteristen, telegrafisten, genisten, ingenieurs,brandweerlieden, architecten, boeren, dakdekkers, metselaars, bouwvakkers, klokkengieters, metaalgieters, smeden, steenhouwers, beiaardiers, koks, hoedenmakers, slagers, gevangenen, meisjes, stervenden, torens, vestingen, geologen en explosievenruimers en van de inwoners van Vreeswijk.

In Zuid-Limburg was het feest van Sint-Barbara, als patrones van de mijnwerkers, een van de belangrijkste feestdagen van het jaar en lange tijd een vrije dag. Met de mijnsluiting in Nederlands Limburg kwam daar een einde aan.

Ze wordt op 4 december herdacht, maar werd bij de hervorming van de heiligenkalender in 1969 niet meer opgenomen in de Calendarium Romanum.[1]

Iconografie[bewerken]

De H. Barbara wordt gewoonlijk voorgesteld als een jonge vrouw met kroon en martelpalm. Daarnaast behoren tot haar attributen onder andere een zwaard (waarmee ze werd gedood), een ciborie, een pauweveer, een toren met drie ramen (toespeling op de H. Drievuldigheid) en een kanon[2].

Genoemd naar de heilige Barbara[bewerken]

Geografie[bewerken]

Overige onderwerpen[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Kleinberg, Aviad M. Prophets in their own country: Living saints and the making of sainthood in the later middle ages. (Chicago, The University of Chicago Press, 1992) p. 29
  2. Hall, J. Hall's Iconografisch Handboek. (Leiden, Primavera Pers, 2000).