Geomantiek

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Geomantisch instrument, ca. 1241

Geomantiek (van het Grieks geo = aarde, manteia = waarzeggerij, zie ook mantike), of geomantie, is traditioneel verbonden met een voorspelmethode waarbij markeringen, die iemand in het zand maakt, geïnterpreteerd worden.[1] Een meer recente, esoterische opvatting beschrijft geomantiek als een streven naar kennis over de verbinding van de mens met deze aarde, de omgeving, de kosmos en zichzelf. Een algemeen geldige definitie van het begrip geven is dus problematisch, omdat sommige westelijke esoterici sinds eind 19e eeuw geomantiek niet meer als orakelmethode opvatten zoals oorspronkelijk in Afrika, Azië en middeleeuws Europa het geval was. Dit artikel probeert de diversiteit aan opvattingen recht te doen.

Overzicht[bewerken]

In Afrika bestaat de traditionele vorm van geomantiek[2] erin om via het werpen van een handvol aarde patronen te interpreteren van het neergevallen zand. Varianten hierop zijn het gedrag van een insect of muis gadeslaan als vertegenwoordiger van de wereld van de aardgeest. Ifà, een van de oudste vormen van geomantiek, ontstond in West-Afrika.

In China brengt de waarzegger zich in een trance en begint dan willekeurige strepen te trekken op de grond, die dan geïnterpreteerd worden door een helper - vaak een jongeman.

In Korea werd deze praktijk gepopulariseerd door de boeddhistische monnik Toson. In Korea bestaat bestaat de kunst van de geomantiek erin om de topografie van een landschap te interpreteren om daaruit toekomstige gebeurtenissen te kunnen voorspellen. Deze beoefenaar van geomantiek werd ook geraadpleegd in geval van een verhuis of andere relocatie.

Geomantiek was in de 19e eeuw ook een verplicht studieonderdeel bij de Hermetic Order of the Golden Dawn en maakt ook deel uit van hedendaagse occulte praktijken.

In de 19e eeuw vertaalden christelijke missionarissen ook Feng Shui als geomantiek, maar dat was niet correct. Na de introductie in Westerse landen gingen veel westerlingen Feng Shui beschouwen als een vorm van geomantiek die enkel tot doel had de juiste plaats van meubels of boeddhistische amuletten in een huis vast te stellen, een praktijk die de echte Feng Shui meesters in Azië zeker zouden afgekeurd hebben.

Westerse middeleeuwse geomantiek[bewerken]

Karen Hamaker-Zondag is een autoriteit op gebied van het oude Europese orakel en schreef er ook het boek "Oude Europese Voorspelkunst"[3] over. Ze onderzocht vele vormen van voorspelkunst en werd getroffen door de eenvoud van het systeem van de geomantiek, dat sinds de middeleeuwen in Europa wat in onbruik was geraakt. Zij omschreef (middeleeuwse) geomantiek als

(citaat) "...een voorspelsysteem dat in heel Europa werd gehanteerd en zelfs nauwe verwantschap vertoonde met voorspelsystemen in Arabië, Voor-Azië, West-Afrika en China."[4]

Over de methode van de geomantie(k) zegt ze het volgende:

(citaat) "De geomantie gebruikt de aarde, letterlijk het zand of de grond, als hulpmiddel bij het voorspellen. Het enige dat verder nodig is, is een stokje om putjes in het zand te prikken."[5]

Dat 'putjes prikken in het zand kun je natuurlijk ook doen met potlood en papier. Je zet daarbij zonder bewust te tellen een aantal stippen op een rij, en maakt zo vier rijen. Elke rij bestaat uit een even of oneven aantal puntjes (of putjes) en dat noteer je op deze manier:

O O voor even
O voor oneven

Dit herhaal je tot je vier rijen hebt. Als je klaar bent, heb je een figuur gevormd, die een antwoord op je vraag oplevert volgens de regels van de geomantiek.

voorbeeld:
O O
O O
O
O

levert de figuur "Fortuna Major" op, wat groot geluk, veel succes betekent in wat je onderneemt.

Westerse esoterische interpretatie[bewerken]

De geomantiek zoekt als esoterische wetenschap verbanden tussen de zogenaamde subtiele energetische werkelijkheid en de fysieke zichtbare werkelijkheid.

Alle geomantische principes berusten op het zelf in relatie met de wereld om zich heen.

De geomantiek stelt vragen over de magie van een plaats zoals:

  • Waarom gelden sommige plaatsen als heilige plaats?
  • Waarom worden er op dezelfde plaats duizenden jaren lang goden vereerd en bedevaarten er naar toe ondernomen?
  • Zijn er wateraders, zijn er aardstralen enz.?
  • Zijn er grote landschapsstructuren, liggen er bijvoorbeeld opvallende stenen, zijn er bijzondere lijnen?
  • In hoeverre moeten bouwers hun bouwwerken aan de gegevenheden van de plaats aanpassen?
  • Welke wezens (bewustzijnsvormen) zijn er op een plaats aanwezig, wat hebben zij voor karakter, wat is hun opgave en ervaring?
  • Hoe kunnen emotionele blokkades in het landschap opgelost worden?

Als geomantisch interessante plaatsen worden bijvoorbeeld genoemd:

Literatuur[bewerken]

Alhoewel reeds Isidore van Sevilla (560-636) de term geomantiek in zijn geschriften gebruikt, is het Hugo Sanctelliensis (eerste helft 12e eeuw) die de aanzet heeft gegeven tot de populariteit van de geomantiek door zijn Latijnse vertaling van het Arabische Ilm ar-raml. Zijn Ars Geomantiae en Geomantia Nova werden beroemd in middeleeuws Europa. Ook vermeldenswaard is de berijmde versie van de astrologische geomantie Experimentarius van Bernardus Silvestris. De methoden en theorie van deze vorm van geomantiek worden in documenten uit deze periode al duidelijk op schrift gesteld. Wetenschappers zijn het echter niet eens wie de schrijver van de Latijnse Astronomische Geomantie is geweest. In aanmerking komen Gerard van Cremona (cica 1114- 1187) en Gerard van Sabionetta (13e eeuw). Een aantal van de eerste 12e-eeuwse geschriften in Europa over geomantie betreffen vertalingen vanuit het Arabisch, zoals het voornoemde Ars geomancie en het Estimaverunt Indi.[6]

Hedendaagse literatuur[bewerken]

  • K.E. Maltwood, A guide to Glastonbury's Temple of the stars , 1964
  • Karen Hamaker, Oude Europese voorspelkunst, , 1981
  • Nigel Pennick, The ancient science of Geomancy : Man in harmony with the earth, 1987
  • H. Knoblauch, Die Welt der Wünschelrutengänger und Pendler - Erkundung einer verborgenen Wirklichkeit Campus Verlag, Frankfurt/Main, New York, 1991.
  • Wigholt Vleer & Dick van den Dool, Langs mysterieuze plaatsen in Zuidwest-Engeland, Ankh-Hermes, Deventer, 1994
  • Jens Martin Möller, Mythos einer Sonnenstadt - Spuren deutscher Geschichte, , Dingfelder Verlag, 1995
  • Marko Pogacnik, Schule der Geomantie, Droemner Knaur
  • Marko Pogacnik, Wege der Erdheilung, Droemer Knaur, 2001

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Referenties[bewerken]

  1. In sommige Afrikaanse culturen wordt het werpen van bijvoorbeeld stenen en het tekenen van willekeurige figuren in het zand als orakelmethode gebruikt.
  2. De Arabische naam voor geomantiek, "ilm al-raml" betekent "de wetenschap van het zand"
  3. Uitgeverij Schors -Amsterdam (1981)
  4. Oude Europese Voorspelkunst" pagina 3: Wat is geomantie?
  5. Oude Europese Voorspelkunst" pagina 4
  6. Willy L. Braekman, De Geomantie in het Middelnederlands, Brussel, 1984, blz. 12