Martinair

Martinair
IATA MP ICAO MPH Roepletters Martinair
Boeing 767-300ER
Opgericht	24 mei 1958, als Martin's Air Charter
Eerste vlucht	11 maart 1973
Hubs	Amsterdam Schiphol
Vloot	15
Bestemmingen	32
Moederbedrijf	Air France-KLM
Hoofdkantoor	Schiphol-Oost
Sleutelpersonen	Diederik Pen (CEO), Martin Schröder (oprichter)
Website	www.martinair.nl
Portaal    Luchtvaart

TransPort Building - Hoofdkantoor van Martinair en Transavia.com, Schiphol-Oost.

Martinair is een Nederlandse luchtvaartmaatschappij die op 24 mei 1958 werd opgericht door Martin Schröder en John Block onder de naam Martin's Air Charter. In 1966 werd de naam gewijzigd in 'Martinair Holland'. Per 31 december 2008 maakt Martinair deel uit van de KLM-groep en valt daarmee tevens onder de holding Air France-KLM. Vanaf november 2011 is Martinair een vrachtmaatschappij. De passagiersdiensten en het bijbehorende personeel zijn overgegaan naar moedermaatschappij KLM.

Geschiedenis

Eind jaren 50 was het nog vijf uur vliegen naar de eerste bestemming in het buitenland: Palma de Mallorca. De eerste vluchten werden uitgevoerd met een De Havilland DH 104 Dove.

Het eerste straalvliegtuig van de maatschappij, een DC-8, werd in 1967 aangeschaft. Dit bracht het vliegen binnen het bereik van Jan Modaal. Martinair ging op grote schaal chartervluchten voor met name vakantiegangers uitvoeren. Daarnaast groeide het aantal 'bijzondere vluchten', zoals leden van regering en koningshuis, sportploegen, de zogenaamde 'gipsvluchten', en vluchten van Mekkagangers.

Sinds 1968 was 50% van de Martinair-aandelen in het bezit van de KLM. Na een eerste poging van KLM de overige aandelen over te kopen van Nedlloyd in 1998, waarvoor de Europese Commissie geen toestemming gaf, om een monopoliepositie op de Nederlandse markt te voorkomen, lukte dit in 2008. De aandelen werden overgekocht van het Deense Maersk, dat sinds 2005 eigenaar was van P&O-Nedlloyd, en sinds 31 december 2008 is Martinair een 100%-dochter binnen de KLM-groep geworden.

In 1969 werden DC-9's aangeschaft, de eerste nieuw bij de fabriek bestelde vliegtuigen. Een nieuwe fase brak aan in 1973 met de aanschaf van vier DC-10's. De aangeschafte versie van deze grote toestellen kon gemakkelijk van passagiers- tot vrachtvliegtuig worden omgebouwd, waardoor de bedrijfsvoering flexibeler werd. Bijna 20 jaar later was Martinair uitgegroeid tot een internationaal opererende lijndienst- en chartermaatschappij en vrachtvervoerder. Samen met de verschillende dochterondernemingen vormen ze de Martinair Holland Groep, waarvan de luchtvaartonderneming nog steeds de belangrijkste poot is. In 1987 werd de eerste Boeing 747-200CF nieuw aangeschaft en in gebruik genomen.

Martinair had in 2004 in totaal 3600 mensen in dienst en heeft vestigingen over de hele wereld. De jaarlijkse omzet bedroeg in dat jaar ongeveer 1 miljard euro, waarvan ruim de helft afkomstig uit het vrachtvervoer. Dochterondernemingen zijn de Martinair Flight Academy (gevestigd op Lelystad Airport) en Tampa Cargo Airlines (57% belang).

Martinair verkocht in juni 2007 zijn meerderheidsbelang van 57% in Tampa Cargo Airlines.

Dochterondernemingen waren Martinair Partyservice (verkocht in 2006 aan Maison van den Boer), Martinair Promotions (in januari 2008 verkocht aan Zaankracht als onderdeel van Skyjob), MARFO/Martinair Food B.V. (vliegtuigcatering, in januari 2008 verkocht aan het Marfo-management), Skyjob (uitzendbureau, in januari 2008 verkocht aan Zaankracht).

Na het einde van zomerseizoen 2007 ging Martinair zich alleen op ICA-bestemmingen en vrachtvluchten richten. Hierdoor hebben 3 Airbus A320-toestellen de Martinair-vloot moeten verlaten. Deze 3 toestellen vertrokken op 2 november 2007 vanaf Schiphol richting Frankfurt en zijn daar ontdaan van hun Martinair-kleuren.

Op 1 maart 2008 zei Martinair haar laatste Boeing 747 Classic vaarwel. De verouderde Boeing 747-200-toestellen zijn vervangen door modernere Boeing 747-400s, die zijn omgebouwd tot vrachtvliegtuig (747-400BCF). Ook vliegen de vier 747-400ERF toestellen van KLM bij Martinair.

Op 23 november werd bekendgemaakt dat Martinair vanwege een gebrek aan schaalgrootte zal stoppen met haar passagiersvervoer en zich zal concentreren op vrachtvervoer per november 2011.

Vanaf november 2011 is er een einde aan 53 jaar passagiersvervoer bij Martinair gekomen. De maatschappij is verder gegaan als luchtvrachtmaatschappij binnen de KLM-groep.

Vrachtvervoer

Op het gebied van het vervoer van kort houdbare producten (de zogenaamde perishables) heeft Martinair een reputatie hoog te houden. Het bedrijf is een grote vervoerder van snijbloemen, groenten en fruit. Ook andere bijzondere vracht wordt door Martinair vervoerd: auto's, koeien, paarden, hulpgoederen voor getroffen gebieden. Martinair heeft tevens een netwerk opgebouwd voor aansluitend vrachtvervoer over de weg.

Passagiersvervoer

Jaarlijks vervoerde Martinair circa 3 miljoen passagiers naar zo'n 50 bestemmingen wereldwijd. In Europa waren dat voornamelijk vakantievluchten naar het gebied rond de Middellandse Zee. Martinair is daar in november 2007 mee gestopt en vloog sindsdien passagiers alleen nog naar verre bestemmingen in Noord-Amerika (Florida), Midden-Amerika (Mexico) en het Caribisch gebied (onder andere Dominicaanse Republiek, Cuba en de Nederlandse Antillen). Martinair vloog tevens voor Thomas Cook België vanaf de luchthaven van Brussel naar verschillende intercontinentale bestemmingen (onder andere Cuba, Kenia en Thailand). Deze diensten werden op 27 oktober 2008 gestaakt en niet meer uitgevoerd. Op 31 oktober 2011 is de laatste Martinair passagiersvlucht geland op Schiphol.

Vliegtuigongelukken

• Op 4 december 1974 verongelukte een DC-8 van Martinair onderweg naar de landing in Colombo te Sri Lanka. Het vliegtuig vloog tegen een berg en alle 184 Indonesische passagiers (pelgrims onderweg naar de hadj) en 7 Nederlandse bemanningsleden kwamen om het leven.
• Op 21 december 1992 verongelukte een DC-10 tijdens de landing op het vliegveld van Faro in het zuiden van Portugal. Het toestel had 13 bemanningsleden en 327 passagiers aan boord, die de kerstvakantie aan de Algarve wilden doorbrengen. In totaal kwamen 56 mensen om het leven, waarvan 2 bemanningsleden. Zie ook Vliegramp Faro.

Vloot

Martinair Cargo MD-11

De vloot van Martinair bestaat uit de volgende toestellen (anno november 2011).

Martinair vloot

Toestel	Totaal	Opmerkingen
Boeing 747-400ERF	4	Geleased van KLM
Boeing 747-400BCF	4	2 geleased aan Air Cargo Germany
McDonnell Douglas MD-11F	6

De 4 eigen B747-400 BCF's waren in 2009 uit de vloot genomen en stonden opgeslagen in Arizona. Momenteel vliegt 1 ervan ondertussen weer voor Martinair, de tweede staat geparkeerd in Xiamen. De andere 2 zijn voor een periode van 3 jaar middels een dry-lease verhuurd aan Air Cargo Germany. Deze leases zijn gestart op 1 mei en 1 september 2010. Verder leaset Martinair 4 Boeing 747-400ERF's van KLM. Deze zijn in volledige KLM-kleuren, maar opereren onder Martinairs AOC.

Leiding

Martinair heeft de volgende president-directeuren gehad:

• Martin Schröder (1958-1998)
• Aart van Bochove (1998-2002)
• Arie Verberk (2002-2007)
• Paul Gregorowitsch (2007-2011)
• Diederik Pen (2011-2012)
• Marcel de Nooijer (2013-heden)

Bronnen, noten en/of referenties