Baptisme

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Protestantisme

Titelpagina Statenvertaling

in Nederland

..Stromingen

Lutheranisme
Lutheranisme
Vrijzinnig-Protestantisme
Vrijzinnig protestantisme
Midden-orthodoxie
Protestantse Kerk in Nederland
Modern-Gereformeerd
Voortgezette Gereformeerde Kerken in Nederland
Orthodox Protestantisme
Calvinisme
Gereformeerd protestantisme
Orthodox-protestantisme
Orthodox Gereformeerd
Orthodox-gereformeerden
Bevindelijk Gereformeerden
Bevindelijk gereformeerden
Evangelisch
Evangelisch Christendom

Het baptisme is een stroming binnen het protestantisme (christendom), ontstaan in 1609 onder puriteinse vluchtelingen van Engeland in Amsterdam na contacten met Nederlandse doopsgezinden. Twee Engelse predikanten John Smyth en Thomas Helwys worden als stichters gezien. Baptisten verwerpen de kinderdoop[1][2] en zijn voorstander van de volwassenendoop door onderdompeling, toegepast op (jong) volwassenen.

Baptisten verenigen zich in zelfstandige, plaatselijke gemeenten. Ze mogen niet verward worden met anabaptisten, met wie geen verwantschap bestaat en ook niet met doopsgezinden, met wie er wel een verwantschap bestaat.

In Amerika vormen de baptisten een van de grootste kerkgenootschappen. In Nederland zijn de meeste gemeenten aangesloten bij de Unie van Baptistengemeenten. In België zijn de baptisten verenigd in de Bond van Evangelische Baptistenkerken.

Leer en kerkgenootschappen[bewerken]

Ontstaan van de verschillende protestantse stromingen in Nederland
Ontstaansgeschiedenis van kerkgenootschappen in Nederland
1rightarrow blue.svg Zie ook Protestantisme in Nederland

Kenmerkend voor baptisten is dat men zich laat dopen nadat men tot geloof in Jezus Christus is gekomen en door middel van een openbare belijdenis Jezus als Verlosser en Heer heeft aangenomen. De doop geschiedt door volledige onderdompeling in water. De vorm van dopen waarbij zuigelingen worden besprenkeld met water (de kinderdoop) wordt verworpen omdat baby's nog niet bewust geloven.

Het woord baptist is afgeleid van het Griekse woord βαπτιστής (baptistés, "baptist"), dat verwant is met het werkwoord βαπτίζω (baptízo, "dopen, wassen, onderdompelen"), en het Latijnse baptista.

Vooral in de Engelstalige wereld heeft deze stroming erg veel aanhang. Charles Spurgeon was een bekende baptistenprediker. Er zijn binnen het baptisme ook weer allerlei stromingen die variëren van vrijzinnig tot orthodox. In de VS is het baptisme een van de grootste christelijke stromingen omdat veel baptisten in Europa vervolgd werden en naar Amerika vluchtten. Met name in de zuidelijke staten hebben zij veel aanhang. De Southern Baptist Convention staat bekend om haar orthodoxie en is het grootste protestantse kerkgenootschap in de VS.

Nederland[bewerken]

De eerste Nederlandse baptistengemeente is ontstaan te Gasselternijveen. dr. J. E. Feisser was tot 1 januari 1844 predikant in Gasselternijveen. Eind 1843 was hij door conflicten over onder andere de kinderdoop uit zijn ambt gezet. Hierna komt Feisser in contact met Duitse baptisten in Hamburg. Op 15 mei 1845 liet Feisser zich met enkele volgelingen in een veenkanaal te Gasselternijveen door de Duitse baptist J. Köbner door middel van onderdompeling dopen. Na deze volwassenendoop werd Feisser gekozen tot voorganger van de eerste Nederlandse baptistengemeente (genoemd 'Gemeente van Gedoopte Christenen'). Op 15 mei 2005 is op de vermoedelijke plaats van genoemde doop door de baptisten een herinneringszuil onthuld ter herdenking van deze eerste baptische onderdompeling in Nederland.

In Nederland is een groot aantal baptistengemeenten aangesloten bij de Unie van Baptistengemeenten in Nederland. Gemeenten die niet zijn aangesloten bij deze unie noemt men onafhankelijke of vrije baptistengemeenten. Overigens werkt een aantal vrije baptistengemeenten samen in de ABC-gemeenten (een fusie van de Broederschap van Baptistengemeenten in Nederland (BBN) en de Christian and Missionary Alliance (CAMA).

Ook zijn er zevendedagsbaptisten die de eredienst niet op zondag houden en de rustdag niet op zondag vieren, maar op sabbat (zaterdag) net zoals de joden en zevendedag adventisten. Men baseert dit op het oudtestamentische vierde gebod, waarin gesproken wordt van de rustdag als zevende dag van de week.

België[bewerken]

In 1895 werd in Ougrée de eerste predikant bevestigd. Deze gemeente ontstond doordat twee Waalse seizoenarbeiders uit Ougrée in het Franse Denain, ten zuidwesten van Valenciennes, in contact waren gekomen met een lokale baptistenkerk. Terug in Ougrée stichtten ze daar zelf een baptistenkerk, die in 1893 haar eerste predikant, Achille Brognies aantrok. In de loop van de 20e eeuw ontstonden er ook in Vlaanderen enkele baptistenkerken.

Bekende baptisten[bewerken]

Aantal baptisten in de wereld[bewerken]

Het aantal baptisten in de wereld neemt globaal toe, op dit moment zijn er ongeveer 90 miljoen baptisten. In de Verenigde Staten en zeker in Europa lijden ze sterk onder de secularisering en neemt hun aantal sterk af.

Landen Aantallen
Verenigde Staten 47.000.000
India 2.400.000
Nigeria 2.300.000
Congo 1.900.000
Brazilië 1.200.000
Zuid-Korea 774.259
Canada 729.470
Nederland 15.000 - 20.000

Literatuur[bewerken]

  • R.G. Torbet, A history of Baptism (1950)
  • E. A. Payne, The fellowship of believers (1952)
  • John D. Hughey jr., Die Baptisten (1959)
  • E. Gilmore (ed.), 'The pattern of the chruch (1963)
  • J. Reiling, Gemeenschap der heiligen (1964)
  • J. D. Hughey, Die Bpatisten, in Kirchen der Welt, II (1964)

Externe links[bewerken]

Beluister

(info)