Vliegkamp Valkenburg
| Vliegkamp Valkenburg | ||||
 |
||||
| Zeppelin, 30 augustus 2008, op voormalig Vliegkamp Valkenburg | ||||
|
||||
| Algemene informatie | ||||
| Opgericht | april 1939 | |||
| Type | Grotendeels gesloten | |||
| Plaats | Valkenburg (gemeente Katwijk) | |||
| Hoogte | 0 m | |||
| Coördinaten | 52°09′58″N 04°25′4″E | |||
| Locatie in Nederland | ||||
  |
||||
| Lijst van luchthavens | ||||
|
||||
Vliegbasis Valkenburg (IATA: LID, ICAO: EHVB) was een Nederlands en Duits militair vliegveld, na de oorlog van de Koninklijke Marine, in de voormalige gemeente Valkenburg (sinds 2006 gemeente Katwijk).
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Op 17 april 1939 werd begonnen met de aanleg van het militaire vliegveld Valkenburg. De aanleg ervan werd uitbesteed aan de Nederlandsche Heidemaatschappij die uit de wijde omgeving ruim duizend, voornamelijk werkloze, arbeiders aantrok om de klus te klaren. De aanleg geschiedde in het kader van een werkverschaffingsproject. Tijdens de Duitse invasie in mei 1940 is zwaar om het vliegveld gevochten hoewel het nog werd bemalen en niet vlieggereed was. De Duitsers hadden parachutisten afgeworpen. Het vliegveld werd op 10 mei 1940 door de Duitsers ingenomen. Op het vliegveld strandden er 60 gelande Duitse transportvliegtuigen van het type Ju 52 in de zachte grond. Deze werden verder door de strijd beschadigd. Tegen de avond werd het door de Nederlandse strijdkrachten weer terugveroverd.[1].Bij de felle strijd vielen veel doden, een aantal militairen werden onderscheiden met de Willems-Orde waaronder Majoor Jan Mallinckrodt.[2]
De bezetters bouwden het vliegveld verder af en namen het in gebruik als "Fliegerhorst Katwijk". Tot 1943 werd Valkenburg in gebruik gehouden als hulpbasis, daarna maakten de Duitsers het vliegveld volledig onbruikbaar.
Van 30 april tot en met 7 mei 1945 vonden boven vliegveld Valkenburg voedseldroppings plaats door Lancasters van de RAF en B17G-toestellen van de USAF. In totaal werden er in acht dagen 5500 voedselvluchten uitgevoerd. Hierbij werd 869.540 ton aan voedsel uitgeworpen.
Na de bevrijding kwamen 600 Canadezen van de Royal Engineers (RE 66) naar het vliegveld om dit te herstellen. Binnen een week was het vliegveld weer operationeel.
In 1946 werd op Valkenburg de nr.1 Transport Vliegtuig Afdeling (TransVA) opgericht van de Luchtmacht. Op 15 oktober 1947 werd het vliegveld door de Luchtmacht overgedragen aan de Marine Luchtvaartdienst. Na deze overdracht kreeg het vliegveld de naam "Marine Vliegkamp Valkenburg", kortweg MVKV. Door de marine werden toen de squadrons 320 en 321 gestationeerd. Deze hadden als taak de opsporing en bestijding van Russische onderzeeboten. Hiervoor stonden 13 Lockheed P-3 Orions ter beschikking.
Sinds de sluiting van het militaire vliegveld Ypenburg bij Den Haag in 1991 fungeerde het Marine Vliegkamp als ceremoniële basis voor VIP-vluchten voor het Koninklijk Huis, het kabinet en buitenlandse staatshoofden. Vanwege het einde van de Koude Oorlog verviel de taak van de MLD squadrons 320 en 321.
[bewerken] Sluiting
320 en 321 Squadron zijn opgeheven en de P-3C Orions zijn verkocht aan Duitsland en Portugal. De vliegbasis is sinds juli 2006 gesloten. Wel kunnen hobbyisten nog even gebruik maken van een deel van het vliegveld voor zweef- en modelvliegtuigen.
[bewerken] Nieuwe bestemming
Inmiddels is het terrein overgedragen aan de Dienst Domeinen van het Ministerie van Financiën. De gemeente Katwijk wil met het Plan Valkenburcht enkele duizenden woningen in het gebied creëren.
Het is de bedoeling dat de oude verkeerstoren en het plein hieromheen als herinnering aan het verleden blijven bestaan en worden opgenomen in de nieuwe wijk. Het overige deel van de vliegbasis zal binnen afzienbare tijd totaal worden bebouwd. Ook kwam er in 2008 een open centrum voor uitgeprocedeerde asielzoekers.
Een voormalige hangar is verbouwd tot theater. Hier is op 30 oktober 2010 de musical Soldaat van Oranje in première gegaan.
[bewerken] Archeologie en bebouwing
De plannen om het voormalige vliegkamp te bebouwen (Plan Valkenburcht) moeten nog minimaal tot medio 2012 wachten. Archeologen zijn in begin 2010 gestuit op sporen uit de late steentijd. Het gehele vliegkamp zal in kaart worden gebracht, waardoor dit het grootste onafgebroken archeologisch onderzoekgebied in Nederland betreft. Er wordt niet alleen onderzocht wat er in de grond zit, ook wat er mogelijk beschermd moet worden, voordat er bebouwing plaatsvindt.[3] [4] De Raad van State wees in februari 2011 een bezwaar tegen het niet-aanwijzen als monument uit de Tweede Wereldoorlog af[5].
[bewerken] Overige activiteiten
De Aero Club Valkenburg (ACV) - Motorzweefvliegen,Zuid-Hollandse Vlieg Club (ZHVC) - Zweefvliegen , Leidsche Luchtvaart Club(LLC) - Modelvliegen , Model Vlieg Klub Valkenburg (MVKV) - Modelvliegen.
Op 4 april 2011 werd het terrein van het voormalige vliegveld gebruikt voor de presentatie van de zogenaamde Superbus door Wubbo Ockels [6].
Op 15 januari 2012 zal het terrein gebruikt worden voor de We are many, we are SAAB meeting[7]. Een evenement waarbij honderden Saab enthousiasten met hun bolides samenkomen om hun automerk een warm hart toe te dragen.
[bewerken] Documentaire
Jaap Arnoldus en Peter Inthorn maakten de 20-delige documentaire 'Terg mij niet' over Vliegkamp Valkenburg. Deze is in 2010 op DVD gezet en in Katwijk bij verschillende boekhandels te koop. Daarbij zijn oude foto's en historisch filmmateriaal gebruikt en zijn interviews afgenomen met een 15-tal oud MLD-collega's.
[bewerken] Zie ook
[bewerken] Bron
- ↑ Vliegvelden in Oorlogstijd, Den Haag, Boom/NIMH 2009, pag. 240
- ↑ http://www.ww2awards.com/person/376
- ↑ Archeologisch onderzoek op Vliegkamp Valkenburg schrijft geschiedenis De Katwijksche Post, do. 8 juli 2010 (pag. 2)
- ↑ WOENSDAGKRANT AKA KATWIJKS WEEKBLAD, 10 MAART 2010
- ↑ http://zoeken.rechtspraak.nl/resultpage.aspx?snelzoeken=true&searchtype=ljn&ljn=BP7316&u_ljn=BP7316
- ↑ http://www.nu.nl/auto/2483986/wubbo-ockels-presenteert-superbus.html
- ↑ http://www.outside-saab.com/countries/europe-25/the-netherlands/
