Finland-Zweden
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
De Finland-Zweden (Zweeds: Finlandssvenskar, Fins: Suomenruotsalaiset) vormen een Finse bevolkingsgroep die het Zweeds als moedertaal heeft. Ze moeten niet verward worden met de Finstalige Zweden, Zweden die het Fins als moedertaal hebben.
De bevolkingsgroep telt ongeveer 265.000 mensen in Finland en 25.000 mensen op de Ålandseilanden. Samen vormen ze circa 5,5% van de totale Finse bevolking[1]. Ze maken een steeds kleiner deel van de Finse bevolking uit; begin 19e eeuw waren ze nog 15% van de Finse bevolking[2]. De bevolkingsgroep stamt af van migranten die zich na de Zweedse verovering van Finland in de 13e eeuw in zuidelijk Finland (toen Österland genoemd) vestigden.
Finland-Zweden spreken Zweedse dialecten die gezamenlijk Finland-Zweeds genoemd worden. Het verschil tussen het Zweeds zoals dat in Finland wordt gesproken en het Zweeds in Zweden is vooral de uitspraak, de taalmelodie en de duidelijke invloed van het Fins op de Finland-Zweedse dialecten. Het Zweeds is een officiële taal in Finland, en bijna alle plaatsnamen in Finland hebben twee varianten, in het Fins en het Zweeds.
De Ålandseilanden zijn geheel Zweedstalig en vormen een autonome regio binnen Finland, met een eigen parlement.
De Zweedse Volkspartij, opgericht in 1906, heeft de belangenbehartiging van de Finland-Zweden als doelstelling. De partij regeert mee in de huidige Finse regering-Vanhanen (2003-heden).
[bewerk] Bekende Zweedstalige Finnen
- Carl Johan Adlercreutz (1759-1815), generaal
- Bo Carpelan (1926), schrijver, criticus en vertaler
- Bernhard Henrik Crusell (1775-1838), componist
- Albert Edelfelt (1854-1905), kunstschilder en illustrator
- Fredrik Idestam (1838-1916), stichter van het bedrijf Nokia
- Tove Jansson (1914-2001), schrijver, kunstschilder en illustrator
- Marcus Grönholm (1968), autocoureur
- Gunnar Höckert (1910-1940), Olympisch athletiekkampioen
- Marika Krook (1972), zangeres van de band Edea
- Carl Gustaf Mannerheim (1867-1951), legeraanvoerder en president van Finland
- Adolf Erik Nordenskiöld (1832-1901), ontdekkingsreiziger
- Johan Ludvig Runeberg (1804-1877), dichter
- Jean Sibelius (1865-1957), componist
- Julius Skutnabb (1889-1965), Olympisch schaatskampioen
- Clas Thunberg (1893-1973), Olympisch schaatskampioen
- Linus Torvalds (1969), initiator van het besturingssysteem Linux
- Franz Wathén (1878-1914), eerste Finse wereldkampioen allround-schaatsen
- Kjell Westö (1961), schrijver en dichter
| Bronnen, noten en/of referenties: |
