1620-1629

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De jaren 1620-1629 (van de christelijke jaartelling) zijn een decennium in de 17e eeuw.

bloedsomloop bij de mens.

Belangrijke gebeurtenissen[bewerken]

Tweede fase van de Tachtigjarige Oorlog
  • De strijd tussen de Republiek en Spanje wordt met het aflopen van het Twaalfjarig Bestand in 1621 hervat. Vanaf die tijd begint ook een economische neergang in de Republiek door onder andere het opnieuw invoeren van handelsembargo's, opvoeren van blokkades van grote rivieren en aanvallen door kapers. De belastingen worden verzwaard om het eigen leger te versterken. De crisis wordt nog eens verergerd doordat de Republiek geen financiële steun meer krijgt van Frankrijk en Engeland.
  • Vanaf 1621 beginnen Staatse troepen vanuit Sluis de Zwinstreek weer onveilig te maken. Daarop bemannen de Spanjaarden de al eerder gebouwde forten Fort Sint-Donaas, Fort Sint-Frederik en Fort Sint-Job weer. Paul-Bernard de Fontaine, opperbevelhebber van de Spaanse infanterie, verbindt deze forten met een linie, die hij versterkt door verschillende andere forten.
  • In 1624 belegert Spanje de goed verdedigde stad Breda. Op dat moment is prins Maurits al erg ziek en hij overlijdt uiteindelijk in april 1625 in Den Haag. Twee maanden later wordt Breda ingenomen door Ambrogio Spinola.
  • Omdat Spanje ook in een slechte financiële situatie verkeert wordt het leger na de inname van Breda ingekrompen en wordt er voor een verdedigende strategie gekozen. Frederik Hendrik volgt zijn halfbroer Maurits op als stadhouder en kapitein-generaal.
  • 1626 - De Friese stadhouder Ernst Casimir van Nassau-Dietz herovert voor de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden de stad Oldenzaal.
Europa
  • Henri de Rohan en zijn broer Soubise startte met het organiseren van protestants verzet tegen de toenemende onderdrukking, wat uiteindelijk losbarst tot een hugenoten-rebellie. De troepen van Lodewijk XIII belegeren en veroveren Saint-Jean-d'Angély voorgaande aan de blokkade van La Rochelle in 1621-22 die in een patstelling voor beide partijen verkeerde en werd afgesloten met het verdrag van Montpellier.
  • Opnieuw nemen Rohan en Soubise hun wapens op in 1625, wat voorlopig eindigt in de Inname van Île de Ré door Lodewijk XIII. Lodewijks eerste minister kardinaal Richelieu verklaart dat de onderwerping van de hugenoten de eerste prioriteit heeft van het koninkrijk. Het Beleg van La Rochelle van augustus 1627 tot oktober 1628 maakt inderdaad een einde aan alle protestantse illusies.
  • De Zweedse koning roept voor de bouw en de organisatie van de nieuwe havenstad Göteborg de hulp in van de Hollanders, Duitsers en Schotten. De Hollanders krijgen een overwegende invloed en maken het stadsplan. Ook krijgen de Hollanders deel aan het stadsbestuur.
Godsdienst
Noordelijke Nederlanden
Zuidelijke Nederlanden
  • Tussen 1620 en 1626 worden De Moeren drooggemalen, en in 1627 vrijgegeven voor landbouw.


Zeevaart
Replica van de Batavia
  • 1628 - 4 juni - Het fonkelnieuwe VOC-schip de Batavia lijdt schipbreuk voor de westkust van Australië. Het loopt op een rif en 40 opvarenden komen om. De rest van de opvarenden weet op een onbewoond eiland te komen, maar wanneer de commandant per sloep hulp is gaan halen, worden vele vrouwen verkracht en meer dan honderd mensen vermoord door de Haarlemse apotheker Jeronimus Corneliszoon en zijn handlangers. De precieze toedracht van het gebeurde is nooit bekend geworden.
  • 1628 - De vloot van de West-Indische Compagnie onder Piet Hein boekt een spectaculaire overwinning in de Slag in de Baai van Matanzas voor de kust van het eiland Cuba. Hij onderschept de zilvervloot. Dit laat 11 miljoen gulden in handen vallen van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. (Dit vertegenwoordigt zo'n driekwart jaar oorlogsuitgaven).
Amerika
  • 1621 - 3 juni - De West-Indische Compagnie (WIC) wordt opgericht door de Staten-Generaal.
  • 1624 - mei : aankomst van de Nieu Nederlandt, een schip gecharterd door de West-Indische Compagnie, bij het eiland Manhattan. Aan boord zijn er een dertigtal Belgische families: de meeste zijn Walen vergezeld door een aantal Vlamingen.
  • 1626 - Pierre Minuit ruilt het eiland Manhattan van de Manhattes indianen voor een aantal prullaria en sticht er Nieuw-Amsterdam, dat later omgedoopt zal worden in New York.
  • In 1625 wordt bij het huidige Holetown op Barbados de eerste permanente landing verricht door de Britten. Deze landing gebeurt per ongeluk doordat kapitein Henry Powell tijdens een tocht op de Olive Blossom van zijn koers van Zuid-Amerika naar Engeland wordt geblazen. De opvarenden komen in juli 1625 bij de locatie van het huidige Holetown uit, waar ze aan land gaan. In de volgende jarem wordt een kolonie gesticht, de eerste van de Britten in Amerika.
Koloniën
  • 1621 - Jan Pieterszoon Coen overrompelt met een gewelddadige expeditie de Banda eilanden, die tegen het verbod van de VOC in, toch nootmuskaat bleven verkopen aan Portugezen en Britten. Deze eilanden vormden de enige plek ter wereld waar deze gezochte specerij voorkomt. Wie Banda bezat, had het monopolie. De gouverneur - generaal Coen arriveert met 2000 man en de eilanden worden uitgemoord; de bevolking ervan wordt vervangen. Zie: VOC op de Banda-eilanden.
  • Sultan Agoeng van Mataram op Midden-Java verzwakt Soerabaja door één voor één haar bondgenoten te verslaan. Zo vallen Soekadana op Borneo, en Madoera in 1625. In dat jaar wordt ook Soerabaja, dat zonder de aan Agoeng verloren gebieden niet van voedsel kan worden voorzien, belegerd en veroverd. Agoeng laat dan zijn blik vallen op de Nederlandse factorij en het fort van Batavia. In augustus 1628 wordt de vestiging van de VOC vergeefs belegerd.
  • Martinus Sonck neemt in1624 de macht over in de VOC-vestiging op de Pescadores (Penghu). Sonck moet in dat jaar capituleren voor een Chinese overmacht. De Nederlanders dienen Penghu te verlaten, maar mogen zich vestigen op Formosa. Met Chinese hulp wordt het fort op Penghu afgebroken en wordt het meeste materiaal naar Formosa verscheept om te worden gebruikt voor de bouw van fort Zeelandia.
Kunsten