Amstelveenseweg (Amsterdam)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Amstelveenseweg
Negentiende-eeuwse huizen aan de Amstelveenseweg gezien vanuit de Oranje Nassaulaan
Negentiende-eeuwse huizen aan de Amstelveenseweg gezien vanuit de Oranje Nassaulaan
Geografische informatie
Locatie       Amsterdam
Stadsdeel Zuid
Begin Overtoomse Sluis
Eind Kalfjeslaan / Amstelveen
Lengte 4,1 km
Postcode 1075, 1076, 1081
Portaal  Portaalicoon   Amsterdam

De Amstelveenseweg is van oudsher de belangrijkste verbinding tussen Amsterdam en Amstelveen. De weg begint als stadsstraat bij de Overtoomse Sluis en loopt van daaruit in zuidelijke richting naar het Haarlemmermeercircuit. Van hier tot het Stadionplein bevindt zich een brede middenberm. Voorbij het Stadionplein loopt de weg verder richting Amstelveen.

Voorbij de gemeentegrens met Amstelveen aan de Kalfjeslaan heet de weg op Amstelveens grondgebied Amsterdamseweg. In het verlengde van deze weg, op het punt waar een scherpe bocht naar rechts wordt gemaakt, ligt de Keizer Karelweg. De weg loopt dan een klein stuk westwaarts waarna de weg met een bocht naar links in zuidelijke richting doorloopt tot aan een viaduct over de A9.

Geschiedenis[bewerken]

Tot 1896 lag de weg volledig op het grondgebied van de toenmalige gemeente Nieuwer-Amstel en liep richting het dorp Amstelveen en had een landelijk karakter. De weg is de oostelijke waterkering van de Schinkel en de Nieuwe Meer en vormt van oudsher tevens de grens tussen Amstelland en Rijnland. Ten oosten hiervan lag de Binnendijksche Buitenveldertsche Polder, waarnaar de in de jaren zestig gebouwde wijk Buitenveldert is vernoemd. Sinds 1921 behoort het gedeelte tussen de huidige Ringweg en de Kalfjeslaan ook bij Amsterdam. De bebouwing langs dit gedeelte van de Amstelveenseweg, vooral de westzijde, is voor het grootste deel veel ouder dan de wijk Buitenveldert. Ten westen lag Rietwijkeroord, waar na de vervening vanaf de jaren dertig het Amsterdamse Bos is aangelegd.

Het gedeelte tussen de Overtoomse Sluis en het Vondelpark heette Dubbele Buurt voordat de straat in de jaren twintig werd verbreed. De buurt ontstond in de zeventiende eeuw als laatste rust- en overstapplaats op de route van Rotterdam en Leiden naar Amsterdam. Terwijl Amsterdam in omvang toenam werd de Amstelveenseweg steeds verder in zuidelijke richting volgebouwd. De bebouwing van de huidige wijk Oud-Zuid verrees vanaf het einde van de 19e eeuw langs de Amstelveenseweg. De bebouwing tussen de Havenstraat en het Stadionplein verscheen in de jaren twintig. In 1890 werd het Huis van Bewaring II gebouwd, in 1915 verrees station Willemspark van de Haarlemmermeerspoorlijnen, sinds 1933 Haarlemmermeerstation geheten. Tussen 1919 en 1931 verrees op de hoek met de Cornelis Krusemanstraat de Sint-Agneskerk. In 1950 werd op de plaats van het kruispunt een rotonde aangelegd, het Haarlemmermeercircuit.

In 1913 werd op de hoek van de Amstelveenseweg en de huidige Stadionweg een stadion gebouwd, dat tijdens de Olympische Spelen van 1928 deel uitmaakte van een uitgestrekt olympisch terrein, waarop van 1926 tot 1928 het Olympisch Stadion werd gebouwd. Het stadion uit 1913 werd na de Spelen in 1929 afgebroken om plaats te maken voor de Stadionbuurt.

Ten zuiden van de Ringspoorbaan werd nabij de Amstelveenseweg in de jaren zestig het VU Ziekenhuis (thans VU medisch centrum) gebouwd en schuin daartegenover van 1999 tot 2002 het ING House.

Ter hoogte van de De Boelelaan werd in de jaren zestig een complex aangelegd van het waterleidingbedrijf. Hier staat sinds 1965 ook een van de Amsterdamse watertorens.

Vlak bij de gemeentegrens aan de Kalfjeslaan staat de Sint-Augustinuskerk.

Tot het begin van de 20e eeuw heette een deel van de huidige Amsterdamseweg, dat nu in de gemeente Amstelveen ligt, ook Amstelveenseweg. Destijds was er nog weinig bebouwing en de weg liep binnen de gemeente Nieuwer-Amstel in de richting van het dorp Amstelveen. Pas toen de bebouwing van Amstelveen toe nam en de weg binnen de bebouwde kom van Amstelveen kwam te liggen werd de naam veranderd in Amsterdamseweg. Daarom staat de straatnaam Amstelveenseweg op het onderschrift op oude ansichtkaarten van gezichten op gebouwen aan wat heden ten dage de Amsterdamseweg heet.

Trams op de Amstelveenseweg[bewerken]

De paardentramlijn Leidscheplein – Amstelveenscheweg werd geopend in 1877. In 1904 werd deze opgevolgd door de elektrische tramlijn 1, die zijn eindpunt kreeg bij de Koninginneweg. In 1913 kwam ook lijn 17 erbij, die zijn eindpunt kreeg bij station Willemspark. Later namen de lijnen 6 (19) en 23 deze route over en werden in 1928 verlengd naar het Stadionplein.

In 1948 nam lijn 1 de route naar het Stadion over. Toen deze lijn in 1971 naar Osdorp werd verlegd, ging lijn 16 doorrijden naar het Stadion. In 1977 verscheen lijn 6 weer op de Amstelveenseweg. In 2002 werd lijn 16 verlengd via de Amstelveenseweg naar VU medisch centrum (VUmc), terwijl lijn 6 na een afwezigheid van twee jaar daar in 2004 ook verscheen. In 2006 is lijn 6 echter weer opgeheven. De rails ten noorden van de Havenstraat sindsdien nog alleen nog voor remiseritten en omleidingen gebruikt. Met ingang van de dienstregeling van 2007 rijdt ook lijn 24 vanaf de Stadionweg via de Amstelveenseweg door naar VUmc. Sinds 1997 is er een metrostation Amstelveenseweg in de toen geopende metrolijn 50.

Het tracé van de Electrische Museumtramlijn Amsterdam op het voormalige tracé van de Haarlemmermeerspoorlijn ligt vanaf het Haarlemmermeerstation evenwijdig rechts van de Amstelveenseweg en in Amstelveen, na de overweg in de Amsterdamseweg, evenwijdig links van deze weg.

Fotogalerij[bewerken]