Tramlijn 24 (Amsterdam)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Lijn 24
Totale lengte 6,0 km
Aangelegd door Gemeentetram Amsterdam (GTA)
Geopend
Huidige status in bedrijf
Aantal sporen 2
Tramdienst door GVB
Lijn 24
uKBHFaBSicon .svg Centraal Station
uABZgl+lBSicon .svg tram 26
uHSTBSicon .svg Dam (stadinwaarts Beursplein)
uABZg+rBSicon .svg tram 14
uHSTBSicon .svg Spui
uHSTBSicon .svg Muntplein (in Vijzelstraat tussen Munt en Keizersgracht)
uABZglBSicon .svg tram 4, 9 en 14
uHSTBSicon .svg Weteringcircuit
uKRZBSicon .svg tram 7 en 10
uHSTBSicon .svg Marie Heinekenplein
uABZgl+lBSicon .svg tram 3, 12
uHSTBSicon .svg Ferdinand Bolstraat
uHSTrlBSicon .svg Roelof Hartplein
uABZgrBSicon .svg tram 3, 12
uABZg+rBSicon .svg tram 5
uHSTlrBSicon .svg Roelof Hartplein
uHSTBSicon .svg Gerrit van der Veenstraat
uHSTrlBSicon .svg Stadionweg
uABZglBSicon .svg tram 5
uHSTlrBSicon .svg Beethovenstraat
uHSTBSicon .svg Minervaplein
uHSTBSicon .svg Olympiaplein
uHSTBSicon .svg Olympiaweg
uHSTBSicon .svg Olympisch Stadion
uHSTBSicon .svg IJsbaanpad
uSKRZ-AuBSicon .svg A10 binnenring
uTHSTuBSicon .svg Station Amstelveenseweg metro  50 
umKRZuBSicon .svg Spoorlijn Weesp - Leiden
uSKRZ-AuBSicon .svg A10 buitenring
uHSTBSicon .svg VU Medisch Centrum
uKBHFeBSicon .svg De Boelelaan/VU

Gvba24.png Tramlijn 24 is een tramlijn in Amsterdam op de route Centraal StationVijzelstraatStadionwegVU Medisch Centrum.

De lijn is een tramverbinding van het GVB, tussen het centrum van Amsterdam, Amsterdam-Zuid en het noordwestelijke gedeelte van Buitenveldert. De begin- en eindpunten zijn het Centraal Station van Amsterdam en de Vrije Universiteit aan de De Boelelaan.

Beknopte Geschiedenis[bewerken]

Tramlijn 24 met gelede wagen 710 (7G) op de Olympiaweg; 1976.
Tramlijn 24 bij het Centraal Station.
Tramlijn 24 op de halte bij de Bijenkorf op het Damrak.

De Amsterdamse tramlijn 24 werd ingesteld op 17 oktober 1929 en ging de route berijden vanaf het Centraal Station via DamrakDamRokinVijzelstraatFerdinand BolstraatCeintuurbaanRoelof HartstraatJ.M. CoenenstraatBeethovenstraatStadionweg waar een lus door de Turnerstraat en Olympiaweg werd gereden naar een standplaats op het Stadionplein. Uitrukkende trams uit remise Havenstraat hadden echter hun standplaats op de Stadionweg op de reservehalte en reden dus niet door de lus. Voorts was er op het Stadionplein nog een aparte stadionlus aanwezig voor het opstellen van extra trams tijdens wedstrijden.

Destijds was de Stadionweg nog onbebouwd en kon worden volstaan met losse motorwagens. Later groeide de lijn echter samen met lijn 25 uit tot een drukke lijn.

In 1965 was er een plan voor een verlenging via de Parnassusweg en Buitenveldertselaan naar Buitenveldert maar door de opkomende metroplannen vond dit plan geen doorgang. Men had zelfs al 17 nieuwe dubbelgelede trams (653-669) voor de verlenging besteld en deze in 1964 in gebruik genomen. Deze werden nu gebruikt ter vervanging van vooroorlogs materieel.

Deze route zou 73 jaar ongewijzigd in gebruik blijven waarmee lijn 24 de tramlijn is waarvan de route het langst onveranderd bleef, tot op 6 mei 2003 wegens de start van de werkzaamheden aan de Noord/Zuidlijn metro in de Ferdinand Bolstraat lijn 24 moest gaan omrijden vanaf de Ferdinand Bolstraat via Albert CuypstraatRuysdaelstraatGabriël MetsustraatVan BaerlestraatJ.M. Coenenstraat en verder. De omlegging "zou anderhalf jaar duren" maar duurde uiteindelijk dertien jaar en zou volgens plan pas in 2017 hersteld worden, indien de sporen in dit deel van de Ferdinand Bolstraat weer in gebruik zouden komen.[1] Van 2003 tot 2016 had lijn 24 in Amsterdam-Zuid een merkwaardige kronkelroute.

Per 10 december 2006 verliet lijn 24 na ruim 77 jaar de lus via de Olympiaweg en werd doorgetrokken via de in 2003 al door lijn 16 in gebruik genomen verlenging via de Amstelveenseweg en de De Boelelaan naar het VU Medisch Centrum aan de Gustav Mahlerlaan. Hierdoor hadden de lijnen 16 en 24 nu dezelfde eindpunten, maar tussen Museumplein en Stadionplein verschillende routes.

De keerlus van de tramlijnen 16 en 24 lag echter op een terrein dat in het kader van de plannen voor de Zuidas in 2012 bebouwd zou worden. Daarom werd deze keerlus voor eind 2011 verplaatst naar het voormalige voetbalveld direct ten noordwesten van de kruising van de Buitenveldertselaan met de De Boelelaan. Bijkomend voordeel is dat het nieuwe eindpunt recht voor de hoofdingang van de Vrije Universiteit kwam te liggen. De werkzaamheden hiervoor startten in het najaar van 2010. Hoewel tramlijn 5 vlak langs het nieuwe eindpunt rijdt is er geen spooraansluiting ter verkorting van de remiseroute van deze lijn. Per 31 oktober 2011 kwam voor de lijnen 16 en 24 de nieuwe keerlus bij de halte De Boelelaan / VU in gebruik ter vervanging van de keerlus aan Gustav Mahlerlaan.

Plannen[bewerken]

In het Programma van Eisen dat de Stadsregio Amsterdam heeft opgesteld en dat het GVB heeft geaccepteerd om in aanmerking te komen voor de op 26 augustus 2010 gegunde onderhandse aanbesteding per 1 januari 2012, werd ten aanzien van lijn 24 de volgende wijziging aangekondigd:[2]

De route van de lijnen 24 en 25 door de Ferdinand Bolstraat zou worden hersteld zodra het traject tussen Albert Cuypstraat en Ceintuurbaan weer beschikbaar is. Inmiddels is tramlijn 25 in december 2013 opgeheven. In een eerder stadium had het stadsdeel Zuid laten weten de wijziging als definitief te beschouwen, maar de Stadsregio heeft geoordeeld dat deze geleid heeft tot "een aanzienlijke verslechtering van het OV in Amsterdam-Zuid".

Tijdelijke opheffing[bewerken]

Vanaf 11 mei 2016 werd lijn 24 tijdelijk opgeheven.[3] Reden voor de opheffing was dat de verbindingsbogen bij het Concertgebouw tussen de Van Baerlestraat en de Gabriël Metsustraat, die in 2000 als tijdelijke omleggingsbogen voor lijn 24 werden aangelegd, versleten waren. Deze zouden bij de vereiste werkzaamheden niet opnieuw worden aangelegd. Men besloot dat het niet nodig was deze bogen (ook voor omleidingen) door nieuwe te vervangen. Omdat er niet de keuze werd gemaakt lijn 24 vanaf het Roelof Hartplein via de Ceintuurbaan en Van Woustraat richting Centraal Station te laten rijden werd de lijn daarom tijdelijk opgeheven. Hiermee verloor de Stadionweg 11 maanden zijn tramverbinding. De sporen werden alleen nog gebruikt voor remiseritten van lijn 5. Materieel en personeel werden grotendeels ingezet op de lijnen 5 en 16 waarvan de routes gedeeltelijk via de route van lijn 24 lopen. Volgens de plannen kwam de oorspronkelijke route (tot 2003) via de Ferdinand Bolstraat tussen Ceintuurbaan en Albert Cuypstraat na afloop van de werkzaamheden op 18 april 2017 weer beschikbaar en keerde de lijn terug waarna nu lijn 16 tijdelijk is opgeheven in verband met andere werkzaamheden. De vrijkomende trams worden grotendeels op lijn 24 ingezet.[4]

Lijn 24R[bewerken]

Tussen 20 december 1932 en 9 oktober 1944 was er een korttrajectdienst 24R (Rembrandtplein) die komend vanuit Zuid eindigde op het Rembrandtplein (via de lus Reguliersbreestraat / Reguliersdwarsstraat).

Externe links[bewerken]