Fiddler on the Roof

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Anatevka
Fiddler on the Roof
Aaron Zebede als Tevje (Panama, 2012)
Aaron Zebede als Tevje (Panama, 2012)
Muziek Jerry Bock
Teksten Sheldon Harnick
Boek Tevye en zijn dochters
Première 1964
Standplaats Broadway
Portaal  Portaalicoon   Musical

Anatevka (originele Engelstalige titel Fiddler on the Roof), is een musical die voor het eerst werd uitgevoerd op Broadway op 22 september 1964. Het verhaal is gebaseerd op de Jiddische roman Tevye en zijn dochters (of Tevje de Melkboer en andere verhalen) uit 1894 van de Russisch-joodse schrijver Sjolem Alejchem. De muziek werd geschreven door Jerry Bock op tekst van Sheldon Harnick.

Bekende liedjes uit de musical zijn: If I Were A Rich Man[1] (Als ik toch eens rijk was), Sunrise, Sunset en Matchmaker, Matchmaker, Make Me A Match.

Verhaal[bewerken]

Leeswaarschuwing: Onderstaande tekst bevat details over de inhoud en/of de afloop van het verhaal.

Het verhaal speelt zich af in 1905. Tevje is een Joodse melkboer in Anatevka, een kleine Russische sjtetl. Hij wil, zoals alle andere Joden in het dorp, vasthouden aan de traditie, want dat geeft zekerheid. Er komen echter nieuwe tijden. De Joden worden in tsaristisch Rusland veelvuldig door de autoriteiten geïntimideerd.

Tevje besluit zijn dochter Tzeitel uit te huwelijken aan de veel oudere slager Leiser Wolf, maar geheel in strijd met de traditie blijkt ze zelf al een partner gevonden te hebben: de kleermaker Mottel. Mottel heeft, in tegenstelling tot de slager, geen geld, maar Tevje geeft uiteindelijk toch zijn zegen aan het huwelijk. Zijn tweede dochter, Hodol, krijgt een relatie met een Joodse revolutionair die verbannen wordt naar Siberië. Hodol volgt hem, en met moeite kan Tevje de gedachte verdragen dat hij zijn dochter waarschijnlijk nooit meer zal zien. Zijn derde dochter Chava trouwt met de christen Fjedka. Dat laatste wordt Tevje te veel: hij besluit zijn dochter dood te verklaren en hij negeert ze als Chava en Fjedka hem liefdevol proberen aan te spreken. Als alle Joden uit het dorp op bevel van de tsaar wegtrekken, ook tot verontwaardiging van Fjedka, wenst hij haar in stilte Gods zegen.

Nederlandstalige productie[bewerken]

In Nederland werd de musical voor het eerst opgevoerd in september 1966 in de Stadsschouwburg Eindhoven, onder de titel Anatevka, een productie van Paul Kijzer en Hans Boskamp in samenwerking met Lawrence White. Lex Goudsmit speelde de rol van Tevye. Andere rollen kwamen voor rekening van Enny Mols-de Leeuwe, Jenny Arean, Diny de Neef, Diana Marlet, Celia Nufaar, Louise Rettich, Erik Plooyer, Hans Kemna, Tabe Bas, Gerard Heystee, Harry Boda, Carry Tefsen, Fred Wiegman, Jan Anne Drenth, Ronny Bierman, Jaap Stobbe en Johan Boskamp. De eerste Nederlandse vertaling kwam van Emile Lopes Dias en de muzikale leiding lag in handen van Hugo de Groot. De musical werd 586 maal opgevoerd.

In de jaren 70 en 80 werd Anatevka meermaals met groot succes opgevoerd in de Koninklijke Vlaamse Opera en de Opera voor Vlaanderen te Antwerpen. In het seizoen 1975-1976 werd de rol van Tevje vertolkt door Jan Garritsen en de rol van Golde door Maria Verhaert. In het seizoen 1976-1977 werd Tevje vertolkt door Bert Olsson. In de jaren 80 werd Golde vertolkt door Christiane Lemaitre. Regisseur was telkens Gabriel van Landeghem, die ook de vertaling schreef. Dirigent in de jaren 70 was François Cuypers.

In 1991 bracht het Koninklijk Ballet van Vlaanderen Anatevka op het toneel met Nolle Versyp in de rol van Tevye.

Van september 1998 tot juni 1999 werd Anatevka wederom opgevoerd. Ditmaal was de productie in handen van Joop van den Endes Stage Entertainment. De muzikale leiding lag in handen van Harry van Hoof en René op den Kamp was dirigent.

In het seizoen 2008-2009 was deze musical, opnieuw met als titel Anatevka, weer in de Nederlandse theaters te zien. De musical ging op 23 december 2008 in première in de Goudse Schouwburg te Gouda. De musical was tot eind mei 2009 in verschillende theaters in Nederland te zien. Deze Anatevka was een productie van Mark Vijn Theater Producties onder regie van Frank Van Laecke. In 2011-2012 werd deze musical ook in Vlaanderen opgevoerd door Musical van Vlaanderen.

Rol 1966/1968
(Paul Kijzer en Hans Boskamp)
1998/1999
(Joop van den Ende Theaterproducties)
2008/2009
(Mark Vijn Theaterproducties)
2011/2012
(Musical van Vlaanderen)
2017/2018
(Stage Entertainment
in opdracht van Theater Alliantie)
Tevje, de melkboer Lex Goudsmit Henk Poort Henk Poort Lucas Van den Eynde Thomas Acda
Understudy Tevje - Steph Breukel Paul Vaes
Golde, de vrouw van Tevje Enny Mols-de Leeuwe Bea Meulman, Heddy Lester Doris Baaten Karin Jacobs
Understudy Golde - Marianne Koopman Laura Burgmans
Yente, de koppelaarster Diny de Neef Carry Tefsen Bea Meulman Liliane Dorekens Doris Baaten
Understudy Yente - Marika Lansen Laura Burgmans
Leiser Wolf, de slager Tabe Bas Jules Croiset Bert Simhoffer Eddy Vereycken
Understudy Leiser Wolf - Steph Breukel Marcel Jonker
Tzeitel, een dochter van Tevje Diana Marlet Anne-Mieke Ruyten Babette Holtmann Deborah De Ridder
Understudy Tzeitel - Ineke van Klinken Kristel Klaassen
Mottel Kemzoil, de kleermaker, de man van Tzeitel Huib Rooymans, Erik Plooyer Dick Cohen Marc-Peter van der Maas David Verbeeck
Understudy Mottel Kemzoil - Michel Sorbach Dennis ten Vergert
Hodol, een dochter van Tevje Jenny Arean, Celia Nufaer Maaike Widdershoven Sophie Veldhuizen Anne Van Opstal
Understudy Hodol - Ineke van Klinken Kristel Klaassen
Perchik, student, de man van Hodol Manfred de Graaf, Hans Kemna Bart Oomen Addo Kruizinga Jelle Cleymans
Understudy Perchik - Stan Lambrechts Dennis ten Vergert
Chawa/Chava, een dochter van Tevje Louise Rettich Smadar Monsinos Madelon van der Poel Clara Cleymans
Understudy Chawa - Karen Levin Marit Slinger
Fjedka/Fyedka, de man van Chawa Jochem Feste Roozemond Roel Vankerckhoven Bert Verbeke
Understudy Fjedka - Stephan Hendrikse Dennis ten Vergert
Sjprintze/Sphrintze, een dochter van Tevje afwisselend gespeeld door Rosa Schogt, Gaby Sijes, Sara van Gelder Sandra Kwint, Marit Slinger (understudy) Florence Van Laecke
Bielke, een dochter van Tevje diverse acteurs Charlotte Campion, Marit Slinger (understudy) Lauren De Ruyck
Fromme Sarah Carry Tefsen Marianne Koopman Babette Holtmann Deborah De Ridder
Fridel Simone van Gog Marit Slinger
Mordcha, de kroegbaas Gerard Heystee Steph Breukel Marcel Jonker Ernst Van Looy
Rabbijn/Rebbe Harry Boda Martin Kafig Harry Slinger Steve De Schepper
Mendel Jan Anne Drenth Michel Sorbach Dennis ten Vergert Steven Colombeen
De Dorpsagent Fred Wiegman Joska Spruyt Paul Vaes Marc Coessens
Herschell Karen Levin Laura Burgmans
Violist Juda Bar-Noor Istvan Lichter Jasper van Rosmalen Laszlo Olah
Understudy Violist - Pedja Milosavljevic (alternate) - -
Avram, de boekhandelaar Johan Boskamp Stan Lambrechts
Grootmoeder Tzeitel Ronny Bierman - - - -

Album[bewerken]

De liedjes zijn in 1966 uitgebracht door RCA als "Anatevka - Fiddler on the roof" - LSP 10110

Lp kant 1
Nr. Titel Duur
1. Traditie    
2. Yente, O, Yentele    
3. Als ik toch eens rijk was    
4. Sabbath-Gebed    
5. Op al wat leeft, L'Chaim    
6. Wonder, O, Wonder    
Lp kant 2
Nr. Titel Duur
1. Tevye's Droom    
2. Dagen, Nachten    
3. Bruiloftsdans    
4. Ja, Nu Ik Alles Heb    
5. Hou Jij Van Mij?    
6. Ver Van Mijn Eigen Huis    
7. Anatevka    

Verfilming[bewerken]

In 1971 werd de musical verfilmd door Norman Jewison. Chaim Topol had de hoofdrol in deze film.

Portal.svg Portaal Musical