Hoogovens Stoom IJmuiden

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Hoogovens Stoom IJmuiden
Hoogovens Stoomlocomotief 22 "Tom".jpg
Algemene informatie
Land Vlag van Nederland Nederland
Hoofdvestiging IJmuiden
Actief 1973-heden
Website www.hoogovens-excursietrein.nl
Portaal  Portaalicoon   Openbaar vervoer

Hoogovens Stoom IJmuiden organiseert ritten met stoomtractie voor publiek over het terrein van Tata Steel Europe, noordelijk van het Noordzeekanaal bij IJmuiden. De ritten vertrekken vanaf de halte Velserbosch in Velsen-Noord. Voor de rondritten is er de beschikking over twee stoomlocomotieven en zeven rijtuigen.

Tot 2002 werden de ritten verzorgd door een groep vrijwilligers onder de informele naam Stoomclub Hoogovens. In 2002 werd een officiële vereniging opgericht onder de naam Corus Stoom IJmuiden naar de toenmalige bedrijfsnaam. Sinds het bedrijf eigendom is van Tata Steel, is de naam veranderd in de naam Hoogovens Stoom IJmuiden.

Sinds het begin van oprichting wordt de trein gereden onder de naam Hoogovens Excursietrein.

Geschiedenis[bewerken]

Op het terrein van de Koninklijke Hoogovens en Staalfabrieken te IJmuiden is sinds 1920 een uitgebreid spoorwegnet ontstaan, waar vele stoomlocomotieven (tot 1962) en diesellocomotieven (vanaf 1953) hebben dienstgedaan voor het goederenverkeer. Ook tegenwoordig wordt er nog een intensief vervoer uitgevoerd met moderne diesellocomotieven.

Tussen 1948 en 1957 vond er vanaf de halte Velsen Hoogovens personeelsvervoer plaats met een eigen Hoogovenstrein, bestaande uit een stoomloc, een koppelwagen en zeven tramrijtuigen, overgenomen van de Nederlandsche Tramweg Maatschappij in Friesland (waarvan zes ex-Gooische Tram). Bij de ingebruikname van de Velsertunnel kwam de halte Velsen Hoogovens per 28 september 1957 te vervallen en daarmee eindigde het personenvervoer.

Tien jaar na de buitendienststelling van de laatste stoomloc in IJmuiden kon van het Duitse collega-staalbedrijf Gutehoffnungshütte te Oberhausen een afgedankte, nog in goede staat verkerende, stoomlocomotief worden overgenomen. Dit was de in 1943 te Esslingen am Neckar gebouwde loc 57, die in 1971 nog een revisie had ondergaan.

Bij de Hoogovens werd een 'stoomclub' opgericht die tot doel had om met deze locomotief ritten voor publiek te gaan uitvoeren. Van de Nederlandse Spoorwegen konden vijf 'Blokkendoos' rijtuigen Mat '24 worden overgenomen die de nummers 76101-76105 kregen. Ook kwam er een goederenwagen die tot verwarmingswagen werd verbouwd. Vanaf het voorjaar van 1973 werden met deze Hoogovens Excursietrein regelmatig rondritten voor publiek gereden over het terrein van de Hoogovens en daarbuiten.

Om over een reserve stoomloc te kunnen beschikken werd in 1974 van de Duitse Bergbau AG in Herne een door Krupp in 1949 gebouwde loc overgenomen, die sinds 1973 een revisie onderging, maar nog niet voltooid was. Tussen 1974 en 1980 werd deze door de Hoogovens Stoomclub afgerond, waarna men met deze loc 22 nu over twee locomotieven kon beschikken. Loc 57 kreeg in 1975 de naam 'Bonne' en werd vernoemd naar de toenmalige directeur Bonne de Jong. Hij heeft het groene licht gegeven voor het rijden met een stoomtrein. Loc 22 draagt sinds 1980 de naam 'Tom', en is vernoemd naar Tom Ensink, de toenmalige chef van Railvervoer. Door zijn initiatief is loc 57 in IJmuiden terecht gekomen.

Loc 57 was van 2002 tot 2013 in restauratie en is op 17 mei 2013 weer in dienst gesteld. De loc heeft een nieuwe ketel gekregen, gebouwd door het Dampflocwerk Meiningen.[1] Sinds 2013 is loc 'Tom' buiten dienst voor revisie.

In 1987 kwamen er zeven vierassige Umbaurijtuigen (bouwjaar 1959) van de Deutsche Bundesbahn in dienst als vervanging van de Blokkendoos-rijtuigen, die vervolgens naar museumlijnen elders in Nederland werden verkocht of naar de sloop gingen.

Voorts beschikt men over nog vijf diesellocomotieven en een aantal goederenwagens en bijzondere voertuigen.

Materieel[bewerken]

Nummer Bouwjaar (fabriek) Opmerkingen[2] Afbeelding
Stoomlocomotieven
22 "Tom" 1949 (Krupp Essen) In dienst. Ex-RuhrKohle AG als D-22. In 1974 naar Hoogovens. Hoogovens loc 22.jpg
57 "Bonne" 1942 (Machinenfabrik Esslingen) In dienst. Ex-HOAG 57, ex-Eisenbahn und Hafenverkehr Duisburg. In 1972 naar Hoogovens. Bonne Stoomloc Hoogovens.jpg
Diesellocomotieven
Sik NS 316 1940 (Werkspoor Amsterdam) Dienstvaardig 995 Sik Hoogovens Excursietrein 27-08-2017.jpg
KNHS 995 1963 (General Electric) Dienstvaardig 995 Sik Hoogovens Excursietrein 27-08-2017.jpg
KNHS 48 1958 (Cockerill Seraing) In revisie
KNHS 5 1960 (Orenstein & Koppel) Buiten dienst
"Japie" 1936 (Orenstein & Koppel) Buiten dienst, statisch monument Japie Hoogovens.jpg
Rijtuigen
76101 1924 (HAWA) Mat '24, ex-Cec 8506. In 1986 naar SGB, later gesloopt.
76101 1959 (AW Neuaubing) Dienstvaardig, Umbau-Wagen (DB), type Byg 515. DB-nummer 5080 29 12 197-9. 5080 29 12 197-9 Rijtuig Hoogovens Excursietrein.jpgCorus Excursietrein Interieur 76101.jpg
76102 1931 (Werkspoor) Mat '24, ex-Cec 8543, Cec 8151, B 5704. In 1973 naar de Hoogovens. In 1986 naar SGB.
76102 1959 (AW Karlsruhe) Dienstvaardig, Umbau-Wagen (DB), type Byg 515. DB-nummer 5080 29 12 628-3. 76102 5080 29 12 628-3 Rijtuig Hoogovens Excursietrein.jpg
76103 1928 (Beijnes) Mat '24, ex-mCD 9409. Gesloopt, onderdelen zitten in Jaap 9002.
76103 1959 (AW Karlsruhe) Dienstvaardig, Umbau-Wagen (DB), type Byg 516. DB-nummer 5080 29 03 013-9. 76103 5080 2903 013-9 Rijtuig Hoogovens Excursietrein.jpg
76104 1931 (Werkspoor) Mat '24. In 1973 naar de Hoogovens. In 1986 naar Het Spoorwegmuseum als tussenrijtuig van de Blokkendoostrein. Blokkendoos (Heimwee Express) tussen Den Dolder en Soestduinen (14641936481).jpg
76104 1960 (AW Karlsruhe) Dienstvaardig, Umbau-Wagen (DB), type Byg 516. DB-nummer 5080 29 03 006-3. 76104 5080 290 30 06-3 RIjtuig Hoogovens Excursietrein.jpg
76105 1928 (Beijnes) Mat '24. Oorspronkelijk motorwagen mCv 9410. Later bovenleidingmontagewagen nr. 165083. In 1973 naar de Hoogovens. In 1986 naar Rotterdam en in gebruik als restaurant "De Wagon". Later ging het rijtuig naar het Valkenburgse Meer. Partycentrum De Tender 9410 Valkenburgse Meer.jpg
76105 1958 (AW Neuaubing) Dienstvaardig, Umbau-Wagen (DB), type BDyg 532. DB-nummer 5080 82 12 186-6.
76109 1959 (AW Hannover) Dienstvaardig, Umbau-Wagen (DB), type AByg 504. DB-nummer 5080 38 11 468-4.
76111 1926 (Görlitz) Mat '24, ex-Cec 8518. Gesloopt.
76113 1959 (AW Hannover) Dienstvaardig, barrijtuig. Umbau-Wagen (DB), type BDyg 531. DB-nummer 5080 82-12 063-7. 76113 5080 82 12 063-7 Rijtuig Hoogovens Excursietrein.jpg
Overig
M 1503 1955 (Talbot) In 1955 door Talbot (Aken) als VT3 gebouwd voor de AG Ruhr-Lippe-Eisenbahnen. In 1967 naar de Hümmlinger Kreisbahn. In 1971 naar de SHM. In 1982 naar VSM, in 1984 ook bij de Hoogovens.[3] Gesloopt in 1994.
? Voormalige Ultrasoonmeettrein. Ultrasoontrein at IJmuiden Coris.JPG
76110 Energierijtuig in de Corus Excursietrein. Rijtuig is gebouwd op het onderstel van een tender van een NS 4700-stoomlocomotief. Energiewagen Hoogovens Stoom IJmuiden.jpg

Literatuur[bewerken]

Externe links[bewerken]