Richard von Weizsäcker
| Richard von Weizsäcker | ||||
 |
||||
| 6e Bondspresident van Duitsland | ||||
| Ambtstermijn | 1 juli 1984 – 30 juni 1994 | |||
| Voorganger | Karl Carstens | |||
| Opvolger | Roman Herzog | |||
| Geboren | 15 april 1920 | |||
| Geboorteplaats | Stuttgart, Duitsland | |||
| Partner | Marianne Freifrau von Weizsäcker | |||
| Politieke partij | CDU | |||
|
||||
Richard Karl Freiherr von Weizsäcker (Stuttgart, 15 april 1920) is een Duits politicus. Hij was de zesde bondspresident en wordt beschouwd als een van de belangrijkste presidenten van het naoorlogse Duitsland. Verder is hij ook burgemeester van West-Berlijn (1981-1984) geweest.
[bewerken] Leven
Hij was gedurende de Tweede Wereldoorlog dienstplichtig officier bij de Duitse Wehrmacht en ontwikkelde een nauwe vriendschap met Axel von dem Bussche en Fritz-Dietlof Graf von der Schulenburg die in hetzelfde regiment dienden en later bij de aanslag van Claus Schenk von Stauffenberg betrokken waren. Zijn vader was diplomaat en SS-generaal Ernst von Weizsäcker die tijdens het Wilhelmstraßenproces van het Tribunaal te Neurenberg voor oorlogsmisdaden werd veroordeeld. Richard von Weizsäcker was een van de verdedigers. Ernst von Weizsäcker kreeg vijf jaar gevangenisstraf. In 1955 promoveerde Richard von Weizsäcker in de rechtswetenschap.
Richard von Weizsäcker stamt uit een adellijk geslacht, zijn grootvader was in 1897 in de (persoonlijke) adelstand verheven. In 1916 werd hem de (vererfbare) titel Freiherr verleend. Freiherr is de Duitse vertaling van baron. Richard was de jongere broer van natuurkundige en filosoof Carl Friedrich von Weizsäcker.
Hij is getrouwd met Marianne von Kretschmann; het paar kreeg vier kinderen.
[bewerken] Politiek
Van 1969 tot 1981 was hij lid van de Bondsdag. In 1981 ging hij naar West-Berlijn als burgemeester, de eerste van de CDU. Hij gold als lid van de linker vleugel van zijn partij; zoals gebruikelijk liet hij zijn partijlidmaatschap tijdens zijn presidentschap rusten.
Van 1984 tot 1994 bekleedde hij het ambt van bondspresident nadat hij al in 1974 kandidaat was geweest. Zijn toespraak op 8 mei 1985 tijdens de 40e verjaardag van het einde van de Tweede Wereldoorlog leverde hem groot internationaal respect maar ook kritiek uit conservatieve kringen op omdat hij 8 mei niet alleen als "de dag van de nederlaag" maar vooral als "dag van de bevrijding" benoemde:
- Der 8. Mai ist für uns Deutsche kein Tag zum Feiern. Die Menschen, die ihn bewußt erlebt haben, denken an ganz persönliche und damit ganz unterschiedliche Erfahrungen zurück. Der eine kehrte heim, der andere wurde heimatlos. Dieser wurde befreit, für jenen begann die Gefangenschaft. Viele waren einfach nur dafür dankbar, daß Bombennächte und Angst vorüber und sie mit dem Leben davongekommen waren. Andere empfanden Schmerz über die vollständige Niederlage des eigenen Vaterlandes. Verbittert standen Deutsche vor zerrissenen Illusionen, dankbar andere Deutsche für den geschenkten neuen Anfang.[1]
- 8 mei is voor ons Duitsers geen dag om te vieren. De mensen die hem bewust meemaakten denken terug aan heel persoonlijke en daardoor heel verschillende belevenissen. De ene kwam naar huis, de ander verloor zijn huis. De ene werd bevrijd, voor de ander begon de gevangenschap. Velen waren alleen maar dankbaar ervoor dat bommennachten en angst over waren en ze met hun leven zijn eraf gekomen. Anderen voelden pijn over de volledige nederlaag van hun eigen vaderland. Met bitterheid stonden Duitsers voor verscheurde illusies, met dank andere Duitsers voor het geschonken nieuw begin.
Enkele weken later, van 30 mei tot en met 2 juni, bracht hij, als tweede bondspresident na Gustav Heinemann, een staatsbezoek aan Nederland. In zijn tafelrede tijdens het galadiner in het Paleis op de Dam bracht Von Weizsäcker de Februaristaking in herinnering. "Meer dan tolerantie en gastvrijheid werd vereist toen de Duitse bezetter met de systematische vervolging van de grote en belangrijke joodse gemeenschap in Amsterdam begon. De staking van de Amsterdamse arbeiders, ambtenaren en professoren van februari 1941 zal haar ereplaats in de geschiedenis van de gewetensvolle solidariteit behouden."
Zijn deels scherpe kritiek op het partijenstelsel in het algemeen wordt ook vaak in verband gebracht met de koele persoonlijke relatie tussen Von Weizsäcker en de toenmalige bondskanselier Helmut Kohl. Von Weizsäcker was in 1989 de eerste Duitse president die in zijn ambt herkozen werd sinds Heinrich Lübke in 1964. Vanwege Von Weizsäckers populariteit was er geen tegenkandidaat.
[bewerken] Onderscheidingen
In 1990 werd Weizsäcker de Geuzenpenning toegekend en op 24 mei 2008 ontving hij in Middelburg de Four Freedoms Award. Hi is erelid van de Club van Rome. Naast talloze onderscheidingen heeft hij ook meer dan tien eredoctoraten.
Noot
|
 |
Zie de categorie Richard von Weizsäcker van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Voorganger: Karl Carstens |
Bondspresident van Duitsland 1984-1994 |
Opvolger: Roman Herzog |
| Duitse presidenten | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
.svg){kind=small}
.svg){kind=small}
