Thessaloniki (stad)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken

Thessaloniki
Θεσσαλονίκη

Gemeente in Griekenland

Thessaloniki

Situering

Algemeen

17,8 km²

Inwoners (2001^[1])

800,764 (45/km²)

Hoogte

(0 tot 20 m)

Politiek

Burgemeester

Vasilios Papageorgopoulos (sinds 1999)

Overig

Postcode

53x xx, 54x xx, 55x xx, 56x xx

Netnummer

2310

Kenteken

Ν

Website

www.thessalonikicity.gr

Griekenland

Thessaloniki (Grieks: Θεσσαλονίκη) is de hoofdstad van de Griekse regio Centraal-Macedonië en van het gelijknamige departement (nomos) Thessaloniki. De stad zelf heeft 363.987 inwoners (2001), samen met het stedelijk gebied heeft het 800.764 inwoners.

[bewerken] Namen van Thessaloniki

Vaak wordt Thessaloniki kortweg Saloniki genoemd. Een andere historische naam voor de stad is Salonika of Salonica

[bewerken] Geografie

Thessaloniki ligt in Noord-Griekenland, aan de Thermaïsche Golf ook wel de Golf van Thessaloniki genoemd, die deel uitmaakt van de Egeïsche Zee. De stad is trapsgewijs gelegen tegen de heuvel Chortiatis. Ten westen van de stad ligt de rivier Axios en ten oosten liggen de meren Koronia en Volvis. Ten zuiden van de stad ligt het schiereiland Chalcidice. Thessaloniki is de tweede stad van Griekenland: na Athene is het de belangrijkste stad van dit land.

[bewerken] Geschiedenis

Vroeg-christelijke en byzantijnse monumenten in Thessaloniki
Werelderfgoed cultuur


Land	Griekenland
UNESCO-regio	Europa en Noord-Amerika
Criteria	i, ii, iv
Inschrijvingshistorie
UNESCO-volgnr.	456
Inschrijving	1988 (12e sessie )
UNESCO-werelderfgoedlijst

Thessaloniki is ongeveer in 315 v.Chr. gesticht door Kasandros die de plaats noemde naar zijn vrouw Thessa de zus van Alexander de Grote. Omstreeks 50 n. Chr. preekte de apostel Paulus hier. De stad was zeer belangrijk tijdens de hellenistische periode, toen de rijken der diadochen zich uitstrekten tot in India. Later ging het deel uitmaken van het Romeinse Rijk (Galerius had hier zijn residentie), het Byzantijnse Rijk, het kruisvaardersrijk van Thessaloniki tijdens de vierde kruistocht in 1204, en het Ottomaanse Rijk. Onrustige tijden waren er als de Goten, de Avaren, de Slaven, de Saracenen en zelfs de Noormannen (1185) hier waren en de stad veroverden en verwoestten. In 1430 veroverden de Ottomanen de stad tot de intocht van de Griekse troepen.

Vanaf 1500 vestigden veel sefardische joden zich in de stad, vluchtelingen voor de geloofsvervolgingen in Spanje. Gedurende lange tijd zouden zij zelfs de meerderheid van de bevolking vormen, waardoor Thessaloniki een van de grootste joodse centra in de wereld was. Deze joden spraken nog tot het begin van de 20e eeuw een archaïsche vorm van het Spaans.

Aan het begin van de 20e eeuw telde de stad ongeveer 160.000 inwoners, waarvan ca. 60.000 joden, 45.000 Turken en 40.000 Grieken. De stad was een heel multiculturele gemeenschap. Mustafa Kemal Atatürk, de grondlegger van het moderne Turkije, is in Thessaloniki geboren. De revolutie der Jonge Turken van 1908 begon ook in deze stad.

Op 26 oktober 1912 werd Thessaloniki door het Griekse leger bevrijd. De bevrijding viel samen met de de naamdag van beschermheilige van de stad, de heilige Demetrius. In 1917 woedde een grote brand in de stad, waardoor drievierde van het centrum werd verwoest en vele Ottomaanse bouwwerken verloren gingen. Het centrum is herbouwd naar de plannen van de Franse architect Ernest Hebrard.

Zeer veel Grieken die uit Turkije moesten vluchten tijdens de grote volksuitwisseling in 1922, vestigden zich in Thessaloniki. Vrijwel alle moslims (Turken en Dönmes, tot de islam bekeerde joden) moesten de stad verlaten, waar sindsdien de Griekse bevolking in de meerderheid is.

Het overgrote deel van de ongeveer 40.000 joden werd tijdens de Tweede Wereldoorlog door de nazi's naar concentratiekampen gedeporteerd en vermoord. Er keerde slechts een gering aantal van hen terug in de stad. Momenteel wonen er nog zo'n 2000 joden in de stad.

In 1978 richtte een aardbeving aanzienlijke schade aan de stad aan.

[bewerken] Toerisme

In vergelijking met zuidelijker gelegen Griekse steden valt er in Thessaloniki jaarlijks meer regen. Vooral in het voorjaar is de natuur er zeer mooi. In de onmiddellijke omgeving van de stad liggen de meren Volvi en Koronia. Men kan vanuit Thessaloniki bijvoorbeeld de berg Athos bezoeken, echter, vrouwen worden hier niet toegelaten. Onderweg passeert men Staghira, de geboorteplaats van de filosoof Aristoteles.

[bewerken] Bezienswaardigheden in en rondom Thessaloniki

[bewerken] Musea

Archeologisch museum
Museum van de Byzantijnse cultuur
Museum voor hedendaagse kunst
Geboortehuis van Atatürk

[bewerken] Gebouwen en pleinen

Lefkos Pyrgos (Witte toren)

De Witte Toren

Boog van Galerius: een triomfboog ter ere van keizer Galerius op de Perzen. Oorspronkelijk bestond het complex uit een hippodroom, een praalgraf, de boog en een paleis.
Plateia Aristotelous (Aristoteles plein)
Eptapyrgio (verdediginsmuren van de stad)
Modiano (overdekte markt van Thessaloniki)
Monastiriot (synagoge)
Bezesteni
Hamza Bey (moskee)
Yeni Cami (nieuwe moskee)

[bewerken] Kerken

Agios Dimitrios (Demetrios): een kerk van 55 x 33 meter (de grootste van Griekenland)
Hagia Sofia: een verkleinde kopie van de Aya Sophia in Istanbul.
Kerk van Acheiropoiètos (450 - 470)
Rotonda, praalgraf: een bouwwerk met ruim 6 meter dikke muren, een koepel van 25 meter middellijn met een minaret en een interieur met mozaïeken versierd. In het jaar 400 werd dit gebouw een Christelijke kerk, in 1591 werd er een moskee van gemaakt en heden is het in gebruik als museum.
Osios David
Theotokos-kerk: een Byzantijnse koepelkerk uit de 11e eeuw.

[bewerken] Buiten de stad

Athos (ten zuidoosten van de stad)
Vergina (koninklijke tombes van de Macedonische koninklijke familie)
Pella (geboorteplaats van Alexander de Grote)

[bewerken] Transport

[bewerken] Verkeer

Thessaloniki is aangesloten op een netwerk van autosnelwegen, die de stad verbinden met de rest van Griekenland en Europa. De Egnatia Odos (GR-A2 respectievelijk E-90) met een totale lengte van bijna 700 kilometer, vormt de verbinding tussen oost en west en verbindt de stad Igoumenitsa aan de Ionische Zee via Thessaloniki met Alexandroupolis aan de Turkse grens. De autosnelweg PATHE (GR–A1 respectievelijk E-75) verbindt het noorden (grens voormalig Joegoslavië) via Thessaloniki met het zuiden (Athene, Patras). Via de nationale weg Thessaloniki-Serres-Promochonas is de stad verbonden met Bulgarije. Deze weg wordt momenteel uitgebouwd tot autosnelweg.

[bewerken] Vliegveld

Ten zuiden van de stad ligt de internationale luchthaven Makedonia (SKG). Vanuit de luchthaven wordt een groot aantal nationale en internationale bestemmingen aangedaan. De landingsbaan van de luchthaven wordt momenteel verlengd. Hierdoor zal de luchthaven Makedonia in de toekomst ook trans-Atlantische vluchten kunnen accommoderen.

Het vliegveld heet feitelijk Makadovis

[bewerken] Trein

De Griekse Spoorwegorganisatie OSE onderhoudt vanuit Thessaloniki verschillende diensten naar het zuiden (Athene), het westen (Veria, Edessa, Kozani) en het oosten (Serres, Alexandroupolis) van Griekenland. Vanuit Thessaloniki kan men tevens per trein reizen naar verschillende internationale bestemmingen zoals Istanbul, Sofia en Moskou.

[bewerken] De haven

De haven van Thessaloniki ligt op een strategisch punt op de kruising tussen oost en west. Het is de dichtstbijzijnde haven voor het afhandelen van goederentransport van en naar de Balkan en het Zwarte Zee gebied.

De faciliteiten van de haven omvatten onder andere een moderne containerterminal met een totale oppervlakte van 200.000 vierkante meter en een totale opslagcapaciteit (bedekt en onbedekt) van bijna 600.000 vierkante meter.

[bewerken] Openbaar vervoer

OASTH (ΟΑΣΘ) is belast met het openbaar vervoer in de regio Thessaloniki. Het bedrijf vervoert jaarlijks 150 miljoen passagiers via 68 buslijnen. In juni 2006 is begonnen met de aanleg van de metro van Thessaloniki. Naar alle verwachtingen wordt de metro, die het westen van de stad met het oosten zal verbinden, in 2013 opgeleverd. De totale lengte van de metrolijn bedraagt 9.6 kilometer met in totaal 13 stations.

[bewerken] Onderwijs

Thessaloniki heeft twee universiteiten. De oudste is de Aristoteles Universiteit Thessaloniki (Grieks:Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης), met ongeveer 95.000 studenten de grootste universiteit van Griekenland. Daarnaast is er de in de jaren negentig van de vorige eeuw opgerichte Universiteit van Macedonië (Grieks: Πανεπιστήμιο Μακεδονίας).

[bewerken] Internationale organisaties

Sinds 1995 is het hoofdkantoor van het Centre Européen pour le Développement de la Formation Professionnelle ("Cedefop") gevestigd in Thessaloniki. Het Cedefop is een Europees agentschap dat belast is met de bevordering en ontwikkeling van beroepsonderwijs en -opleiding in de Europese Unie.

In Thessaloniki is tevens de Black Sea Commerce and Development Bank (“Black Sea Bank”) gevestigd. Deze internationale organisatie werd in 1999 opgericht door Griekenland, Rusland, Turkije, Bulgarije, Oekraïne, Roemenië, Armenië, Georgië, Azerbeidzjan, Albanië en Moldavië. De Black Sea Bank heeft tot doel de regionale ontwikkeling en samenwerking te bevorderen door middel van het financieren van publieke en private projecten in de hierboven genoemde landen.

[bewerken] Nachtleven

Thessaloniki heeft een druk en gevarieerd nachtleven dat over de hele stad verspreid is. Zien en gezien worden, daar draait het om op het Aristoteles Plein en de Nikis Boulevard. Ontelbare hippe cafés met bijbehorende terrassen maken het tot een van de meest “happening” plaatsen van Thessaloniki. In de wijk Ladadika vindt u een keur aan restaurants en tavernes. Deze wijk kenmerkt zich door de vele oude huizen die naar een lange periode van verval allemaal werden gerestaureerd. Een begrip in Thessaloniki is Mylos. In deze tot poptempel omgetoverde oude graanmolen valt altijd wel iets te beleven. In de nabijheid van het vliegveld zijn ook vele clubs te vinden.

[bewerken] Klimaat

Thessaloniki heeft een mediterraan klimaat. Dat betekent lange zomers en milde winters.

Maand	Jan	Feb	Mar	Apr	Mei	Jun	Jul	Aug	Sep	Okt	Nov	Dec
Maximum temperatuur [°C]	12	13	16	18	23	28	31	30	26	21	15	13
Minimum temperatuur [°C]	5	6	6	9	12	16	18	18	15	11	6	7
Regen (mm)	40	38	43	35	43	30	22	20	27	45	58	50
Record temperatuur [°C]	20	22	25	31	36	39	42	39	36	32	27	26